Danıştay 13. Daire E.2022/1533 K.2022/1992

Dava konusu istem: ... A.Ş. kaynaklı ... Elektrik firması ve ...'in borçları ile ilgili olarak banka ile imzalanan 08/08/2001 tarihli protokolün bir borç üstlenme protokolü olduğu gerekçesiyle 14/03/2019 tarihi itibarıyla 20.649.380,50-TL ana para, 60.685.184,09-TL gecikme zammı olmak üzere 81.334.564,59-TL'nin tahsili için protokol borçlularına takip başlatılmasına yönelik ... tarih ve ... sayılı Fon Kurulu kararı ile söz konusu alacağının tahsili amacıyla Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu II.Tahsilat Dairesi Başkanlığ'ınca davacı adına düzenlenen ... tarih ve E... sayılı ödemeye çağrı mektubunun iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; ... A.Ş. kaynaklı ...

Elektrik firması ve ...'in borçları ile ilgili olarak banka ile imzalanan 08.08.2001 tarihli protokolün bir borç üstlenme protokolü olduğu gerekçesiyle 14/03/2019 tarihi itibarıyla 20.649.380,50-TL ana para, 60.685.184,09-TL gecikme zammı olmak üzere 81.334.564,59-TL'nin tahsili için protokol borçlularına takip başlatılmasına yönelik ... tarih ve ... sayılı Fon Kurulu kararının alındığı, Fon alacağının tahsili amacıyla Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu II.Tahsilat Dairesi Başkanlığ'ınca davacı adına ... tarih ve ... sayılı ödemeye çağrı mektubunun düzenlendiği, anılan işlemlerin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı.

08/08/2001 tarihinde ..., ..., ... ve ... adına ... tarafından davalı Fona devredilen ... A.Ş ile bir borç üstlenme protokolü imzalandığı, protokolün konusunu, anılan Bankanın kredili müşterilerinden ...

Elektrik firması ile ... 'in bankaya olan borçlarının borçlular tarafından üstlenilerek ödenmesi ve bunun karşılığında banka tarafından mülkiyetine geçmiş olan arsanın satış vaadi düzenlenmek sureti ile borçlulara satışı veya yapılmış olan ihaleye karşı açılan davada ihalenin feshine karar verilmesi hâlinde bankanın tüm alacak ve takip dosyalarının borçlulara kesin ve def'aten temlik edilmesi oluşturduğu, borcun miktarı olarak 1.600.000,00-TL ile 15.000,00-TL vekâlet ücretinin belirtildiği, borçluların 515.000,000-TL'yi ödediği,

geriye 1.100,000,00-TL borç kaldığı ve bu borcun 10 eşit taksitte ödeneceği, ayrıca arsanın satış bedelinin kalan tutarı olan 1.023.070,00-TL'nin nakden ihâle kesinleştiğinde ödeneceğinin belirtildiği, protokolün 3/c maddesinde ise, "banka, icra takip dosyalarının toplam alacağı ihale kesinleştiğinde sıra cetveline girsin veya girmesin bu 5 dosyanın toplam bedeli, taraflar arasında anlaşılan 1.600.000,000 TL olarak belirlenen bankanın alacağı olan bedelden düşülecek ve bankanın aleyhine arada herhangi bir fark kalırsa borçlular, tapu takriri anında bu farkı nakden ve def'aten ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt ederler,

Eğer yasa değişikliği olurda ihale toplam bedeline artı faiz geliri tahakkuk ettirilirse bu gelir borçlular lehine yansıtılacaktır." denildiği, temlik edilecek dosyaların da ... İcra Müdürlüğü'nün E:... sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğü'nün E:..., E:..., E:... sayılı dosyaları ve ...

İcra Müdürlüğü'nün E:... sayılı dosyası olduğu, borcun dayanağı protokol hükümleri incelendiğinde, borçluların sorumlu olduğu miktarın 1.600.000,00-TL ve 15.000,00-TL vekâlet ücreti denilmek suretiyle sınırlandırıldığı, söz konusu miktarın taksitlere bölünerek tahsil edileceğinin belirtildiği, yukarıda yer verilen 3/c maddesinin 1.600.000,00-TL borç miktarını aşacak nitelikte ek yükümlülük arz etmediği, hatta toplam para miktarının bu bedelden düşüleceği, banka aleyhine durum olursa aradaki farkın tapu takriri esnasında borçlular tarafından ödeneceği yönünde borcun sınırlarını belirleyici hükümler içerdiği,

dava konusu ... tarih ve ... sayılı Fon Kurulu kararında ise söz konusu madde yanlış yorumlanarak icra takip dosyalarında belirlenen 22.249.380,46-TL bedelden 1.600.000,00-TL bedelin mahsubu sonucu 20.649.380,50-TL borcun tespit edildiği ve gecikme zammı olarak 60.685.184,09-TL hesaplandığı, dolayısıyla protokol maddesi yanlış tatbik edilmek suretiyle işlem tesis edildiği,

nitekim taşınmazın tapuda devrinin gerçekleşmesinin de davacı ve diğer protokol borçluları tarafından söz konusu borcun tamamının ödendiğine karine teşkil edeceği, aksinin düşünülmesi hâlinde ise alacak ve takip tutarının hukuken itibar edilebilir şekilde dayanaklarıyla ortaya konulması gerektiği, bu durumda, hatalı bir yorumla tesis olunan dava konusu Fon Kurulu kararı ile Fon Kurulu kararı uyarınca söz konusu borcun ödenmesi için davacı adına düzenlenen ödemeye çağrı mektubunde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, protokollerin hukuki nitelikleri itibarıyla bir borç üstlenme olduğu, protokolün 3/c maddesinde yer alan alacağın tahsil edilemediği, Mahkeme kararı nedeniyle taşınmazın tapu devrinin yapılmak zorunda kalındığı, Fon'un bankalardan temlik aldığı alacaklarını 6183 sayılı Kanun uyarınca takip ve tahsile yetkili olduğu, protokol hükümleri gereğince ortaya çıkan farkın ilgililerce ödenmemesi nedeniyle Fon'un zarara uğradığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, protokolün düzenlenme amacının gayrimenkulün satışı için anlaşılan tutarın ne şekilde ödeneceğinin belirlenmesi olduğu, dava konusu alacak iddiasına ilişkin olarak Fon tarafından 6183 sayılı Kanun'a göre takip yapılamayacağı, iddia edilen alacağa ilişkin olarak zamanaşımı süresinin dolduğu, protokolün iki ayrı ihtimal için düzenlendiği, ihalenin feshi davası reddedildiğinden ve taşınmaz davalı Kurum adına tescil edildiğinden davalı idarece tapu devrinin yapılması dışında bir seçeneğin kalmadığı,

protokolü takiben imzalanan satış vaadi sözleşmesinde davalı idarenin alacak iddiasını temellendiren hiçbir düzenlemenin olmadığı, kabul anlamına gelmemekle birlikte Fonun ihtarname ile temerrüde düşürülmemiş bir alacak iddiası için faiz talep etmesinin mümkün olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.