Danıştay 13. Daire E.2022/885 K.2023/2125

Dava konusu istem: Beypazarı Devlet Hastanesi'nce 28/10/2018 tarihinde gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı "2019-2020-2021 Yılları 3 Yıllık Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri İşi Alım" ihalesi üzerinde kalan davacı şirketin mücbir sebepler dışında ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 25. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi ve 26. maddesi uyarınca davacı şirket ile şirketin hissesinin yarısından fazla ortağı diğer davacı Mustafa Sümer'in 1 (bir) yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 10/09/2020 tarih ve 31240 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirketin 4735 sayılı Kanun'un 10. maddesi ile 13/11/2018 tarihinde imzalanan sözleşmenin "Mücbir sebeplerden dolayı sözleşmenin feshi" başlıklı 28. maddesi uyarınca tek taraflı olarak sözleşmeyi feshettiği, bu tarihte feshin hüküm ve sonuçlarını doğurduğu,

bu tarihten itibaren feshedilen sözleşmenin devam ettiğinin kabul edilemeyeceği ve sözleşmenin tek taraflı feshedilmesi sebebiyle sözleşme hükümlerine aykırı olarak taahhüdün yerine getirilmemesinden bahsedilemeyeceği, bu durumdan bahsedilebilmesi için sözleşmenin feshinin yargı kararıyla haksız olduğuna karar verilmesi gerektiği, davalı idarece yetkili adli yargı merciine başvurulduğu ve sözleşmenin davacı şirket tarafından tek taraflı feshinin haksız fesih olduğu yönünde bir karar verildiğine ilişkin dosya kapsamında bir bilgi veya belge sunulamadığı;

Bu itibarla, ihale ile üstlenilmiş olan işe ait sözleşmenin davacı şirket tarafından tek taraflı olarak feshinin haklı olup olmadığı hususu yetkili adli yargı mercilerince ortaya konulmaksızın, bu fesih sebebiyle davacı şirketin taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. . Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nce; davacı şirketin 23-24 ve 25 Haziran 2020 tarihlerinde üç kez art arda idarece onaylanan yemek listesine uymadığının tutanaklarla sabit olduğu, yapılan ihtar üzerine 06/07/2020 tarihinde idareye taahhüdünü eksiksiz yerine getireceğini beyan ettiği, buna karşın 4 gün sonra, 10/07/2020 tarihinde idarece kayda alınan dilekçesi ile salgın nedeniyle mücbir sebep hâlinin oluştuğu ve sözleşmenin feshedildiği belirtilerek fiilen işin bırakıldığı,

söz konusu 4 günlük süre içerisinde oluştuğu ileri sürülen mücbir sebebe yönelik olarak somut herhangi bir durumun belgelendirilerek ortaya konulmadığı gibi işin yerine getirilmesini imkânsızlaştıran veya güçleştiren duruma yönelik idareye herhangi bir başvurusunun da bulunmadığı göz önüne alındığında, idarece yapılan ihtara rağmen fiilen işi yerine getirmeyerek edimini sözleşme hükümlerine uygun tamamlamayan davacı şirketin ve şirketin sermayesinin yarıdan fazlasına sahip ortağı diğer davacının ihalelere katılmaktan yasaklanmalarına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

. Belirtilen gerekçelerle, davalının istinaf başvurusunun kabulüne, istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacılar tarafından, Covid-19 nedeniyle tedarik ve dağıtım kanallarında sorunlar meydana geldiği, yatan hasta sayısında meydana gelen azalmalar, esnek mesai saati çalışma uygulamasına geçilmesi, bulaş korkusu nedeniyle hasta ve çalışanların yemek yemekten çekinmeleri nedeniyle sözleşme kapsamında idareye kesilen faturaların çok düşük olduğu, aylık fatura edilen tutarların işçi ve malzeme giderlerini dahi karşılamadığı, pandemi sürecinin genel itibarıyla mücbir bir sebep olarak kabul edilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.