Danıştay 13. Daire E.2023/1717 K.2023/3453

Dava konusu istem: Orman Genel Müdürlüğü Ankara Orman Bölge Müdürlüğü'ne bağlı Ilgaz Orman İşletme Müdürlüğü’nce … tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı "Bayramören Orman İşletme Şefliği 020, 021 ve Devrez Orman İşletme Şefliği 349 kod numaralı Orman Yolları Üst Yapı (Stabilize) Yapım İşi" ihalesi üzerinde bırakılan ve 23/07/2018 tarihinde sözleşme imzalanan iş ortaklığı tarafından, mücbir sebepler dışında ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine göre süresi içinde taahhüdün yerine getirilmediğinin tespit edildiğinden bahisle,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 26. maddesi uyarınca 1 yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama yönünden tesis edilen, 08/02/2019 tarih ve 30680 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tarım ve Orman Bakanlığı işleminin davacıya ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; iş ortaklığı tarafından 23/07/2018 tarihinde sözleşmenin imzalandığı, aynı tarihte sözleşmenin yürürlüğe girdiği, işyeri tesliminin 27/07/2018 tarihinde yapıldığı, anılan sözleşmeye göre 24/10/2018 tarihine kadar ihale konusu işin tamamlanarak geçici kabule hazır hâle getirilmek zorunda olunduğu hâlde, ihaleye konu işin bitim tarihi olan 24/10/2018 tarihinde işin tamamlanmadığı,

20/11/2018 tarihli arazi tespitinde Bayramören İşletme Şefliği 020, 021 kod numaralı yollarda davacı şirketçe hâlen işe başlanmadığının, Devrez Orman İşletme Şefliği 349 kod numaralı yolda aralarda boşluklar olmasına rağmen proje ve eklerine uymayan 2-3 cm kalınlıkta (bazı bölgelerde malzeme bulunmadığı) malzeme döküldüğünün tespit edildiği, davacı şirketin sözleşme ve ihale şartnamesinde belirtilen malzemeyi temin etmediği gibi 3 cm kalınlığında ve 30 cm ebadında olarak ihale projesinde belirtilen malzemeyi dökmediği ve silindir ile sıkıştırmadığı hususlarının tespit edilerek tutanak altına alındığı,

davacı şirketin taahhüdünü yerine getirirken işin başında bulunma şartlarına riayet etmediği, izinsiz olarak şantiyeyi terk ettiği hususlarının tutanağa bağlandığı, işbu tespitler çerçevesinde 18/12/2018 tarihli işlemle sözleşmenin feshedildiği, sözleşme konusu taahhüdün yerine getirilmemesi nedeniyle de dava konusu yasaklama işleminin tesis edildiği, davacı şirket ile yapılan ihale sözleşmesinde üst yapı işinin yapılabilmesi için öncelikle sanat yapısı işlerinin yapılarak tamamlanması gerektiği yönünde herhangi bir hükmün bulunmadığı, davacı şirketin işi sözleşmede belirtilen sürede tamamlayamadığının ve teslim edemediğinin açık olduğu,

ihaleye katılarak sözleşmeyi imzalayan davacı şirketin ihale dokümanında yer alan ve sözleşmede de belirtilen tüm şartları bildiği hususları birlikte dikkate alındığında, davacı şirketin sözleşme hükümlerine göre süresi içinde taahhüdünü yerine getirmediği anlaşıldığından, 1 yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nce, Dairemizin 16/11/2022 tarih ve E:2021/1040, K:2022/4248 sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; dava konusu yasaklama işleminin üst yapı yapım işinin zamanında bitirilememesinden kaynaklandığı, 10/09/2018 tarihinde davalı idare personeli tarafından yapılan incelemede, Bayramören İşletme Şefliğince düzenlenen tutanak ile 020 ve 021 kod numaralı yollarda yapılacak olan üst yapım işine başlanılmamış olduğu, 17/09/2018 tarihinde Bayramören İşletme Şefliği 020, 021 kod numaralı yollar ile Devrez Orman İşletme Şefliği 349 kod numaralı yollarda herhangi bir çalışmanın yapılmadığı, şantiye ve araçların bulunmadığı,

18/09/2018 ve 21/09/2018 tarihli fotoğraflar ile sanat yapısının bitmiş olmasına rağmen üst yapıya hâlen başlanılmadığının belirtildiği, 24/10/2018 tarihinde, Yapı Denetim Komisyonu tarafından Bayramören İşletme Şefliği 020, 021 kod numaralı yollarda üst yapı yapımında kullanılacak olan iş makinelerinin bulunmadığı ve Devrez Orman İşletme Şefliği 349 kod numaralı yolun sözleşmeye uygun olarak süresinde bitirilemediği tespitlerinin yapıldığı, davacı şirket tarafından ise yol üzerindeki sanat yapım işinin bitirilememesi nedeniyle üst yapı yapım işinin zamanında bitirilemediğinin ileri sürüldüğü,

Teknik Şartname'de aynı yolda ve zamanda sanat yapısı da programda varsa önce sanat yapısı yapım işinin tam olarak yapılıp akabinde üst yapı yapım işine geçileceği ifadesinin yer aldığı, sanat yapısı yapım işinin bitirilmesi için 07/10/2018 tarihli Olur ile dava dışı …'a 20 gün süre verilmesine karar verildiği, ancak bu sürenin son günü olan 27/10/2018 tarihinde de işin bitirilemediği,

bu hususun açıklığa kavuşması için Dairelerince 22/03/2023 tarihinde yapılan ara kararına verilen cevapta, davaya konu orman yolları üzerinde üst yapının yapılmasından önceki aşamaya ilişkin olarak sanatsal yapıların yapılması amacıyla … ihale kayıt numaralı "Sanat Yapısı Yapım İşi" ihalesinde geçici kabul tutanağının 04/12/2018 tarihinde düzenlendiği, dolayısıyla dava konusu işin sözleşmeye göre teslim tarihi olan 24/10/2018 tarihi itibarıyla sanat yapısı işinin tamamlanmadığı,

sanat yapısı tamamlanmadan yolun üst yapısı işine başlanılamayacağı, bu hâliyle dava konusu işin süresinde tamamlanmamasında davacının kusurundan bahsedilemeyeceği anlaşıldığından, davacının 1 (bir) yıl süreyle bütün kamu kurumu ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davada, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Teknik Şartname'ye göre aynı yolda ve zamanda sanat yapısı da programda varsa önce sanat yapısı yapım işinin tam olarak yapılıp akabinde üst yapı yapım işine geçileceği ifadesi yer almakta ise de, söz konusu sanat yapım işinin başlayıp tamamlandığı bölümler olmasına rağmen o bölümlerde üst yapı yapım işine hiç başlanmadığının tespit edildiği,

birbiri ile bağlantısı olan her iki işin birbiri ile koordineli gitmesi hâlinde sanat yapısı ve üst yapı zamanında bitecekken her iki şirketin de sözleşmeye aykırı hareket edip işi bitiremedikleri, bu sebeple davacı şirketin kusurunun olmadığından söz edilmesinin hukuka aykırı olduğu, sanat yapısının bittiği bölümlerde çalışmaya başlamamasından kaynaklanan gecikmeden sorumlu olması gerektiği, ihale sözleşmesinde üst yapı işinin yapılabilmesi için öncelikle sanat yapısı işlerinin yapılarak tamamlanması gerektiği yönünde herhangi bir düzenleme bulunmadığı,

Devrez Orman İşletme Şefliğinin 349 kod no.lu yoluna ait 15/08/2018 tarihinde kontrol komisyonu tarafından sanat yapısı yapım işinin (koruge boru konulması işi) tamamlanmış olduğu, bu işlemin de tamamlanması sonucunda işin %83'üne tekabül ettiği, kalan kısımların da zaman içinde tamamlandığı, Devrez Orman İşletme Şefliği 349 kod no.lu 15/08/2018 tarihinden fesih işlemi yapılan 18/12/2018 tarihine kadar 5 aylık süre içinde dahi üst yapım işinin tamamlanmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.