Danıştay 13. Daire E.2023/3269 K.2023/5266

Dava konusu istem: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü’nce 04/08/2015 tarihinde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 46. maddesi uyarınca açık teklif usulü ile gerçekleştirilen “... İli, ... İlçesi, ..., Çolaklı, ... Mahalleleri ile ... ve ... Köyü Kıyı Kesimlerindeki Kumsal Alan Üzerine, ...

Valiliği’nce İlan Edilen Su Sporları Parkur Alanına Ait Toplam 15 Adet 6 m² yi Geçmeyen Su Sporları Noktasının 3 Yıl Süreyle İşletilmesi İşi” ihalesine katılan ve ihale üzerinde bırakılan davacı tarafından, verilen süre içerisinde sözleşme imzalanmadığından bahisle geçici teminatının nakde çevrilmesi üzerine nakde çevrilen 366.000,00-TL geçici teminat bedelinin dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ....

İdare Mahkemesi'nce verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; ihale dokümanında, yeterlik belgesinin aslının veya noter tasdikli suretinin ihaleyi kazanan gerçek veya tüzel kişilerce sözleşme imzalanmadan önce ibraz edileceğinin, belgenin ibraz edilememesi hâlinde ihalenin iptal edileceğinin düzenlendiği, davacı şirket tarafından, davalı idarece yeterlik belgesinin ihaleden önce veya sonra alınıp alınamayacağı hususunda yeterli araştırmanın yapılmadığı, belgenin alınamaması durumunun kendi istek ve iradeleri dışında gerçekleştiği ileri sürülmüş ise de, davacı şirketin ihale dokümanı hükümlerini ve şartları bilerek ihaleye katıldığı,

ihale dokümanı hükümlerine karşı dava açılmadığı ve dokümanın kesinleştiği, basiretli bir tacir olarak hareket etmekle yükümlü olan davacı şirketin kendi eylemlerinin sonuçlarından sorumlu olduğu, öte yandan, davacı tarafından, idare ile sözleşme imzalayabilmek için gerekli belge olan yeterlik belgesinin ... Kaymakamlığı'ndan talep edildiği, fakat talebin hukuka aykırı olarak reddedildiği, Kaymakamlığın bu işlemine karşı dava açıldığı iddia edilmiş ise de, açılan bu davanın...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği;

Bu itibarla, kesinleşen ihale dokümanı gereği sözleşme imzalanmadan önce sunması gereken yeterlik belgesini sunmayan ve mevzuatta öngörülen süre içerisinde geçici teminatı kesin teminata çevirip idare ile sözleşme imzalamayan davacı şirketin geçici teminatının irat kaydedilmesinin hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davacının gelir kaydedilen geçici teminat tutarının yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi isteminin reddi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesi'nce Dairemizin ... tarih ve E:..., K:... sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; ihale ilanında istenilen yeterlik belgesinin ...

Kaymakamlığı'ndan temin edilerek ihaleyi gerçekleştiren idareye sözleşmenin imzalanmasından önce verilmesine imkân bulunmadığı, başka bir anlatımla, davacının anılan yeterlik belgesini temin etmesi için öncelikle davalı idare ile sözleşme imzalaması, sözleşme imzalandıktan sonra yeterlik belgesinin temin edilmesi için sözleşme ile birlikte Kaymakamlığa başvurması gerektiği, bu durumun kesinleşen yargı kararıyla sabit olduğu,

gerçekleşmesi mümkün bulunmayan kayıt ve şartların bulunduğunun anlaşılması hâlinde komisyonlar tarafından ilgili idareye şartnameleri düzelttirmek üzere ihalenin erteleneceği hususundaki bağlı yetki de dikkate alındığında, anılan yeterlik belgesinin ihale ilanında belirtildiği üzere sözleşmenin imzalanmasından önce ihaleyi gerçekleştiren idareye sunulması konusunda imkânsızlık bulunduğu anlaşıldığından,

ihale ilanında gerçekleşmesi hukuken mümkün olmayan bir şart getirilmesi ve davacının bu şartı yerine getirememesi nedeniyle 366.000,00-TL geçici teminatının nakde çevrilerek irat kaydedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına, davalı idarece gelir kaydedilen geçici teminat tutarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, isteklilerden ihaleye katılabileceklerin öncelikle yapılacak işin genel, özel, teknik ve idari esas ve usullerini gösteren belge veya belgelerin neler olduğunu belirten şartnameyi imzalamaları gerektiği, ihalede istenilen belgelerin neler olduğunun basiretli tacir olarak en başından itibaren bilindiği, benzer konulu ihalelerde anılan yeterlik belgesinin istenildiği ve isteklilerce sözleşmenin imzalanmasından önce temin edilerek idarelerine sunulduğu, davacının ihale dokümanı hükümlerini ve şartlarını bilerek ihaleye katıldığı,

ihale dokümanına karşı yasal süre içerisinde dava açılmadığından bu hâliyle kesinleştiği, davacının kendi eylem ve işlemlerinin sonuçlarından sorumlu olduğu, ihale konusu iş ve işlemlerin 2886 sayılı Kanun'a uygun olarak yerine getirildiği, davacı lehine maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare Mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Anılan Kanun'un 50. maddesinin 4. fıkrasında, "Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesi, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılır." hükmü bulunmaktadır. Aktarılan kurallar göz önünde bulundurulduğunda, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, Dairemizin bozma kararındaki esaslara uyularak verilen temyize konu kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.