Danıştay 13. Daire E.2023/3305 K.2023/6459

Dava konusu istem: Davacı şirkete ait "..." logosuyla yayın yapan televizyon kanalında 21/09/2011 tarihinde 10.14-10.20 saatleri arasında yayınlanan "..." adlı ürünün reklamında, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 9. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Gizli ticari iletişime izin verilemez" şeklindeki yayın ilkesinin ihlâl edildiğinden bahisle, aynı Kanun'un 32. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacı şirketin uyarılmasına ve aynı Kanun'un 9. maddesinin altıncı fıkrasının (ç) bendinde yer alan "Çocukların fiziksel, zihinsel ve ahlaki gelişimine zarar vermemek,

deneyimsizliklerini veya saflıklarını istismar ederek, çocukları bir ürün veya hizmeti satın almaya veya kiralamaya doğrudan yönlendirmemek; ..." şeklindeki yayın ilkesinin tekrâren ihlâl edildiğinden bahisle, aynı Kanun'un 32. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacı şirkete 10.325,31-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemle bildirilen ... tarih ve ...sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Üst Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ....

İdare Mahkemesi'nce Dairemizin 21/12/2021 tarih ve E:2017/1115, K:2021/5268 sayılı kısmen onama, kısmen bozma kararının bozmaya ilişkin kısmına uyularak verilen kararda; dava konusu idari para cezasına dayanak uyarı cezasının hukuken ayakta olduğu ve işbu uyuşmazlıkta tekerrür hükümlerinin uygulanabileceği, uyuşmazlığın mahiyeti ve tarafların iddiaları özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, Mahkemelerinin 21/10/2015 tarihli ara kararıyla bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği,

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Psikiyatrisi Anabilim Dalı öğretim üyesi Doçent Doktor ...ve Doçent Doktor ... ile Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Anabilim Dalı öğretim üyesi Doçent Doktor ...'ın katılımıyla oluşan bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 28/08/2016 tarihli raporda, "..." isimli ürünün tanıtımında kullanılan ifadelerin, çocuk ve ergenlerin, özellikle de bedensel uğraşları artan, vücudundaki değişimlere uyum sağlamaya çalışan, hormonları değişen,

dürtüleri ve cinsel merakları artan ergenin ilgisini çekebileceği ve bu tür sorunlar yaşayan ya da yaşadığını düşünen ergenlerin performans arttırıcı olarak sorunlarına çözüm olarak görebilmesine neden olabileceği, çocuk ve ergenler için gelişim süreçleri boyunca yaş ve bilişsel düzeylerine göre değişen boyutlarda cinsel merak olduğu, ergenlik döneminin sadece cinsel ilginin arttığı, cinsel açıdan kendini keşfettiği bir dönem olmadığı, aynı zamanda cinsel kimliğin geliştiği bir dönem olduğu,

programda cinsel isteği arttırma, performansı arttırma ve cinsel alanda yaşanan erken boşalma, sertleşme sorunu ve istek, arzu yetersizliği sorunlarına da çözüm getirdiği ve memnuniyet verici sonuçların olacağının belirtilmesinin birçok ergenin denemesine neden olabileceği, cinsel kimlik kazanımı döneminde cinsel gücü artırma isteğinin yanı sıra performans kaygısı da olabileceği, etkisi konusunda garanti verici bir ürünün cinsel gelişim dönemindeki gençleri etki altında bırakabileceği ve satın alma ve ürüne ulaşma isteği oluşturabileceği, yine satın alma dışında gençlerin cinsellikle ilgili yanlış bilgilenmesinin de olası olduğu,

zira programda 18 yaş üstü erkeklerin yüzde sekseninin erken boşalma gibi cinsel işlev bozukluğu yaşadığının belirtildiği, bu tür ifadelerin ergenlerin kaygısını ve performans beklentisini arttırabileceği ve cinselliğe ilişkin sorun algısı artırabileceği tespitlerine yer verildiği;

Bu durumda, dava dosyasındaki bilgi ve belgelerle ilgili mevzuat ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu işlemin davacı şirkete 6112 sayılı Kanun'un 9. maddesinin altıncı fıkrasının (ç) bendinin tekrâren ihlâl edildiğinden bahisle verilen 10.325,31-TL idari para cezasına ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin idari para cezasına ilişkin kısmı hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, davalı idarenin değerlendirme ve saptamalarının yanlış, hatalı olduğu, ihlâle neden olabilecek herhangi bir somut veri bulunmadığı, ihlâle konu yayının çocukların fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar vermediği, aksi yöndeki bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelerin soyut olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, ihlâle konu yayın ile çocukların fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişiminin zarar göreceğinin, Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen bilirkişi raporu ile ortaya konulduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihaî kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usûl ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.