Danıştay 13. Daire E.2024/865 K.2024/5075

7- ... 8- ... ... 14- ... VEKİLİ : Av. ...

15-... Odası (... Şubesi)

VEKİLLERİ

Av. ... Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yatırımlar ve İşletmeler Genel Müdürlüğünce 27/01/2023 tarihinde gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "Antalya - Kemer - Phaselis Antik Kenti Ören Yeri ve Bütünleyici Kıyı Alanı Çevre Düzenlemesi Yapım İşi"ne ilişkin 30/01/2023 tarihli ihale kararı ile bu karara dayanak 03/01/2023 tarihli ihale onayının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda. Davalı idarenin, süre aşımı ve ehliyet hususuna ilişkin itirazları yönünden, dava konusu ihalenin 30/01/2023 tarihinde onaylandığı, davaya konu alanın, ihale üzerinde bırakılan şirkete 14/02/2023 tarihinde teslim edildiği, 28/02/2023 tarihinde bakılan davanın açıldığı, dolayısıyla 30 günlük dava açma süresinin aşılmadığı anlaşıldığından, süre aşımı iddiasına itibar edilmediği.

Mimarlar Odası Antalya Şubesinin 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun üçüncü maddesinin (a) bendi uyarınca faaliyet gösteren bir meslek odası olduğu, bu haliyle bu davayı açma noktasında subjektif dava ehliyetini haiz olduğu; diğer gerçek kişi davacılar bakımından ise, dava konusu ihale kararı ile yapımına başlanacak inşaat faaliyetinin, 1. Derece Antik Sit Alanı olarak kabul edildiği iddia edilen bir alana ilişkin olduğu, davacıların, anılan antik kent ile aynı şehirde yaşayan vatandaşlar olarak kültür ve tabiat varlıklarının korunması açısından menfaatlerinin bulunduğu,

davalı idarenin, davacıların dava açma ehliyeti bulunmadığına yönelik itirazının da yerinde görülmediği belirtilmiştir.

Davanın esası yönünden.

Dava konusu "Antalya - Kemer -Phaselis Antik Kenti, Ören Yeri ve Bütünleyici Kıyı Alanı Çevre Düzenlemesi Yapım İşi"ne ait 30/01/2023 tarihli ihale kararı ile bu karara dayanak 03/01/2023 tarihli olur işleminin hukuki dayanağını oluşturan, Phaselis Antik Kenti Ören Yeri ve Bütünleyici Kıyı Alanı Çevre Düzenlemesine ait yapımı planlanan uygulamalara ilişkin vaziyet planı ve projelerin uygun bulunmasına yönelik Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararının, ....

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... sayılı kararıyla yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği, anılan karara karşı yapılan itirazlar sonucunda ise ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve Y.D. İtiraz No:.../...-...-...-... sayılı kararları ile itirazların reddine karar verildiği;

Bu durumda dava konusu işlemlerin hukuki dayanağının Mahkeme kararıyla yürütmesinin durdurulduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemlerde de hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, usule ilişkin olarak, davanın ehliyet ve süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği; esas yönünden, ihalenin dayanağı projeler hakkında verilen yürütmeyi durdurma kararlarına dayanılarak ihale kararının iptaline karar verilmişse de süreç içerisinde revize projeler hazırlandığı, söz konusu projelerin uygun görüldüğü ve imalatların bu projelere göre yapıldığı, revize projelere yönelik kesinleşen bir karar bulunmadığı, ihalenin hukuki dayanağının bulunduğu, yürütmeyi durdurma kararlarına dayanak alınan bilirkişi raporlarının yalnızca ilk projeye ilişkin olduğu,

revize projelere ilişkin Kurul kararlarının dikkate alınması gerektiği, vatandaşların kıyılardan faydalanmasını engelleyecek bir durum bulunmadığı, bölgenin doğal sit alanı olduğuna dair herhangi bir bilgi veya belgenin bulunmadığı, projenin amacının alanın üzerindeki yoğun ziyaretçi baskısının azaltılması, bölgeyi sosyal alan olarak kullanan vatandaşların güvenli ve sağlıklı hizmet almasının sağlanması olduğu, projenin mevzuata uygun olarak hazırlandığı ve her aşamada Kurul onayına sunulduğu, işlemler sırasında hiçbir kültür varlığının zarar görmediği, işin yapılacağı alanın Özel Çevre Koruma alanı içinde yer almadığı,

bu alanda endemik bitki olduğuna dair Bakanlığa bilgi verilmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Dava konusu işlemlerin hukuki dayanağını oluşturan, Phaselis Antik Kenti Ören Yeri ve Bütünleyici Kıyı Alanı Çevre Düzenlemesine ait yapımı planlanan uygulamalara ilişkin vaziyet planı ve projelerin uygun bulunmasına yönelik Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı hakkında... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:... sayılı kararı ile verilen yürütmenin durdurulması kararından sonra,... tarih ve .../... sayılı kararla dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiş, söz konusu karara karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile kesin olarak reddedilmiştir.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.