Danıştay 2. Daire E.2021/12342 K.2022/5488

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

...

İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; on bin ve üzeri nüfusa sahip olan yerlerde faaliyet gösteren işyerlerinde haftada bir günün tatil olmasının mecburi olduğu, bu mecburiyetten istisna sayılabilmenin ise ilgili belediyeden alınacak izin belgesiyle sağlanabileceği, 16/04/2014 tarihinde yapılan toplantı sonucu yapılan oylamada erkek berberlerinin Pazar günleri çalışmaması yönünde çoğunluk sağlandığı ve bu kararın Beykoz Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile oybirliğiyle kabul edildiği, Beykoz ilçesinde erkek berberlerin pazar günü çalışmamasına ilişkin anılan Belediye Meclisi kararına karşı dava açılmadığı,

bu durumda, Belediye Meclisi kararına dayanılarak davacının haftasonu tatilinde çalışma izni verilmesi talebinin reddine yönelik tesis edilen davalı idare işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, belediye meclis kararına karşı dava açılmadığı, düzenleyici işleme karşı dava açılmasa da bireysel işleme karşı dava açılabileceği, dava konusu işlemden bireysel olarak etkilendiği, davacının işyerine 200 m mesafedeki işyerinin ve ... sitesi içindeki berberlerin açık olduğu, site ve alış veriş merkezleri içindeki berberler dışındakilere yasak getirildiği, site içinde çalışan berber dükkanlarının açık olduğu, aynı koşullarda çalışan tüm berberlere eşit davranılması gerektiği belirtilerek, mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Sekizinci Dairesinin 09/09/2019 günlü, E.2015/5880, K.2019/7118 sayılı gönderme kararı ile Danıştay Onuncu Dairesine; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından da, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İstanbul ili, Beykoz ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresindeki işyerinde erkek kuaförü olarak faaliyet gösteren davacı tarafından, pazar günü çalışmasına izin verilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin iptali istemiyle temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan 394 sayılı Hafta Tatili Hakkında Kanun'un 1. maddesinde, nüfusu on bin veya on binden fazla olan yerlerde fabrika, imalathane, tezgah, dükkan, mağaza, yazıhane, ticarethane, sınai ve ticari her türlü müessesenin haftada bir gün tatil yapmalarının mecburi olduğu hükme bağlanmış; 4. ve 5. maddesinde, bazı iş yerlerinin Kanun'un kapsamı dışında tutulduğu kabul edilmiş; 8. maddesinde ise Kanun'un istisnasından yararlanmak isteyen iş yerleri için bu iş yerlerinin sahibi veya mesul müdürünün ilgili belediye meclislerine müracaatta bulunarak hafta tatili ruhsatı almaları gerektiği kurala bağlanmıştır.

01/07/2017 günlü, 30111 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7033 sayılı Kanun'un 1. maddesi ile 394 sayılı Hafta Tatili Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

394 sayılı Kanun, günümüz itibarıyla yürürlükten kaldırılmış olsa da dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olduğundan, anılan Kanun hükümlerine göre inceleme yapılması gerekmektedir. 394 sayılı Kanun'da kural olarak hafta tatilinde çalışılmayacağı düzenlenmiş, bazı iş yerleri bu kuralın dışında tutulmuş, bunların dışında kalan iş yerlerinin de hafta tatilinde çalışabilmeleri için iş yerinin sahibi veya mesul müdürünün ilgili belediye meclisine başvuruda bulunarak hafta tatili ruhsatı alması gerektiği belirtilmiştir.

Dar anlamda yetki unsuru denilen karar alma yeteneği; konu, yer ve zaman itibariyle, Anayasa ve yasalarla, belli organ, makam ve kamu görevlilerine tanınmış bir güçtür. Yetki devrinin hukuken geçerli olabilmesi, böyle bir yetkinin daha önce kanunda açıkça öngörülmüş bulunmasına bağlıdır. Ancak, kamu hukukunda yetkiler; ait olduğu organ, makam ve görevlilere bizzat kullanılmak üzere verildiğinden, yetki devri istisnai durumlarda söz konusudur.

13/07/2005 günlü, 25874 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Yetki devri" başlıklı 42. maddesinde; "Belediye başkanı, görev ve yetkilerinden bir kısmını uygun gördüğü takdirde, yöneticilik sıfatı bulunan belediye görevlilerine devredebilir." hükmüne yer verilmiştir. Aktarılan mevzuat uyarınca Büyükşehir Belediye Başkanlarının bir kısım görev ve yetkilerini yöneticilik sıfatı bulunan belediye görevlilerine devredilebileceği ancak Belediye Meclisinin yetki devri yapabileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Dava konusu edilen ... günlü, ... sayılı işlem, Belediye Başkan Yardımcı ... tarafından imzalanmış bulunmaktadır.

Davacının hafta tatili ruhsatı alma talebinin reddine ilişkin işlemin, yukarıda hükümlerine yer verilen Hafta Tatili Kanunu 8. maddesi kapsamında, hafta tatili ruhsatı vermeye yetkili olan belediye meclisi tarafından karara bağlanması gerekirken, belediye başkan yardımcısı tarafından tesis edilen dava konusu işlemin yetkisiz makam tarafından tesis edildiği anlaşıldığından, işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uyarlık bulunmamaktadır.