Danıştay 2. Daire E.2021/13880 K.2023/1973

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava dosyasında bulunan bilgi ve belgelerle, Mahkemelerinin E: ... sayılı dosyasında mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak alınan bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesi sonucunda, dava konusu işyerinin, imar planında ticaret alanında kaldığı, diğer yandan işyerinin faaliyetinin plastik ambalaj malzemeleri imalatı olduğu dikkate alındığında ortada rahatsız edici koku oluşturacağından, söz konusu işyerinin, mevcut durumu ile ortaya çıkan kokunun insan ve çevre sağlığını olumsuz etkileyeceği sonucuna varıldığından tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; işyerlerinde havalandırma tertibatı bulunduğu ve ayrıca, kokuya neden olacak kesim işleminin, konutlara en uzak noktada bulunduğu ve idarece gerekli denetimlerin yapılarak, mevzuata aykırılık veya eksiklik tespit edilmesi halinde, giderilmesi için taraflarına 15 gün süre verilmesi gerekirken bu usule uyulmadan ruhsatlarının iptalinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından, İstanbul ili, Büyükçekmece ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, ... İş Merkezi, No:... adresinde faaliyet gösteren işyerinin, plastik ambalaj malzemesi imalatı faaliyet konulu, ... günlü, ... sayılı 2. sınıf gayrı sıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin iptali istemiyle temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili merciler belirtildikten sonra 4. maddesinde bu mercilerin; iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde, insan sağlığına zarar vermemek, çevre kirliliğine yol açmamak, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak şeklinde öngörülen genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacağı hükme bağlanmıştır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin, 4. maddesinde, ikinci sınıf gayrisıhhî müesseseler, konutlardan ve insan ikametine mahsus diğer yerlerden mutlaka uzak bulundurulmaları gerekmeyen, bununla birlikte müessesenin faaliyetinin gerektirdiği durumlarda izin verilmeden önce civarında ikamet edenlerin esenlik ve istirahati hususunda konumu, tesisatı ve vaziyeti itibarıyla bir zarar vermeyeceğine kanaat oluşması için inceleme yapılması gerekli müesseseler olarak tanımlanmış;

dava konusu işlemde dayanak olarak işaret edilen 13. maddesinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği ve bu süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılacağı.

"İkinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müesseseler" başlıklı 23. maddesinin, 2. fıkrasında yetkili idarelerin, bu müesseseler için yapılacak beyan ve incelemelerde; insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması,

yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemeleri esas alacağı ve 6. fıkrasında ise, ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, ikinci fıkrada belirtilen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, işyerine bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği, verilen süre içinde noksanlık ve aykırılıkların giderilmemesi halinde ruhsatın yetkili idare tarafından iptal edilerek işyerinin kapatılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda incelenen mevzuat uyarınca ikinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müesseselerin, ruhsatlandırılmasından sonra da yetkili idareler tarafından denetleneceği ve insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı beyan veya durumun tespiti halinde eksiklik veya aykırılığın giderilmesi için 15 gün süre verileceği ve bu süre içerisinde belirtilen eksiklik ve/veya aykırılıkların giderilmemesi halinde ruhsatın iptal edileceği açıktır.

Dosyanın incelenmesinden; bölge sakinlerinin şikayeti üzerine, dava konusu ... günlü, ... sayılı Büyükçekmece Belediye Başkanlığı işlemiyle, işyerinin, sanayi alanında faaliyet göstermesi gereken işyeri olmasına rağmen ticaret alanında faaliyet gösterdiği ve faaliyet gösterilen ticaret alanının konut alanına 5 metre mesafede bulunduğu, mevcut işyerinin havalandırma tertibatının bulunmadığı, "Umumi Hıfzıssıhha Kanununun 268/269 maddeleri ve 9207 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı Yönetmeliğinin 4/d maddesi" gereğince insan ve çevre sağlığı açısından gerekli tedbirleri almadığından bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilerek,

davacıya 27/05/2015 günlü tebliğ ilmuhaberiyle bildirildiği ve işyerinin 3 gün içerisinde mühürleme hazır hale getirilmesinin ihtar edildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, mevzuatın açık düzenlemesi uyarınca, işyerinde denetim yapılarak; insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde; işyerine bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilmesi ve verilen süre içinde noksanlık ve aykırılıkların giderilmemesi halinde ruhsatın yetkili idare tarafından iptal edilerek işyerinin kapatılması gerekmekte iken, bu usule uyulmadan doğrudan işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık ve davanın reddi yolundaki Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.