Danıştay 2. Daire E.2021/14380 K.2021/2276

Dava Konusu İstem

Dava; Ankara ili, Altındağ ilçesi, ... Mah. ... Cad. No: ... adresinde faaliyette bulunan işyerine ait ... tarih ve ... sayılı bakkal faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilerek işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Altındağ Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü işlemi ile işyerinde proje hilafı kısımların kaldırılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Altındağ Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılmıştır.

Davanın reddi yolunda ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E: ..., K: ... sayılı karar, Danıştay Onuncu ve Altıncı Dairelerince yapılan müşterek heyet sonrasında verilen 24/12/2019 günlü, E:2016/8670, K:2019/10848 sayılı kararla bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Bozma kararına uyulmak suretiyle verilen ...

İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; hakkında yıkım kararı verilen ruhsata aykırı imalatların, dava devam ederken yıkılması veya ruhsatlandırılması gibi hallerde yıkım kararının uygulanma imkanı kalmadığından; böyle bir durumda, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiğinden; davaya konu proje hilafı aykırılıkların giderilmiş olduğu anlaşıldığından, işyerinde proje hilafı kısımların kaldırılması yönünden karar verilmesine yer olmadığına;

belediye başkanı veya görevlendirdiği kişi tarafından imzalanarak verilen işyeri ruhsatının yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi gerekirken, zabıta müdürlüğünce ruhsatın iptali yönünde tesis edilen işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı, dolayısıyla faaliyetten men işleminde de hukuka uyarlık bulunmadığından işyerine ait ruhsatın iptal edilerek işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin işlemin iptaline hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; Mahkemenin eksik ve hatalı inceleme yaparak karar verdiği; zira dönemin belediye başkanının, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi ve iptali konusunda zabıta müdürünü yetkilendirdiği, bu yetkiye istinaden zabıta müdürü tarafından işyeri ruhsatının iptal edildiği, yani Mahkemenin gerekçesinde belirtildiği gibi yetkide paralellik ilkesine uygun olarak işlem tesis edildiği ileri sürülerek, Mahkeme kararının iptale ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Her ne kadar, belediye başkanının işyeri ruhsatı verme ve iptali hususunda zabıta müdürüne yetki verdiği anlaşılmakta ise de; bu aşamada sunulan yetki belgesinin, bozma öncesi yargılama sürecinde ara kararına cevap ve savunma dilekçelerinde davalı idarece dosyaya sunulmadığı; ayrıca yetki yönünden bozma kararı verilmesine rağmen davalı idare tarafından bu konuda karar düzeltme yoluna da başvurulmadığı hususları dikkate alındığında; davaya konu proje hilafı aykırılıkların giderilmiş olduğundan, işyerinde proje hilafı kısımların kaldırılmasına ilişkin dayanak işlem hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiğinden,

bu işleme dayanılarak tesis edilen işlemde de, bu aşamada, hukuka uygunluk bulunmadığından temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Ankara ili, Altındağ ilçesi, ... Mah. ... Cad.

No: ... adresinde faaliyet gösteren “bakkal” dükkanında Altındağ Belediyesi zabıta ekipleri tarafından 30/04/2013 tarihlerinde yapılan kontrolde işyerinin mimari projesine uygun olmadığı, yapının projesinde imalathane olarak gözüken 6 ve 7 nolu imalathanenin bölünerek üçüncü bir imalathanenin yapıldığının tespit zaptıyla tespit edilmesi üzerine mal sahibine 30/04/2013 tarihli yazıyla zabıt konusu hususların 15 gün içerisinde ortadan kaldırılarak yeniden müracaat etmesi gerektiğinin bildirildiği, ancak bu süre içerisinde davacı tarafından müracaat edilmediğinden,

dava konusu işlemler ile davacıya beyana göre verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edildiği ve proje hilafı hususların kaldırılmasına karar verildiğinden bahisle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesinde, "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.

İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz. Ruhsat, Örnek 5'te yer alan bilgileri içerecek şekilde düzenlenir." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin Birinci Kısmının Ortak Hükümler alt başlıklı İkinci Bölümünde yer alan İşyerlerinin açılması başlıklı 6. maddesinin 2. fıkrasında, "İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." düzenlemesine yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden; davacının 10/04/2009 tarihinde tanzim edilen işyeri açma ve çalışma ruhsatına istinaden bakkal olarak faaliyet yürüttüğü, imara aykırılıklar giderilmediğinden bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsatının ... tarih ve ... sayılı Altındağ Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü işlemi ile iptal edilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İdare Hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca, yasada aksine bir düzenleme veya değişiklik yapılmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanması zorunludur.

Bu durumda, belediye başkanı veya görevlendirdiği kişi tarafından imzalanarak verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi (geri alınması) gerektiğinden ve davalı idarenin temyiz dilekçesi ekinde sunduğu 20/03/2012 tarihli olurdan, belediye başkanının işyeri ruhsatı verme ve iptali hususunda zabıta müdürüne yetki verdiği anlaşıldığından tesis edilen dava konusu işlemde yetki unsuru yönünden hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

Bakkal faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilerek işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin işlemin 13/07/2013 tarihli olduğu, yargılama sürecinde, işleme dayanak gösterilen, proje hilafı aykırılıkların davacı tarafından giderildiği anlaşıldığından, bu aşamada, temyiz istemine konu kararın onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyoruz.