Danıştay 2. Daire E.2021/15499 K.2025/4446

Dava Konusu İstem

Dava; Kahramanmaraş İl Emniyet Müdürlüğü emrinde ... olarak görev yapan davacının, "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin yargı organlarını, Devletin askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesi gereğince meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali ile bu işlem nedeniyle doğan zararının yasal faiziyle tazmini istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davalı idare emrinde bilgisayar işletmeni olarak görev yapan davacının görev sırasında bir çok defa Cumhurbaşkanına ve ailesine yönelik eleştiri sınırları dışında hakarete varan nitelikte ifadelerde bulunduğu,

amirleri tarafından sözlü olarak ikaz edilmesine rağmen hakaretlerine devam ettiği, bazı günlerde mesai arkadaşı M.G isimli şahsın hakaret içerikli beyanlarını tasdik etmek suretiyle hakaret fiiline iştirak ettiği, Türkiye Cumhuriyetini ortadan kaldırmayı kendisine amaç edinmiş ... isimli şahsın Cumhurbaşkanına hakaret içeren sosyal medya mesajlarını ulu orta okumak suretiyle paylaştığı, Cumhurbaşkanı hakkında ideolojik paylaşımlarda bulunduğu, siyasi mesajlar verdiği, kaldı ki ''Cumhurbaşkanına hakaret'' suçundan ...

Asliye Ceza Mahkemesi E:..., K:... sayılı kararıyla verilen hapis cezasına ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, disiplin soruşturmasının ceza soruşturmasından bağımsız olduğu,

disiplin soruşturmasında ceza soruşturmasından bağımsız olarak fiillerin hukuki denetiminin yapılacağının açık olduğu hususları değerlendirildiğinde fiilinin sübut bulduğu ve bu eylemine uyan 657 sayılı Devlet Memurları Kanuna göre daha lehe olan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün meslekten çıkarmayı düzenleyen 8/47. maddesinin tatbiki suretiyle ''meslekten çıkarma'' kararı verilmesine ilişkin işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesindeki koşulların gerçekleştiği görüldüğünden, davacının adli yardım talebi kabul edilerek işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Kahramanmaraş İl Emniyet Müdürlüğü emrinde ... olarak görev yapan davacı tarafından, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesi gereğince meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali ile bu işlemden doğan zararın yasal faiziyle birlikte tazmini istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesinde yer alan; "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin Yargı Organlarını, Devletin Askeri veya Emniyet Teşkilatını alenen aşağılamak" fiili, meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmış, 7068 sayılı Kanun'da bu fiile yönelik bir hükme yer verilmemiştir.

Anayasa Mahkemesinin 13/01/2016 günlü, E:2015/85, K:2016/3 sayılı kararı ile Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün yasal dayanağı olan 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin birinci cümlesinin iptaline karar verilmiş; anılan madde, Emniyet Genel Müdürlüğü teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen ve 08/03/2018 günlü, 30354 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7068 sayılı "Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin Kabul Edilmesine Dair Kanun"un 37. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.

7068 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları, bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Ceza hukuku kökenli bir ilke olan lehe olan hükmün uygulanması ilkesi; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiil sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunuyorsa veya sonradan yürürlüğe giren düzenleme suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehinde ise, sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.

Kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi, tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. Bu anlamda, idari işlem niteliğindeki disiplin yaptırımının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, ilke olarak suç ve cezada lehe olan normun uygulanması kuralının disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.

Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.

Bu açıklamalar çerçevesinde mevzuat hükümleri incelendiğinde; 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinde, disiplin cezası verilmesini gerektirecek fiillerin sayma suretiyle belirlendiği, ancak bu fiiller arasında "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin yargı organlarını, Devletin askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak" fiiline yer verilmeyerek, anılan fiilin disiplin suçu olmaktan çıkarıldığı görülmüştür.

Bu bağlamda, davacıya isnat edilen, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesinde yer alan fiilin, mevcut hukuki durum itibarıyla 7068 sayılı Kanun ile herhangi bir cezai yaptırıma bağlanmayarak disiplin suçu olmaktan çıkarıldığı dikkate alındığında, davacı hakkında tesis edilen disiplin cezasında hukuka uyarlık, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.