Danıştay 2. Daire E.2021/6075 K.2023/4915

Dava Konusu İstem

Dava; Kırklareli Emniyet Müdürlüğü, Koruma Şube Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, İncesu Emniyet Müdürlüğünde görev yaptığı dönemde hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak fiilini işlediğinden bahisle 6 ay kısa süreli durdurma cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle bir derece ağır ceza olan 16 ay uzun süreli durdurma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ...

İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; incelenen uyuşmazlıkta, davacının eşi ile eski eşi arasında apartman önünde davacı yüzünden kavga çıktığı ve bu olayın İncesu Polis Merkezine intikal ettiği, olayların tatsız bir şekilde cereyan etmesinin sebebinin davacının hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı göstermemesinden kaynaklandığı sonucuna varıldığı; ancak davacıya tekerrür hükümlerinin uygulanmasına sebep olan 22/04/2013 günlü, 11 sayılı davacının "6 ay kısa süreli durdurma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemin Mahkemenin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla iptal edildiği,

bu durumda Mahkeme tarafından iptal edilen disiplin cezası gerekçe gösterilerek bir derece ağır ceza uygulanması yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı tarafından; tekerrür hükümlerinin uygulanmasına sebep olan disiplin cezasını iptal eden Mahkeme kararına karşı temyiz yoluna başvurulduğu, dolayısıyla bu kararın henüz kesinleşmediği, dava konusu işlemde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı hakkında Kayseri ili, İncesu İlçe Emniyet Müdürlüğünde görev yaptığı sırada, resmi nikahlı eşi olan ... tarafından Emniyet Müdürlüğüne çeşitli tarihlerde verilen dilekçeler üzerine başlatılan disiplin soruşturması sonucunda; muhakkik tarafından, davacının resmi nikahlı eşi olan ... ile sürekli sorunlar yaşadığı, önceki eşi ... ile görüşmeye devam ettiği ve aynı evde kaldığı, internet aracılığıyla tanıştığı ... ile iki gün aynı evde kaldıkları, resmi sıfatına uygun olmayan bir yaşam tarzına sahip olduğu,

sorunları çözmek yerine içinden çıkılmaz hale getirdiği kanaatine varılması üzerine getirilen teklif doğrultusunda Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 14. maddesi de tatbik edilmek suretiyle bir derece ağır ceza uygulanarak 16 ay uzun süreli durdurma cezasıyla cezalandırılması üzerine temyizen bakılmakta olan dava açılmıştır.

Öte yandan, dava konusu işlemde tekerrüre esas alınan Giresun İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istemi ile davacı tarafından açılan davada ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı dava konusu işlemin iptali yolundaki karar, Danıştay Beşinci Dairesinin 16/06/2020 günlü, E:2016/18177, K:2020/2385 sayılı kararıyla onanmış; sonrasında ise davalı idarenin başvurusu üzerine karar düzeltme aşamasında Dairemizin 21/09/2023 günlü, E:2021/9861, K:2023/4201 sayılı kararı ile bozulmuştur.

İLGİLİ MEVZUAT

Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/B-5 maddesinde yer alan "Hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili 6 ay süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

Mülga Tüzük'ün dava konusu işlem tarihinde "Yenileme" başlığını taşıyan 14. maddesinde, "Disiplin cezası verilmesine neden olmuş bir eylem, işlem, tutum veya davranışın cezaların özlük dosyasından silinmesine ilişkin süre içinde her yinelenmesinde bir derece ağır ceza uygulanır.

Aynı derecede cezayı gerektiren değişik eylem, işlem, tutum veya davranışlar nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü ve daha sonraki her uygulamasında da bir derece ağır ceza verilir." kuralı yer almıştır.

08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'da, Mülga Tüzük'ün 14. maddesindeki düzenlemeye yer verilmemiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava dosyasının incelenmesinden; davacının evli olmasına rağmen önceki eşi ... ile görüşmeye devam ettiği ve aynı evde kaldığı, internet ortamında tanıştığı ... isimli kişi ile birlikte iki gün aynı evde kaldığı, resmi sıfatına uygun olmayan bir yaşam tarzına sahip olduğu disiplin soruşturması ve eki bilgi - belgelerin incelenmesinden anlaşıldığından, davacının hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunma fiilini işlediğinin sübuta erdiği sonucuna ulaşılmıştır.

Temyizen bakılmakta olan dava devam ederken, davacının fiiline uygulanacak disiplin cezasına ilişkin mevzuatta değişiklik olması nedeniyle uyuşmazlığın çözülebilmesi için davacının işlediği fiile hangi mevzuat hükmünün uygulanması gerektiğinin de belirlenmesi gerekmektedir.

Ceza hukuku kökenli bir ilke olan ancak zaman içinde hukukun tüm dallarında geçerli bir ilke olarak benimsenen "lehe olan hükmün uygulanması ilkesi"; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiilin sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunması veya sonradan yürürlüğe giren düzenlemenin, suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehine sonuçlar doğurması durumunda, failin lehine olan sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.

İdare hukuku alanında, kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. İdari işlem niteliğindeki disiplin cezasının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, lehe olan normun uygulanması ilkesinin disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.

Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.

Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 14. maddesinde yer alan ve madde metininde belirtilen şartların oluşması halinde bir derece ağır ceza verilmesini gerektirir nitelikteki düzenlemeye, 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'da yer verilmemesinin davacının lehine olduğu görüldüğünden, davacı hakkında tekerrür nedeniyle artırımlı ceza uygulanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, bu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında da sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.