Danıştay 2. Daire E.2021/6572 K.2023/5007

Dava Konusu İstem

Polis memuru olan davacı, "Hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 6/B-5 maddesi uyarınca "6 ay kısa süreli durdurma cezası" ile cezalandırılmasına ve "Görev sırasında veya dışında yasaklanan tutum ve davranışlarda bulunmak" fiilini ayrı ayrı iki kez işlediğinden bahisle aynı Tüzük'ün 4/1 maddesi uyarınca iki kez kınama cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … günlü, … sayılı İstanbul Valiliği İl Polis Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla.

"Facebook" adlı sosyal paylaşım sitesinde, "Polis Kürsüsü" isimli profil sayfasında yer alan bir habere hakaret içerikli yorumlar yapıldığı iddiası üzerine başlatılan disiplin soruşturması sonucunda davacının "Hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 6/B-5 maddesi uyarınca "6 ay kısa süreli durdurma cezası" ile cezalandırılmasına;

ayrıca paylaşımın mesai saatleri içerisinde yapılmış olması ve Emniyet Genel Müdürlüğünün sosyal paylaşım siteleri ile ilgili "Standartlar" konulu emir yazısına aykırı davranması nedeniyle "Görev sırasında yasaklanan tutum ve davranışlarda bulunmak" fiilini ayrı ayrı iki kez işlediğinden bahisle aynı Tüzük'ün 4/1 maddesi uyarınca iki kez kınama cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği; uyuşmazlık konusu olayda, polis memuru olan davacı tarafından yapılan paylaşımla amirlerine karşı haksız tutum ve davranışlar sergilediğinin sabit olduğu,

paylaşımın yapıldığı facebook adresinin davacıya ait olmadığının ortaya konulamadığı gerekçesiyle "6 ay kısa süreli durdurma" cezası yönünden davanın reddine; yasak olmasına rağmen emniyet teşkilatına ait bir araçla çektirdiği fotoğrafı paylaşması nedeniyle verilen "kınama" cezası yönünden davanın reddine; cezaya esas paylaşımın, davacının görevli olduğu tarih ve saatte yapıldığı yönünde somut bir bilgi ve belge ya da tanık beyanının soruşturma raporunda ve savunma ekindeki belgelerde bulunmadığı gerekçesiyle bu nedenle verilen "kınama" cezasının iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacının İddiaları : Davacı tarafından; paylaşım yapılan hesabın kendisine ait olmadığı, anılan hesap hakkında şikayette bulunduğu; ancak Siber Suçlarla Mücadele birimi tarafından paylaşım yapılan hesaba ulaşılamadığının bildirildiği, ceza yargılamasında hakkında beraat kararı verildiği, Tüzük'ün dayanağı olan 3201 sayılı Kanun'un 83. maddesinin Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edilmiş olması nedeniyle Tüzük'ün dayanaksız kaldığı ileri sürülerek, Mahkeme kararının davanın reddine ilişkin kısımlarının bozulması istenilmektedir.

Davalının İddiaları : Davalı tarafından; cezaya esas paylaşımın yapıldığı tarih ve saat değerlendirildiğinde davacının görev sırasında facebook ile meşgul olduğunun sabit olduğu, bu sebeple verilen "kınama" cezasının hukuka ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülerek, Mahkeme kararının iptale ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.

TARAFLARIN CEVAPLARI

Taraflarca cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Mahkeme kararının; davanın reddine ilişkin kısımlarının bozulması, işlemin iptaline ilişkin kısmının ise gerekçesinin değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmüştür.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Aralarında davacının da bulunduğu polis memurları hakkında "Facebook" adlı sosyal paylaşım sitesinde Emniyet Teşkilatı mensuplarınca konusu suç teşkil eden fiillerde bulunulduğundan bahisle başlatılan disiplin soruşturması sonucunda.

"Facebook" adlı sosyal paylaşım sitesinde, "…" isimli profil sayfasında yer alan bir habere 26/11/2013 günü, saat 09:40'da "…" rumuzlu kullanıcı hesabı üzerinden "Böyle siyasi baskı altında bir müdürünüz olduğu sürece herkes Türk polisi ile g..te parmak şeftali oynar, daha yeni karakoldan polisler suçluları mahkemeye götürecek şahısların yakınları karakolu basıp elinden almaya çalıştılar, önce kanunlarını açık net ve sert yap, sonra gel konuş ismini bile yeni duyduğum müdür" şeklindeki paylaşımın davacı tarafından yapıldığı değerlendirilerek,

davacının işbu paylaşımı ile "Hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 6/B-5 maddesi uyarınca "6 ay kısa süreli durdurma cezası" ile cezalandırılmasına; anılan paylaşımı görevli olduğu saatlerde yaparak "Görev sırasında veya dışında yasaklanan tutum ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle aynı Tüzük'ün 4/1 maddesi uyarınca "kınama" cezası ile cezalandırılmasına;

yine Emniyet Genel Müdürlüğünce kural olarak belirlenen emir yazısı içeriğine aykırı davranarak "Görev sırasında veya dışında yasaklanan tutum ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle aynı Tüzük'ün 4/1 maddesi uyarınca "kınama" cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

Davacı, cezalandırılmasına ilişkin İstanbul Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı işleminin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davayı açmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün (26/6/2015 günlü, 2015/7911 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Tüzüğün 1. maddesiyle bu Tüzüğün adı “Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü" olarak değiştirilmiştir.) 6/B-5 maddesinde; "Hizmet dışında resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, "6 ay kısa süreli durdurma" cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında; aynı Tüzük'ün 4/1 maddesinde; "Görev sırasında veya dışında yasaklanan tutum ve davranışlarda bulunmak" fiili ise "kınama" cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle subjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi, kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler.

Bu nedenle, disiplin cezası verilebilmesi için öncelikle isnat edilen kusurlu halin veya fiilin tespiti gerekmektedir. Kusurlu halin veya fiilin tespitinden kasıt ise, disiplin cezasına konu edilen fiil veya halin zamanı, yeri, şekli gibi tüm unsurlarının ortaya konulması, böylelikle fiilin kim tarafından, ne zaman, nerede ve ne şekilde işlendiğinin net ve açık bir şekilde belirlenmesidir.

"Facebook" adlı sosyal paylaşım sitesinde "Polis Kürsüsü" grubunda paylaşılan bir yazıya, davacı tarafından kullanıldığı ileri sürülen sosyal medya hesabından yapılan yorumların suç unsuru teşkil edebileceğinin değerlendirilmesi üzerine yürütülen disiplin soruşturması neticesinde, davacının 6 ay kısa süreli durdurma ve iki kez kınama cezasıyla cezalandırıldığı görülmektedir.

Yukarıda da açıklandığı üzere, disiplin cezası verilebilmesi için kusurlu halin veya fiilin kim tarafından, ne zaman, nerede ve ne şekilde işlendiğinin net ve açık bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Mahkeme kararının, "6 ay kısa süreli durdurma" cezası ile Emniyet Genel Müdürlüğünce kural olarak belirlenen emir yazısı içeriğine aykırı davranılması nedeniyle verilen "kınama" cezası yönünden davanın reddine ilişkin kısmının incelenmesinde;

Davacının, cezaya esas paylaşımın yapıldığı Facebook hesabının kendi adına sahte olarak oluşturulduğu iddialarıyla şikayette bulunması üzerine Siber Suçları Önleme Büro Amirliğince düzenlenen araştırma raporunda iddia edilen Facebook hesabının bulunamadığı bildirilmiştir.

Ayrıca davacı, yargılama aşamasında sunduğu dilekçelerde "disiplin cezasına konu yorumların yapıldığı Facebook hesabının ve bu hesaptan yapılan yorumların kendisine ait olmadığını" beyan etmiş; aynı hesaptan yapılan farklı bir paylaşım üzerine davacı hakkında hakaret suçlaması ile açılan kamu davasında ise ...

Asliye Ceza Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla "sanığın suçlamayı reddettiği, IP adresinin tespit edilemediği, Facebook merkezinin bulunduğu ABD'nin münhasıran çocukların cinsel istismarı suçlarına ilişkin IP adresi tespit ederek bildirdiği, hakaret suçlarına ilişkin IP adresinin tespitinin mümkün olmadığı, ... , bu nedenle sanığın atılı suçu işlediğine dair savunmalarının aksini gösterir, her türlü kuşkudan uzak, yeterli, inandırıcı, somut delil bulunmadığı" gerekçesiyle davacının beraatine karar verilmiştir.

Bunlara karşın davalı idarece, söz konusu Facebook hesabının ya da bu hesaptan yapılan yorumların davacıya ait olduğu hususu somut delillerle ortaya konulamamıştır.

Bu itibarla, davacının üzerine atılı eylemi gerçekleştirdiğine yönelik her türlü şüpheden uzak somut bir tespit bulunmaksızın tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, Mahkeme kararının davanın reddine yönelik kısımlarında ise hukuki isabet görülmemiştir.

Mahkeme kararının paylaşımın mesai saatleri içerisinde yapılmış olması nedeniyle verilen "kınama" cezasının iptaline ilişkin kısmının incelenmesinde;

Her ne kadar İdare Mahkemesince; ceza verilirken cezaya esas paylaşımların sosyal paylaşım sitesi hesabında gözüktüğü tarih/saatlerin dikkate alındığı ancak davacının görevli olduğu tarih ve saatte bu paylaşımların yapıldığı yönünde somut bir bilgi ve belge ya da tanık beyanının soruşturma raporunda ve savunma ekindeki belgelerde bulunmadığı, cezanın somut gerekçelere dayanmadığı gerekçesiyle iptal kararı verilmiş ise de; yukarıda açıklandığı üzere davalı idarece, söz konusu Facebook hesabının ya da bu hesaptan yapılan yorumların davacıya ait olduğu hususu somut delillerle ortaya konulamamıştır.

Bu itibarla, davacının üzerine atılı eylemi gerçekleştirdiğine yönelik her türlü şüpheden uzak somut bir tespit bulunmaksızın tesis edilen dava konusu kınama cezasında hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali yönündeki Mahkeme kararında ise sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.