Danıştay 2. Daire E.2021/6659 K.2023/3914

Dava konusu istem: Amasya İl Emniyet Müdürlüğü emrinde … olarak görev yapan davacı, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesi ile 8/10. maddesi uyarınca ayrı ayrı iki kez meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … günlü, … sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu işleminin iptali istemiyle dava açmıştır. ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla dava reddedilmiş, anılan karar Danıştay Beşinci Dairesinin 11/10/2017 günlü, E:2016/17567, K:2017/21052 sayılı kararı ile onanmıştır.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davacı tarafından; ceza mahkemesi kararının kesinleşmesi beklenilmeksizin verilen kararın hukuka aykırı olduğu, kullandığı aracın plakasının, motor ve şasi numaralarının sahte olduğunu bilmediği, bunu anlamanın uzman düzeyinde teknik bilgi gerektirdiği, işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Karar düzeltme isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Karar düzeltme isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

KARARIN, DAVACININ EMNİYET TEŞKİLATI DİSİPLİN TÜZÜĞÜ'NÜN 8/10. MADDESİ UYARINCA MESLEKTEN ÇIKARMA CEZASIYLA CEZALANDIRILMASINA İLİŞKİN KISMI YÖNÜNDEN DAVANIN REDDİNE DAİR KISMININ ONANMASINA YÖNELİK KARAR DÜZELTME İSTEMİNİN İNCELENMESİNDE;

Danıştay dava daireleri ile idari veya vergi dava daireleri kurulları tarafından verilen kararların düzeltme yolu ile yeniden incelenebilmelerini gerektiren nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesinin 1. fıkrasında gösterilmiş, aynı maddenin 2. fıkrasında ise, anılan daire ve kurulların kararın düzeltilmesi isteminde ileri sürülen nedenlerle bağlı oldukları belirtilmiş bulunmaktadır.

Dilekçede ileri sürülen düzeltme nedenlerinin anılan maddede sayılan nedenlere uymadığından bu kısma yönelik karar düzeltme isteminin reddi gerekmektedir.

KARARIN, DAVACININ EMNİYET TEŞKİLATI DİSİPLİN TÜZÜĞÜ'NÜN 8/6. MADDESİ UYARINCA MESLEKTEN ÇIKARMA CEZASIYLA CEZALANDIRILMASINA İLİŞKİN KISMI YÖNÜNDEN DAVANIN REDDİNE DAİR KISMININ ONANMASINA YÖNELİK KARAR DÜZELTME İSTEMİNİN İNCELENMESİNDE;

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kısmen kabulü ile İdare Mahkemesi kararının davacının Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin kısmı yönünden davanın reddine dair kısmının onanmasına yönelik Beşinci Dairesinin 11/10/2017 günlü, E:2016/17567, K:2017/21052 sayılı kararının bu kısmı kaldırılarak uyuşmazlık bu yönüyle yeniden incelendi:

MADDİ OLAY

Amasya Emniyet Müdürlüğünde … olarak görev yapan davacının, Merzifon İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde görevli bulunduğu sırada, 13/05/2011 tarihinde İlçe Emniyet Müdürlüğü bahçesine giren araçlara kart çıkartılması için bahçede bulunan araç plakalarının sorgulanması sonucunda davacıya ait, … plakalı … marka araç üzerinde bulunan plakanın 2011 model … marka bir jipe ait olduğu, araç şasi numarasından yapılan sorguda, şasi numarasının … plakalı ... marka araca ait olduğu,

aracın 27/07/2005 tarihinde çalıntı kaydı girildiğinin tespit edilmesi üzerine hakkında motor ve şasi numarası değiştirilmiş çalıntı olan aracı sahte plaka ile kullandığı ve ilgili yerlere bilgi vermeden sakladığı iddiası ile yapılan soruşturma sonucu düzenlenen soruşturma raporuna istinaden, change tabir edilen işlem yapılmak suretiyle motoru değiştirilen araca sahte plaka takarak sahtecilik suçunu işlediğinden bahisle eylemine uyan Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … günlü, … sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu işlemi tesis edilmiştir.

Davacı anılan işlemin iptali istemiyle dava açmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Uyuşmazlığa konu disiplin cezasının tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesinde; "Hırsızlık, gasp, dolandırıcılık, irtikap, rüşvet, zimmet, ihtilas, ırza geçme, ırza tasaddi, sahtecilik, banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması, kalpazanlık, kasden adam öldürme, veya bu suçları işlemeye teşebbüs etmek, emniyeti suiistimal, yalan yere tanıklık, yalan yere yemin, suç tasnii, iftira" fiilleri meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar olarak belirlenmiştir.

HUKUKİ GEREKÇE

Anayasa Mahkemesinin 13/01/2016 günlü, E:2015/85, K:2016/3 sayılı kararı ile Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü uyarınca verilen dava konusu disiplin cezasının yasal dayanağı olan, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin birinci cümlesinin, "yaptırım konusu eylemleri yasal düzeyde belirlememesi ve bireylerin hangi somut olguya hangi hukuksal yaptırımın veya sonucun bağlandığını belirli bir açıklık ve kesinlikte öngörebilmelerine yasal çerçevede imkan tanımaması nedeniyle, Anayasa'nın 38. ve 128. maddelerine aykırı olduğu" gerekçesiyle iptaline karar verilmiş ve anılan madde, 08/03/2018 günlü,

30354 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7068 sayılı "Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun"un 37. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.

Öte yandan, 7068 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları, bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmüne yer verildiğinden, dava konusu uyuşmazlığın bu Kanun uyarınca incelenip çözümlenmesi gerekmektedir.

7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinde, disiplin cezası verilmesini gerektirecek fiiller sayma suretiyle belirtilmiş, ancak bu fiiller arasında davacının cezalandırılmasına dayanak olan "sahtecilik" fiiline yer verilmemiş; bir başka ifadeyle, emniyet teşkilatı personelinin disiplin suç ve cezalarını düzenleyen yeni Kanun uyarınca davacıya isnat edilen eylem disiplin cezasını gerektiren bir eylem olmaktan çıkarılmıştır.

Ceza Hukuku kökenli bir ilke olan lehe olan hükmün uygulanması ilkesi; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiil sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunuyorsa veya sonradan yürürlüğe giren düzenleme suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehinde ise, sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.

Kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi, tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. Bu anlamda, idari işlem niteliğindeki disiplin yaptırımının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, ilke olarak suç ve cezada lehe olan normun uygulanması kuralının disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.

Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.

Ancak, lehe hükmün uygulanması amacıyla verilecek bir iptal kararının, davacının eylemine uyan başka bir disiplin cezasının uygulanmasına engel olmayacağı da açıktır.

Bu bağlamda, davacının disiplin cezası ile cezalandırılmasına temel olan ve Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 8/6. maddesinde yer alan "sahtecilik" fiili, mevcut hukuki durum itibarıyla 7068 sayılı Kanun ile herhangi bir cezai yaptırıma bağlanmayarak disiplin suçu olmaktan çıkarıldığından, davacı hakkında tesis edilen dava konusu disiplin cezasında hukuka uyarlık; davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararında hukuki isabet görülmemiştir.