Danıştay 2. Daire E.2021/9719 K.2023/5471

Dava Konusu İstem

Dava; Kocaeli ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, süresi içerisinde mal bildiriminde bulunmadığından Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/A-4. maddesi uyarınca "belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak veya gerçeğe aykırı bildirimde bulunmak ya da malvarlığında meydana gelen değişikliği bir ay içinde bildirmemek'' fiilini işlediğinden bahisle 12 ay uzun süreli durdurma cezasıyla tecziyesi gerekmekte ise de aynı Tüzük'ün 15. maddesi uygulanarak ''4 ay kısa süreli durdurma cezası'' ile cezalandırılmasına ilişkin Kocaeli Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dava dosyasına sunulan soruşturma dosyası ve ekleri birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından, Kocaeli ili, Derince ilçesi, ... Mahallesi, Cilt/Sayfa:..., Ada/Parsel: ... , Yüzölçüm: 1.000 m² arsa üzerine ...

Blok Kat:l (... .No:... ) kat irtifakı, ... zemin nolu meskenin, 30/04/2013 tarihindeki satışının zamanında bildirmediği sabit olmakla birlikte, bu eylemin karşılığı olan "belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak veya gerçeğe aykırı bildirimde bulunmak ya da mal varlığında meydana gelen değişikliği bir ay içinde bildirmemek" suçunun işlendiği görülerek, usulüne uygun olarak verilen disiplin cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Daire Kararının Özeti : Davacının temyiz başvurusu üzerine Danıştay Beşinci Dairesinin 29/04/2019 günlü, E:2016/7712, K:2019/3021 sayılı kararıyla; 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu’nda belirtilen sürelerde mal bildiriminde bulunmayan davacıya, bildirimlerin verileceği merci tarafından ihtarda bulunulması ve ihtarın kendisine tebliğinden itibaren otuz gün içinde mazeretsiz olarak bildirimde bulunmaması halinde ceza verilmesi gerekirken, davacıya herhangi bir ihtarda bulunulmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği belirtilerek Mahkeme kararının bozulmasına hükmedilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile bozma kararı kaldırılarak, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun “Mal bildirimi” başlıklı 14. maddesinde “Devlet memurları, kendileriyle, eşlerine ve velayetleri altındaki çocuklarına ait taşınır ve taşınmaz malları, alacak ve borçları hakkında, özel kanunda yazılı hükümler uyarınca, mal bildirimi verirler.” düzenlemesi yer almıştır.

657 sayılı Kanun'un 14. maddesinde bahsi geçen ve emniyet teşkilatı mensupları açısından da uygulanması gereken 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu'nun 5. maddesinde, bu kanun kapsamına giren görevlilerin, eşlerine ve velayeti altındaki çocuklarına ait bulunan taşınmaz malları ile her biri ayrı olmak üzere para, hisse senetleri ve tahviller ile altın, mücevher ve diğer taşınır malları, hakları, alacakları ve gelirleriyle bunların kaynaklarının, borçları ve sebeplerinin mal bildiriminin konusunu teşkil edeceği hükme bağlanmıştır.

Dava konusu işlem, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/A-4. maddesinde yer alan, "belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak veya gerçeğe aykırı bildirimde bulunmak ya da malvarlığında meydana gelen değişikliği bir ay içinde bildirmemek'' fiili nedeniyle tesis edilmiş olup, karar düzeltme istemine konu kararda, mal bildiriminde bulunmadığı tespit edilen davacının, suç işleme kastıyla hareket edip etmediğinin açıklığa kavuşturulması gerektiği, bu sebeple, mal bildiriminde bulunması için davalı idarece 3628 sayılı Kanun'un 6 ve 10. maddesi hükümleri uyarınca ihtar edilmesi,

ihtara rağmen otuz gün içinde mazeretsiz olarak bildirimde bulunmadığı takdirde disiplin cezası ile tecziye edilmesi gerektiğinden bahisle hüküm kurulduğu göz önüne alındığında, dava konusu disiplin suçunun manevi unsurunun ayrıca belirlenmesi gerekmektedir.

Mal bildiriminde bulunmayı sağlayarak rüşvet ve yolsuzluklarla mücadele etmek amacıyla yürürlüğe konulan 3628 sayılı Kanun'da, mal bildiriminde bulunacaklar, bildirimlerin konusu, zamanı, birden fazla mal bildiriminde bulunulması, bildirimin yenilenmesi, bildirimin verileceği merciler ve bildirimlerin gizliliğine ilişkin hususlara yer verilerek, mal bildirimine ilişkin esaslar belirlenmiş ise de, belirtilen sürelerde mal bildiriminde bulunulmaması hali için herhangi bir yaptırım öngörülmemiştir.

Anılan Kanun'da; gerçeğe aykırı bildirimde bulunma ve haksız mal edinme gibi, suçun manevi unsurları dikkate alınarak, hürriyeti bağlayıcı ceza öngörülmüş; ayrıca, Kanun'la belirlenen sürelerde mal bildiriminde bulunmayanlara, bildirimde bulunması için ihtar edilmesine rağmen mal bildirimde bulunulmaması halinde de hapis cezası verileceği öngörülmüştür.

Görüldüğü üzere; 3628 sayılı Kanun'da "suç" olarak kabul edilen eylemlerle (gerçeğe aykırı bildirimde bulunma, haksız mal edinme ve ihtara rağmen bildirimde bulunmama), Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/A-4. maddesinde disipline aykırı davranış kabul edilen, "belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak veya gerçeğe aykırı bildirimde bulunmak ya da malvarlığında meydana gelen değişikliği bir ay içinde bildirmemek'' amaçları ve nitelikleri itibarıyla birbirinden tamamen farklı eylemlerdir.

Bu itibarla, 3628 sayılı Kanun'da düzenlenen ve suç sayılan eylemlere ilişkin manevi unsurların, uyuşmazlık konusu "belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak veya gerçeğe aykırı bildirimde bulunmak ya da malvarlığında meydana gelen değişikliği bir ay içinde bildirmemek'' eylemleri için de aranmasının hukuki dayanağı olmadığından, dava konusu işlemin tesisinden önce davacıyı ihtar etme zorunluluğu bulunmayan davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 29/04/2019 günlü, E:2016/7712, K:2019/3021 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esası yeniden incelendi:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.