Danıştay 2. Daire E.2023/1328 K.2023/3148

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : …İdare Mahkemesinin …günlü, E:…, K:…sayılı kararıyla.

657 sayılı Kanun'un 76. maddesi ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye takdir yetkisinin tanındığının açık olduğu, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği hususunun yargısal içtihatlarla kabul edilmiş bulunduğu, davalı idarece takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığına dair herhangi bir somut bilgi ve belge bulunmadığı,

daire başkanlığının önem ve niteliği dikkate alınarak ve davacının durumu değerlendirilerek, mevzuat hükümleri uyarınca memurların naklen atanmaları konusunda davalı idarelerin sahip oldukları takdir yetkisi doğrultusunda, kamu hizmetinin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; İç Denetim Birimi Başkanlığının 2020-2022 İç Denetim Planı kapsamında 2020 yılı iç denetim programı gereğince yapılan denetimde davacının görev yaptığı birimdeki iş ve işlemlere ilişkin olarak somut olumsuz bulgulara rastlanıldığının belirtildiği hususu da dikkate alınmak suretiyle istinaf başvurusuna konu edilen mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, mahkeme kararında idarenin takdir yetkisine dayanıldığı; ancak takdir yetkisinin kamu yararına aykırı kullanıldığı, iç denetim raporunun karara esas alınmasının hukuka aykırı olduğu, özel hayatın gizliliğinin ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Kamu hizmetinin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla idari takdir yetkisinin kullanıldığı, bu takdir yetkisi kullanılırken davacının Daire Başkanı olarak çalıştığı dönemdeki performans düşüklüğünün etkili olduğu, davacının yerine atanan kamu görevlisinin işinde ehil olduğu, dava konusu işlemin hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü bünyesinde Bitki Sağlığı ve Karantina Daire Başkanı olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Kanun'un 76. maddesi ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin "Geçiş Hükümleri" başlıklı 1. maddesinin (4) fıkrası ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Karanamenin mülga Ek 18. maddesi hükümleri gereğince Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü emrine Tarım ve Orman Uzmanı olarak atanmasına ilişkin …günlü, …sayılı işlemin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde, kurumların, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst veya kurum içinde aynı veya başka yerdeki diğer kadrolara naklen atayabilecekleri hükme bağlanmıştır.

09/07/2018 günlü, 30473 (3. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 703 sayılı KHK'nin Geçici 1. maddesinin 4. fıkrasının.

"Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunup 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga ek 18 inci maddesi hükümleri kapsamında olanlardan yukarıdaki fıkrada yer almayanlar, görevden alındıkları takdirde anılan madde hükümlerine göre işleme tabi tutulur." yolundaki düzenlemesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 18 maddesinde.

"22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu ile 27/07/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu hariç olmak üzere, tabi oldukları personel kanununa bakılmaksızın Başbakanlık, bakanlıklar, bağlı ve ilgili kuruluşlar ile başkan ve üyeleri hariç olmak üzere 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici kurumlar ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunda; (...) c) Ek göstergeleri 3600 (dâhil) ila 6400 (hariç) olarak tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanlar görevden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde;

1) Daha önce 657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesinin “Ortak Hükümler” bölümünün (A) fıkrasının (11) numaralı bendinde sayılan merkez teşkilatına ait kadrolar ile mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri ve yeterlilikleri aynı veya benzer nitelik arz eden merkez teşkilatına ait kadro veya pozisyonlarda bulunanlar daha önceki bu kadro veya pozisyonlarına,

2) Daha önce (1) numaralı alt bentte belirtilen kadrolarda bulunmayanlardan ek göstergesi 3600 (dâhil) ila 6400 (hariç) olarak tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında toplam en az üç yıl görev yapmış olanlar ilgili kuruma ait (1) numaralı alt bentte yer alan kadro veya pozisyonlardan kurumlarınca tespit edilmiş olan kadro veya pozisyonlarına, (...) atanırlar." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda aktarılan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin sebep ve amaç unsurları yönünden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yargı içtihatlarıyla kabul edilmiştir.

Davacının geçmiş hizmetleri incelendiğinde; davacının Tarım ve Orman Bakanlığının taşra birimi olan Siirt İl Müdürlüğünde 1989 yılında "…" olarak göreve başladığı, 1998 yılında Sütçü İmam Üniversitesi Ziraat Fakültesinden mezun olduktan sonra 2000 yılında Gaziantep İl Müdürlüğü bünyesinde "Mühendis" olarak göreve devam ettiği, 2001 yılında yapılan görevde yükselme sınavında başarı göstererek 31/05/2002 tarihinde "Şube Müdürü" olduğu ve bu görevi 2014 yılına kadar ifa ettiği,

08/07/2014 tarihinde Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü bünyesinde "Daire Başkanı" unvanıyla görev yapmaya başladığı ve 30/04/2021 tarihine kadar da söz konusu genel müdürlük bünyesinde Bitki Sağlığı ve Karantina Daire Başkanı olarak görev yaptığı, davacının geçmiş hizmetlerinin değerlendirilmesinden, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olarak daire başkanlığına atandığı,

daire başkanı olarak görev yaptığı süre zarfında, söz konusu göreviyle ilgili hakkında hiçbir adli ve idari soruşturma açılmadığı gibi disiplin cezası da almadığı ve görevinde başarısız veya yetersiz olduğu yönünde nesnel ve hukuken kabul edilebilir bilgi ve belgenin dosyada bulunmadığı görülmektedir.

Uyuşmazlıkta, her ne kadar temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi. İdari Dava Dairesince verilen kararda davacının görev yaptığı Daire Başkanlığı işleri ile ilgili İç Denetim Birimi Başkanlığının 2020-2022 İç Denetim Planı kapsamında 2020 yılı iç denetim programı gereğince yapılan denetimde davacının görev yaptığı birimdeki iş ve işlemlere ilişkin olarak somut olumsuz bulgulara rastlanıldığı belirtilmiş ise de.

Tarım ve Orman Bakanlığı İç Denetim Başkanlığının 30/10/2020 tarihli Bitki Sağlığı Sistem ve Uygunluk Denetimi Raporunda denetimin amacının Bitki Sağlığı Sürecinin denetiminde kontrollerin yeterli ve etkin bir şekilde işleyip işlemediğinin kuruma değer katma perspektifi ile değerlendirilmesi ve geliştirilmesi olduğu, Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü Bitki Sağlığı iş ve işlemleri ile ilgili kontrollerin kamu iç denetim standartları çerçevesinde sistematik, sürekli ve disiplinli bir yaklaşımla, yeterli ve etkin bir şekilde işleyip işlemediğinin kuruma değer katma perspektifi ile değerlendirilmesi ve geliştirilmesi olduğunun belirtildiği,

raporda tespiti yapılan bulgular için öneriler sunulduğu, raporun söz konusu önerilerin gerçekleştirilmesi amacıyla eylem planına ilişkin olduğu görülmüştür.

Bu durumda, İç Denetim Başkanlığının 30/10/2020 tarihli Bitki Sağlığı Sistem ve Uygunluk Denetimi Raporunda tespit edilen bulgular için belirtilen eylem planı doğrultusunda önerilerin gerçekleştirilmesi amacıyla belirlenen tarihlerden önce ve dolayısıyla eylemin öneri doğrultusunda gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin tespitine imkan verilmeden davacı Bitki Sağlığı ve Karantina Daire Başkanlığı görevinden alındığı anlaşılmış olup, bunun dışında davacının görevinden alınmasını gerektirecek somut bir tespitin davalı idarece sunulamaması karşısında,

kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak davacının daire başkanlığı görevinden alınarak, Tarım ve Orman Uzmanı olarak atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Ankara Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince verilen kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen …günlü, E:…, K:…sayılı karar hukuka ve usule uygun olduğundan, davacının temyiz isteminin reddi ile kararın onanması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyorum.