Danıştay 2. Daire E.2023/1648 K.2025/5050

2- ... Müdürlüğü

VEKİLİ

Hukuk Müşaviri F...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:... K... sayılı kararın, dilekçelerde yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava Konusu İstem : Dava; Kayseri Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ü maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine dair 05/03/2020 Bakan Oluru tarihli, ...sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali ve işlem nedeniyle mahrum kaldığı yasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ...İdare Mahkemesinin... günlü, E:... K:... sayılı kararıyla.

İl Polis Disiplin Kurulunca davacı hakkında meslekten çıkarma kararı verildiği ve Vali tarafından bu karara olur verildiği, 7068 sayılı Kanun'un 19. maddesi uyarınca meslekten çıkarma kararı hakkında görüş bildirilmesi için dosyanın Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kuruluna gönderildiği, söz konusu Kurulca da fiilin sübuta erdiğinin belirtildiği, ancak alt ceza uygulanarak davacının 24 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırıldığı,

Bakan tarafından da Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun alt ceza uygulama yetkisinin olmadığı belirtilerek İl Disiplin Kurulunun meslekten çıkarma kararının onaylanması yoluna gidilmiş ise de. İl Polis Disiplin Kurulunca davacı hakkında tesis edilen ve Vali tarafından da uygun görülen meslekten çıkarma cezasının, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca netice itibariyle uygun görülmeyerek alt ceza uygulaması cihetine gidildiği,

bu tip durumlarda da 7068 sayılı Kanun'un 18. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Birinci fıkranın (a) ve (b) bentleri uyarınca intikal eden ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca uygun görüş belirtilmeyen dosyalar Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanır." düzenlemesi uyarınca dosyanın kesin karara bağlanmak üzere Bakanlık Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilmesi gerekirken, söz konusu süreç işletilmeksizin doğrudan Bakan tarafından meslekten çıkarma cezasının onaylanması şeklinde tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı;

öte yandan, işbu karar uyarınca davacı hakkında yeniden işlem tesis edileceği ve davacının göreve başlayıp başlamayacağı o aşamada ortaya çıkacağından davacının işlem nedeniyle mahrum kaldığı özlük ve parasal haklarının bu aşamada karşılanmasına olanak bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 28/09/2022 günlü, E:2022/2767, K:2022/4621 sayılı usule yönelik bozma kararına uyularak verilen ... Bölge İdare Mahkemesi ....

İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; ilk derece mahkemeleri tarafından verilen kararların istinaf yoluyla incelenerek kaldırılmalarının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin varlığına bağlı olduğu, davacı ve davalı idareler tarafından ileri sürülen hususların, dava konusu işlemin iptali, davacının tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki Mahkeme kararının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği.

Mahkeme kararının, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısmına yönelik istinaf istemine gelince, davacı vekili tarafından 26/11/2020 tarihli dilekçe ile birlikte vekaletnamenin sunulduğu, davacı lehine avukatlık ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle İdare Mahkemesince verilen karara yönelik, davalı idarelerin istinaf isteminin reddine, kararın tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmına yönelik davacının istinaf isteminin reddine,

davacının istinaf isteminin kısmen kabulü ile İdare Mahkemesince kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.040,00 TL vekalet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı idareler tarafından; davacı fiilinin sabit olduğu, 657 sayılı Kanun'un 126. maddesinin "Disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur, cezayı kabul veya reddeder." hükmü ile 7068 sayılı Kanun'un 18. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi doğrultusunda, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun alt ceza tatbikine yetkisi bulunmadığından davacı hakkında İl Polis Disiplin Kurulunca verilen meslekten çıkarma kararının onaylanması suretiyle Bakanlık Makamınca işlem tesis edildiği, öte yandan, Mahkeme kararının karar verilmesine yer olmadığına yönelik kısmına ilişkin olarak davalı idareler lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarelerin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Kayseri Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun... günlü, ...sayılı kararı ile davacının, "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ü maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine karar verilmesinin ardından dosyanın gönderildiği Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca verilen... günlü,

.../... sayılı karar ile davacının meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesi gerekmekte ise de 7068 sayılı Kanun'un 7/2. maddesinin uygulanması ile alt ceza olan 24 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyesine karar verilmiştir.

Bu kararın Bakan onayına sunulması üzerine, Bakan tarafından, "EGM Yüksek Disiplin Kurulu yukarıdaki kararında il polis disiplin kuruluyla aynı görüşte olduğundan ve bir alt ceza verilmesine yetkisi bulunmadığından meslekten çıkarma cezası verilmesinin 7068 sayılı Kanun'un 18. maddesine göre onaylanmasına" ifadelerine yer verilmek suretiyle 05/03/2020 tarihli olurun verilmesi üzerine temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ü maddesinde; "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek" fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren haller arasında sayılmıştır.

Aynı Kanun'un "Takdir hakkının kullanımı" başlıklı 6. maddesinde; "(1) Bu Kanun ile disiplin cezası vermeye yetkilendirilen disiplin amirleri veya kurulları, disiplin cezası uygulanması ile ilgili takdir haklarını ölçülü, adaletli ve hakkaniyetli bir şekilde kullanırlar.

(2) Takdir hakkı mutlaka gerekçeli olarak kullanılır.

(3) Takdir hakkı kullanılırken;

a) Disiplinsizliğin işleniş biçimi,

b) Disiplinsizliğin işlendiği zaman ve yer,

c) Disiplinsizliğin hizmete olumsuz etkisinin ağırlığı,

ç) Meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığı,

d) Disiplinsizlik yapan personelin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığı,

e) Disiplinsizlik yapan personelin daha önceki disiplin durumu,

f) Disiplinsizlik yapan personelin samimi ikrarı ve gösterdiği pişmanlık,

gözönüne alınır.

(4) İtiraz üzerine yetkili makamlar tarafından verilen kararlar hariç olmak üzere, hiçbir

idari makam tarafından, disiplin cezası ile ilgili takdir hakkının kaldırılması sonucunu

doğuran bir karar verilemez veya uygulama yapılamaz.

" hükmü, "Disiplin cezaları" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasında; "Kurumda geçmiş hizmetleri sırasında çalışmaları olumlu bulunan ve iyi veya çok iyi derecede değerlendirme puanı alan personel için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir." hükmü düzenlenmiştir.

Aynı Kanun'un "Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının görev ve yetkileri" başlıklı 17. maddesinde; "1) Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının disiplin cezası verebilecekleri personel ve uygulamaya yetkili oldukları cezalar aşağıda gösterilmiştir.

a) İl polis disiplin kurulları, kuruldukları il emniyet kadrosundaki;

1)Polis memurları, çarşı ve mahalle bekçileri ile emniyet hizmetleri sınıfı dışındaki memurlara bütün disiplin cezalarını,

...

verebilir." hükmüne, "Emniyet teşkilatı disiplin kurullarınca verilen kararların kesinleşmesi" başlıklı 18'inci maddesinde; "(1) Disiplin kurullarınca verilen kararlardan;

a) İl polis disiplin kurulunun verdiği meslekten çıkarma cezası dışındaki kararları valinin onayıyla; meslekten çıkarma cezası kararları valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla,

b) Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu ile eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurullarının meslekten çıkarma dışındaki kararları Emniyet Genel Müdürünün onayıyla; meslekten çıkarma kararları Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla,

c) Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun kararları, Bakanın onayıyla, kesinleşir.

(2) Birinci fıkra kapsamında Bakan onayına sunulan kararlardan uygun görülmeyenler ile birinci fıkranın (a) ve (b) bentleri uyarınca intikal eden ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca uygun görüş belirtilmeyen dosyalar Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanır.

(3) İl polis disiplin kurulunca verilen ve vali tarafından uygun görülmeyen kararlar Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca; Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu ile eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurullarınca verilen ve Emniyet Genel Müdürü tarafından uygun görülmeyen kararlar Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanır. " hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri dikkate alındığında; il polis disiplin kurulunun, polis memurları hakkındaki bütün disiplin cezalarını vermeye yetkili olduğu, il polis disiplin kurulu kararıyla meslekten çıkarma cezası dışında bir ceza verilmesi durumunda kararın valinin onayıyla;

meslekten çıkarma cezasına ilişkin kararların ise valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun uygun görüşü ve Bakanın onayıyla kesinleşeceği, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca uygun görüş belirtilmeyen dosyaların Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanacağı, alt ceza uygulamasının ise, 7068 sayılı Kanun'da öngörülen koşulların varlığı halinde, takdir hakkının kullanılması kapsamında yapılacak bir uygulama olduğu ve ayrı bir disiplin cezası niteliğini taşımadığı açıktır.

Dava dosyasının incelenmesinden; davacı hakkında, sosyal medya üzerinden yaptığı bazı paylaşımlar ile "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek" fiilini işlediği iddiası ile başlatılan disiplin soruşturması kapsamında hazırlanan 15/02/2019 tarihli disiplin soruşturma raporunda davacının meslekten çıkarma cezası ile tecziyesi yönünde kanaat bildirildiği,

Kayseri Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ...günlü, .../... sayılı kararı ile davacının 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ü maddesi gereğince meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine ve yaptığı mesleğin özelliği ile suçun işleniş biçimi ve niteliği itibariyle aynı Kanun'un 7/2. maddesinin uygulanmasına yer olmadığına karar verilerek dosyanın karara bağlanması için Emniyet Genel Müdürlüğüne gönderilmesine karar verildiği, devamında Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararı ile davacı hakkında iddia olunan fiillerin sübuta erdiği,

7068 sayılı Kanun'un 8/6-ü maddesi gereğince meslekten çıkarma cezası ile tecziyesi gerekmekte ise de, performans değerlendirme puanları iyi ve çok iyi olduğundan aynı Kanun'un 7/2. maddesinin uygulanması ile alt ceza olan 24 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyesine karar verildiği (görüş bildirildiği), bu kararın Bakan onayına sunulması üzerine, Bakan tarafından.

Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun alt ceza uygulama yetkisi bulunmadığından bahisle davacı hakkındaki meslekten çıkarma cezasının onaylandığı belirtilmek suretiyle 05/03/2020 tarihli olurun verildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta. İdare Mahkemesi tarafından, İl Polis Disiplin Kurulunca davacı hakkında tesis edilen ve Vali tarafından da uygun görülen meslekten çıkarma cezasının Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca netice itibariyle uygun görülmeyerek alt ceza uygulaması cihetine gidildiği,

bu tip durumlarda da 7068 sayılı Kanun'un 18. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Birinci fıkranın (a) ve (b) bentleri uyarınca intikal eden ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca uygun görüş belirtilmeyen dosyalar Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulunca kesin karara bağlanır." düzenlemesi uyarınca dosyanın kesin karara bağlanmak üzere Bakanlık Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilmesi gerekirken söz konusu süreç işletilmeksizin doğrudan Bakan tarafından meslekten çıkarma cezasının onaylanması şeklinde tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de,

7068 sayılı Kanun'da öngörülen koşulların varlığı halinde bir alt cezanın uygulanmasının takdir hakkı kapsamında olduğu ve ayrı bir disiplin cezası niteliği taşımadığı, bu özelliği gereğince alt ceza uygulamasının "uygun görüş" kavramının dışında değerlendirilmesi gerektiği, bu kapsamda, dava konusu meslekten çıkarma cezasının tesis edilmesi sürecinde Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun alt ceza uygulanması yönündeki görüşünün, davacının meslekten çıkarılmasına karar veren ve takdir hakkını alt ceza uygulanmaması yönünde kullanan İl Polis Disiplin Kurulunun kararını uygun görmediği anlamına gelmeyeceği anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, alt ceza uygulamasının yukarıda açıklanan niteliği gereğince, İl Polis Disiplin Kurulunun meslekten çıkarma cezası ile cezalandırma kararının, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun alt ceza uygulanarak neticeten 24 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırma yolundaki görüşüyle birlikte Bakanın onayına sunulması üzerine,

Bakanın, bu görüşü ve İl Polis Disiplin Kurulu kararını değerlendirebileceği, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunca verilen görüşü dikkate almayarak İl Polis Disiplin Kurulunca verilen meslekten çıkarma cezasını onaylaması durumunda, başka bir ifade ile Bakanın alt ceza uygulanması hususunda sahip olduğu takdir hakkını, alt ceza uygulanmaması yönünde kullanması suretiyle tesis edilen işlemde yetki yönünden herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmaması nedeniyle uyuşmazlığın esası incelenerek bir karar verilmesi gerektiğinden, aksi gerekçeyle dava konusu işlemin iptali ve yoksun kalınan yasal hakların tazmini istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik davalı idarelerce yapılan istinaf başvurularının reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:..., K:... sayılı karar, usul ve yasaya uygun bulunduğundan, kararın onanması gerektiği oyuyla bozulması yolundaki çoğunluk kararına katılmıyoruz.