Danıştay 2. Daire E.2024/4641 K.2025/5652

Dava Konusu İstem

Dava; Kara Kuvvetleri Komutanlığı dış kaynaktan muvazzaf astsubay adayı olarak Astsubay Temel Askerlik ve Astsubaylık Anlayışı Kazandırma eğitimine başlamak üzere Kara Astsubay Meslek Yüksek Okulu Komutanlığına bağlı Kara Astsubay Meslek Yüksekokuluna katılış yapan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle eğitimine son verilmesine ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : .... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:...

K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturması sonucunda kendisiyle doğrudan ilgili herhangi bir olumsuz bilgiye rastlanmayan ve herhangi bir suçtan hüküm giydiği tespit edilmeyen davacının, devletin güvenliğini tehlikeye düşürebilecek ideolojik veya yasa dışı faaliyetlerde ya da kurumun güvenliğini ihlal edebilecek tutum ve davranışlar içerisinde bulunduğunu ortaya koyan hukuken kabul edilebilir somut bir tespite yer verilmediği,

kaldı ki, dava konusu işlemin dayanağını oluşturan 4045 sayılı Kanun'un 1. maddesinin 2. fıkrasının 28/04/2020 tarihli ve 31112 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 19/02/2020 tarihli ve E:2018/163, K:2020/13 sayılı Anayasa Mahkemesi kararıyla Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edildiği ve kararın yayımlandığı tarihte yürürlüğe girdiği,

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 29/05/2017 tarihli ve E:2016/852, K:2017/2326 sayılı kararında da belirtildiği gibi Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmelerinin Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağı,

Anayasa Mahkemesi'nin anılan iptal kararı ile ortaya çıkan bu durum sonucunda yasal dayanağı kalmayan dava konusu işlemde bu yönüyle de hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle işlemin iptaline ve dava konusu işlem nedeni ile yoksun kalınan parasal hakların davalı idare tarafından davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 29/04/2024 günlü, E:2023/3830, K:2024/2419 sayılı bozma kararına uyulmak suretiyle yeniden yapılan inceleme sonucunda verilen ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla.

7315 sayılı Kanunun 4. ve 5. maddelerinde, kişinin kendisine ilişkin kayıtların güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kapsamında bulunduğunun açıkça düzenleme altına alındığı, dava dosyasında mevcut olan tüm bilgi ve belgeler ile değişen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, davacının kendisine dair olmayan, abisi ile ilgili istihbari bilgilerin davacı aleyhine değerlendirilemeyecek olması ve davacı hakkında başkaca hukuken geçerli kabul edilebilecek herhangi bir olumsuz tespit bulunmaması karşısında davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine varıldığından,

dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği, dava konusu işlemin iptali ve dava konusu işlem nedeni ile yoksun kalınan parasal hakların davalı idare tarafından davacıya ödenmesi yönündeki İdare Mahkemesi kararı sonucu itibariyle hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun gerekçeli reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; kural olarak idari işlemlerin yargısal denetiminin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapıldığı, tesis edildiği tarihteki mevzuata uygun olan dava konusu işlemin herhangi bir hukuka aykırılık barındırmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kısmen reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının, Kara Astsubay Meslek Yüksek Okulu Komutanlığına bağlı Kara Astsubay Meslek Yüksekokulun'da eğitimi devam ederken güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle eğitimine son verilmesine ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

A) Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının incelenmesi:

Bölge İdare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B) Bölge İdare Mahkemesi kararının, işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve mali haklarının, davacıya ödenmesine ilişkin kısmının incelenmesi:

Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının onanmasına dair Daire kararının, davacının doğrudan öğrenciliğe iadesi sonucunu doğurmadığı, davacının diğer şartları taşıyıp taşımadığı hususunun davalı idarece ayrıca incelenebileceği dikkate alındığında, davacının parasal ve özlük haklarına ilişkin olarak bu aşamada karar verilemeyeceği sonucuna ulaşıldığından, İdare Mahkemesi kararının parasal ve özlük hakların ödenmesine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.