Danıştay 2. Daire E.2024/4758 K.2025/5549

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin dayanağını oluşturan 4045 sayılı Kanun'un 1. maddesinin 2. fıkrasının, 28/04/2020 günlü, 31112 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 19/02/2020 günlü, E:2018/163, K:2020/13 sayılı Anayasa Mahkemesi kararıyla Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edildiği ve kararın, yayımlandığı tarihte yürürlüğe girdiği,

Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde, görülmekte olan davaların, Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmeleri Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağından, dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uygunluk görülmediği, öte yandan, işbu kararın hiçbir işleme gerek kalmadan, doğrudan, davacının atanması sonucunu doğurmayacağı, davacının, meri mevzuat hükümlerine uygun olarak yeniden bir değerlendirmeye tabi tutularak,

hakkında bir karar verilmesi gerektiğinden, bu aşamada, yoksun kaldığını iddia ettiği parasal haklarının tazmini istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, yoksun kalınan parasal hakların, yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, Danıştay İkinci Dairesinin 13/05/2024 günlü, E:2023/3794, K:2024/2857 sayılı bozma kararına uyularak yeniden yapılan inceleme sonucu verilen temyize konu kararla; davacının, Balıkesir Astsubay Meslek Yüksekokulunda eğitim görmekte iken, hakkında yapılan arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması sonucunda; "Babası: Radikal dini gruplara müzahir olarak katılmış olduğu protesto eylemleri sonrası gözaltına alınan şahıs" şeklindeki bilgi notuna dayanılarak, Milli Savunma Bakanlığı Üst Değerlendirme Komisyonu kararı ile güvenlik soruşturmasının olumsuz olduğuna karar verildiği ve astsubay temel eğitiminin sonlandırıldığı,

Bu durumda, dava dosyasında mevcut olan tüm bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, hakkında hukuken geçerli kabul edilebilecek herhangi bir olumsuz tespit bulunduğundan söz edilemeyecek olan ve yargılama sürecinde de bu hususta herhangi bir iddia ileri sürülmeyen davacının, babası hakkındaki bilgiye istinaden güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz olarak değerlendirilerek, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmadığı,

Öte yandan, Anayasa'nın 125. maddesi hükmü uyarınca, idarenin, işlem veya eylemleri nedeniyle meydana gelen zararları tazmin sorumluluğunun bulunduğu, bu haliyle dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uygunluk bulunmadığından, bozma kararı uyarınca hakkında yeniden karar verilmesi gerektiği de gözetilerek,

işlem nedeniyle yoksun kaldığı ve tazmini gereken tüm özlük ve parasal haklarının, yasal faiz işletilmesi suretiyle davalı idarece davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı yönünden yukarıda açıklanan gerekçeyle reddine, başvuruya konu mahkeme kararının parasal/özlük hak istemi yönünden verilen karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmının kaldırılmasına, bu talep yönünden davanın kabulüne, işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve mali haklarının, dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacının, mevzuatta yer alan şartları taşımaması sebebiyle güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandırıldığı; kamu yararı gözetilerek tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Davacı tarafından cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ :...

DÜŞÜNCESİ

Bölge İdare Mahkemesi kararına ilişkin temyiz isteminin kısmen reddi ile söz konusu kararın; dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının onanması, kısmen kabulü ile, parasal hak talebine ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden, davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Muvazzaf astsubay temini kapsamında yapılan seçim aşaması sınavlarında başarılı olan davacının, adaylık işlemlerinin, yetkili kurumdan hakkında gelen bilginin, Milli Savunma Bakanlığı Aday Değerlendirme Kurulu üyelerince, mevzuat hükümleri uyarınca değerlendirilerek, güvenlik soruşturmasının olumsuz olduğuna karar verilmesi neticesinde iptal edilmesi üzerine, ilişiğinin kesilmesine yönelik işlemin iptali ile dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının, yasal faiziyle birlikte kendisine ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

A) Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının incelenmesi: Bölge İdare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B) Bölge İdare Mahkemesi kararının, işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve mali haklarının, yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin kısmının incelenmesi:

Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının onanmasına dair Daire kararının, davacının doğrudan öğrenciliğe iadesi sonucunu doğurmadığı, davacının diğer şartları taşıyıp taşımadığı hususunun davalı idarece ayrıca incelenebileceği dikkate alındığında, davacının parasal ve özlük haklarına ilişkin olarak bu aşamada karar verilemeyeceği sonucuna ulaşıldığından, Mahkeme kararının parasal ve özlük hakların reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun kabulüne, başvuruya konu Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve mali haklarının, yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.