Danıştay 2. Daire E.2024/4767 K.2024/5889

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkimi ...'ın açıklamaları dinlenildikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14/6. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1/a bendinde, iptal davaları; idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacak davalar olarak tanımlanmış. 3. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinde, dilekçelerde davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin gösterileceği.

14. maddesinin 3/g bendinde, dilekçeler üzerinde bu Kanun'un 3 ve 5. maddelerine uygun olup olmadığı yönünden inceleme yapılacağı.

15. maddesinin 1/d bendinde de, 14. maddenin 3/g bendinde yazılı halde otuzgün içinde 3 ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği kuralları yer almış; aynı maddenin 5. bendinde ise, 1. fıkranın (d) bendine göre dilekçenin reddedilmesi üzerine, yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda metnine yer verilen 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 2/b bendi uyarınca; davacı tarafından, davanın konusu ve sebeplerinin, dayanaklarıyla birlikte, belirgin bir biçimde ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde açıklığa kavuşturulması zorunlu olup, uyuşmazlığın, ancak bu şekilde yargı yerlerince hukuki irdelemesinin yapılmasından sonra hükme bağlanabileceği tartışmasızdır.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idarî işlemle sınırlı inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

Öte yandan, bir düzenleyici işleme karşı açılan iptal davasında, idari işlemde hukuka aykırılık bulunduğu ileri sürülerek düzenleyici işlemin tamamının iptali istenebileceği gibi, belirli kısmının iptalinin istenebilmesi de mümkündür. Ancak her durumda, düzenleyici işlemin iptali istenilen madde ya da kısımlarının, davacının menfaatini nasıl etkilediğinin ve hukuka aykırılık sebeplerinin, her madde bakımından ayrı ayrı açıklanmak suretiyle ortaya konulması gerekmektedir.

Davaya konu uyuşmazlıkta ise; davacı tarafından, Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in iptalinin istenildiği, ancak Yönetmeliğin tamamının mı yoksa bazı maddelerinin mi iptalinin istenildiğinin açık olmadığı, hukuka aykırılık sebeplerinin her madde yönünden açık bir şekilde belirtilmediği, genel ifadeler kullanılarak düzenlemenin iptalinin istenildiği görülmekte olup, dava dilekçesi bu haliyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, Yönetmeliğin sadece belirli hükümlerinin iptali isteniyorsa iptali istenen bu hükümlerin hem konu, hem açıklamalar, hem de sonuç kısmında ve her üç kısım birbirleri ile tutarlı olacak şekilde açık ve anlaşılır bir biçimde belirtilmesi, Yönetmeliğin iptali istenen maddeleri (fıkra ve bentlerine de yer verilerek) yazılmak suretiyle istemin açıkça ortaya konulması, iptali istenilen Yönetmelik maddelerinin hukuka aykırılık sebeplerinin de belirtilmesi,

Yönetmeliğin tamamının iptalinin istenmesi durumunda da, dilekçenin konu, açıklamalar ve sonuç kısmında bu talebin her bir madde yönünden hukuka aykırılık sebepleriyle birlikte açıklığa kavuşturulması suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış dilekçeyle dava açılması gerekmektedir.