Danıştay 2. Daire E.2024/5045 K.2025/2792

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının ilişiğinin, Ceza ve Muhakeme Hukukunun Temel Kavramları-1 dersi (ikinci) sınavında başarısız olması nedeniyle kesildiği görüldüğünden, uyuşmazlığın çözümünde davacının bahse konu sınavda başarısız olup olmadığı hususunun incelenmesi gerektiği, bahse konu sınav sorularında ve davacının sınav sonuçlarında maddi hata bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla Mahkemenin 15/11/2023 günlü ara kararı ile dava dosyası üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, 15/01/2024 tarihinde Mahkeme kayıtlarına giren ve bir örneği taraflara tebliğ edilen bilirkişi raporunda.

"Soruların konu dağılımına bakıldığında; beş sorunun suçun hukuka aykırılık unsuruna, dört sorunun suçun maddi unsurlarına, dört sorunun suçun manevi unsurlarına, dört sorunun ceza hukukunun temel ilkelerine, iki sorunun ceza hukukunda kusurluluk konusuna, iki sorunun ise kolluk hukukuna ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda sınavın ağırlıklı kapsamını suç genel teorisinin suçun unsurlarına ilişkin konuları oluşturmaktadır.

Sınavda suçun özel görünüş biçimleri ve yaptırım teorisine ilişkin soru yoktur.

İlaveten, dersin adının Ceza ve Muhakeme Hukukunun Temel Kavramları-1 olmasına rağmen sınavda ceza muhakemesi hukukuna ilişkin soru bulunmadığı görülmektedir." şeklinde tespitlere yer verilmiş ise de; sınav konularının içeriği ile ilgili takdir hakkının davalı idareye ait olduğu, sınavda sorulan sorular ve davacı tarafından verilen cevapların değerlendirilmesinde herhangi bir maddi hatanın bulunmadığı, sınavın amacı ve kapsamı bakımından bilimsel kriterlere uygun olduğu hususunun bilirkişi raporu ile ortaya konulduğu,

bu hususların dışında anılan sınavla ilgili Mahkeme tarafından değerlendirme yapılması yerindelik denetimi sonucunu doğuracağından, gerek tatbik edilen sınavın gerekse bilirkişi raporunun, bu ilkeler çerçevesinde değerlendirildiği, bu durumda; davacının, dava konusu Ceza ve Muhakeme Hukukunun Temel Kavramları-1 dersi bütünleme (ikinci) sınavında en az 70 puan alması gerekirken 65 puan aldığı, sınavın amacı ve kapsamı bakımından bilimsel kriterlere uygun olduğu,

sınavda sorulan sorular ve davacı tarafından verilen cevaplarda maddi hata bulunmadığı hususları bir arada değerlendirildiğinde, davacının anılan sınavdan başarısız sayılmasında ve bu gerekçeyle POMEM'den ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla.

Polis Meslek Eğitim Merkezleri Eğitim-Öğretim Yönetmeliği'nin 16. maddesinde yer alan "...Bu sınavdan ise en az yetmiş puan alan öğrenciler başarılı sayılır..." hükmünün iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Danıştay 2. Dairesinin E:2023/5961 sayılı dava dosyasında 05/02/2024 tarihinde söz konusu hükmün yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiş ise de, anılan kararın Danıştay İdari Dava Dairelerinin Y.D.

İtiraz No: 2024/424 sayılı dava dosyasında 25/09/2024 tarihinde kaldırıldığı hususu dikkate alındığında, istinaf başvurusuna konu edilen mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; sınavın yapılış şekli ve yönetmelikteki şartlar dikkate alındığında hukuka uygun bir sınav yapılmadığının açık olduğu, yapılan eğitime ve sınava öğretim elemanının katılmadığı, çeşitli polis memurlarının katıldığı, ilgili yönetmelikte belirtilen usule uyulmadığından sınavda başarısız sayılarak ilişiğinin kesilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Yozgat Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğüne 29. dönem öğrencisi olarak kaydı yapılan davacı tarafından; Ceza ve Muhakeme Hukukunun Temel Kavramları-1 dersinin final sınavında 50 puan alması üzerine girdiği bütünleme sınavında 65 puan alarak başarısız olduğundan bahisle 27/07/2023 günlü işlem ile eğitim merkezinden ilişiğinin kesilmesi üzerine temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun ek 24. maddesinde "Polis meslek eğitim merkezlerinin kuruluş ve çalışma usûl ve esasları; bu merkezlerde eğitime alınacak öğrencilerde aranacak şartlar, (…) yapılacak sınavlar, disiplin ve eğitim-öğretimle ilgili konular, öğrenciliğin sona ermesi, tazminat ve yükümlülük esasları ile giyecekleri kıyafetler ve diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." hükmü yer almaktadır.

Anılan hükme dayanılarak çıkarılan ve 15/07/2015 günlü, 29417 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Polis Meslek Eğitim Merkezleri Eğitim-Öğretim Yönetmeliği'nin 15. maddesinde; "(1) Sınavlar aşağıdaki esaslara göre yapılır: a) Sınavlar, öğretim elemanının ders yükü ve öğrencilerin sayısı da dikkate alınarak yazılı, test, uygulamalı veya sözlü şeklinde yapılabilir.

Sınavın ne şekilde yapılacağı önceden bildirilir. b) Sınavlar dersi okutan öğretim elemanları tarafından yapılır ve değerlendirilir. Sağlık, görevlendirme, tayin gibi zorunlu hallerde, sınav ve değerlendirme POMEM Müdürü tarafından aynı veya benzer dersi okutan öğretim elemanına yaptırılır. c) Sınavlara katılmak için, öğrencilerin devamsız duruma düşmemeleri şarttır. ç) Öğrenci bir günde en çok iki dersin sınavına tabi tutulabilir.

Dinî ve millî bayram günleri dışında cumartesi ve pazar günleri de sınav yapılabilir. d) Sınav tarihleri sınavdan en az bir hafta önce öğrencilere ilan edilir. e) POMEM Müdürlüğü, sınavların düzenli bir şekilde yapılması için yeteri kadar personeli gözlemci olarak görevlendirir ve gerekli diğer tedbirleri alır. f) Sınavlarda kopya çekenler, kopyaya teşebbüs edenler veya kopyaya yardım edenler o sınavda sıfır almış sayılırlar.

Bunlar hakkında ayrıca disiplin soruşturması açılır. g) Sınavlar, yüz tam not üzerinden değerlendirilir. Kesirli notlar en yakın tam nota dönüştürülür. (2) Sınav sonuçları POMEM Müdürlüğüne teslim edilir. Sonuçlar çalışma takviminde belirtilen tarihte toplu olarak ilan edilir. (3) Sınav cevap kağıtları POMEM Müdürlüğü tarafından bir yıl süre ile saklanır.", 16. maddesinde; "(1) Bir ders için, bir sınav yapılır. Bu sınavdan en az altmış puan alan öğrenciler başarılı sayılır.

Altmış puanın altında alan öğrencilere ikinci bir sınav hakkı verilir. Bu sınavdan ise en az yetmiş puan alan öğrenciler başarılı sayılır. Başarılı olamayan öğrencinin POMEM’den ilişiği kesilir.", 18. maddesinde "(1) Sınav sonuçları, POMEM çalışma takviminde belirtilen tarihte ilan edilir.

Eğitim-öğretim süresince yapılan sınav sonuçları, öğrenci tarafından herhangi bir tebligata gerek kalmaksızın takip edilmek zorundadır..." kuralına yer verilmiş iken, 08/02/2025 günlü, 32807 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile anılan Yönetmeliğin bazı maddelerinde değişiklik yapılmıştır. Bu kapsamda değiştirilen 16. madde; "(1) Sınavlardan en az altmış puan alan öğrenciler başarılı sayılır.

Altmış puanın altında alan öğrencilere ikinci (bütünleme) bir sınav hakkı verilir. Bu sınavdan da en az altmış puan alan öğrenciler başarılı sayılır. Başarılı olamayan öğrencinin POMEM’den ilişiği kesilir." halini almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık, davacının katıldığı Ceza ve Muhakeme Hukukunun Temel Kavramları-1 dersinin final sınavında 50 puan alması üzerine girdiği bütünleme sınavında 65 puan alarak başarısız sayılması üzerine eğitim merkezinden ilişiğinin kesilmesinden kaynaklanmaktadır.

Somut olayda işlem tarihinde ilgili Yönetmeliğin 16. maddesi hükmü gereği en az 70 puan alan öğrenciler başarılı sayılırken, daha sonra yapılan Yönetmelik değişikliği ile en az 60 puan alanların başarılı olacağı düzenlenmiş olup, her ne kadar davacının okuldan ilişiğinin kesilmesi işlemi, işlem tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre tesis edilmiş olsa da yeni Yönetmelikte davacının da lehine olacak şekilde değişikliğe gidildiği görülmektedir.

Bu durumda uyuşmazlığa ilişkin yargılama süreci devam ederken yönetmelikte yapılan değişikliğin davacı açısından da uygulanması gerektiği değerlendirilmiş olup, davacının Ceza ve Muhakeme Hukukunun Temel Kavramları -1 dersinin bütünleme sınavında 65 puan aldığı dikkate alındığında, Yönetmeliğin yeni haline göre bütünleme sınavının geçme notu olan 60 puanın üzerinde puan aldığı görülen davacının bütünleme sınavında başarısız olduğundan bahisle eğitim merkezinden ilişiğinin kesilmesine dair işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddi yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.

Nitekim; davacıyla aynı durumda olan başka bir POMEM öğrencisi tarafından açılan davada, Dairemizin 26/03/2025 günlü, E:2023/5961 sayılı kararında yukarıda belirtilen gerekçeyle bireysel işlem yönünden yürütmenin durdurulmasına karar verilmiş, anılan karara yönelik itiraz istemi ise Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 25/06/2025 günlü, Yd İtiraz No: 2025/175 sayılı kararıyla reddedilmiştir. Ayrıca anılan Kurulun 02/12/2024 günlü, E:2023/1926, K:2024/3106 sayılı; 17/05/2023 günlü, E:2022/2996, K:2023/1027 sayılı; 30/05/2022 günlü, E:2021/1300, K:2022/1896 sayılı; 05/07/2021 günlü, E:2019/2087, K:2021/1393 sayılı; 29/04/2019 günlü, E:2018/2389, K:2019/2034 sayılı kararlarında, yargılama devam ederken yapılan yönetmelik değişiklikleri dikkate alınarak kararlar verilmiştir.