Danıştay 2. Daire E.2025/3092 K.2025/3576

Davanın konusu

Davacı tarafından, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünde Daire Başkanı görevinden alınarak Strateji Geliştirme Başkanlığı emrine Aile ve Sosyal Hizmetler Uzmanı (Ş) olarak atanmasına ilişkin Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının ... günlü, ... sayılı işleminin iptali ile işlem sebebiyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi ve özlük hakların iadesine karar verilmesi istenilmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; ...İdare Mahkemesinin...günlü, E:... K:...sayılı "görev ret" kararı ile Dairemize iletilen dosyada, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca ilk incelemeyle görevli Tetkik Hâkimi ...'un açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünde Daire Başkanı görev yapan davacının, ... günlü, ... sayılı işlem ile bu görevinden alınarak Strateji Geliştirme Başkanlığı emrine Aile ve Sosyal Hizmetler Uzmanı (Ş) olarak atanması üzerine anılan işlemin iptali ile işlem sebebiyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi ve özlük hakların iadesine karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 21/01/2017 günlü, 6771 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile değişik 104. maddesinde, Cumhurbaşkanının görev ve yetkileri sayılmış, anılan maddenin 9. fıkrasında da, "Üst kademe kamu yöneticilerini atar, görevlerine son verir ve bunların atanmalarına ilişkin usul ve esasları Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenler." hükmü yer almaktadır.

Anayasa'nın ilgili hükmü uyarınca çıkarılan ve 10/07/2018 günlü, 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayınlarak yürürlüğe giren, (3) sayılı Üst Kademe Yöneticileri ile Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Atama Usûllerine Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 2. maddesinin 1. fıkrasında, "Anayasa'nın 104. maddesine göre yürütme yetkisinin sahibi olan Cumhurbaşkanı, atamaya yetkili amirlere ait yetkilere haizdir." hükmü.

2. fıkrasında da, "Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'ne ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kadro, pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı kararıyla, (II) sayılı cetvelde yer alan kadro, pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı onayı ile atama yapılır. Bu cetvellerde sayılmayan kadro, pozisyon ve görevlere, ilgili Cumhurbaşkanı yardımcısı, bakan veya atamaya yetkili amirler tarafından atama yapılır.

Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakan bu yetkisini alt kademedeki yöneticilere devredebilir." hükümleri yer almakta iken, anılan Kararname'nin 2. maddesinde. 31/08/2024 günlü, 32648 sayılı Resmî Gazete'de yapılan değişiklikle, "Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde belirtilen kadro, pozisyon ve görevler ile vali yardımcısı ve kaymakam kadrolarına Cumhurbaşkanı kararı ile atama yapılır.

Bu fıkrada sayılmayan kadro, pozisyon ve görevlere, ilgili Cumhurbaşkanı yardımcısı, bakan veya atamaya yetkili amirler tarafından atama yapılır. Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakan bu yetkisini alt kademedeki yöneticilere bırakabilir." hükümlerine yer verilmiştir.

2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 02/07/2018 günlü, 703 sayılı KHK ile değişik 24. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, "Cumhurbaşkanı kararlarına" karşı açılacak iptal ve tam yargı davalarının, ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda karara bağlanacağı hükme bağlanmıştır.

2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 1. maddesinde; bölge idare mahkemeleri, idare mahkemeleri ve vergi mahkemelerinin bu Kanun'la verilen görevleri yerine getirmek üzere kurulmuş "genel görevli" mahkemeler olduğu kurala bağlandıktan sonra, aynı Kanun'un 5. maddesinde; idare mahkemelerinin, vergi mahkemelerinin görevine giren davalar ve ilk derecede Danıştayda çözümlenecek olanlar dışındaki davaları çözümleyeceği belirtilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43/1-a maddesinde; "Görevsizlik sebebiyle gönderilen dosyalarda Danıştay, davayı görevi içinde görmezse, dosyanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verir." şeklinde düzenleme yer almaktadır.

Öte yandan; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Kamu görevlileri ile ilgili davalarda yetki" başlıklı 33. maddesinin 1. fıkrasında; "(Değişik:5/4/1990-3622/12.md.) Kamu görevlilerinin atanması veya nakilleri ile ilgili davalarda yetkili mahkeme, kamu görevlilerinin yeni veya eski görev yeri idare mahkemesidir." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Anayasa'nın amir hükmü uyarınca çıkarılan ve yukarıda metnine yer verilen (3) sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin "Atanma Usulü" başlıklı 2. maddesi incelendiğinde; anılan Kararname'nin ekinde yer alan (I) ve (II) sayılı cetvellerde sayılan kadro, pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı kararı ile atama yapılacağı ve bu kapsamda, Cumhurbaşkanı kararıyla atanacak olan Bakanlık Daire Başkanlarının, (II) sayılı cetvelde yer aldığı anlaşılmakla birlikte bu cetvelde belirtilen kadro, pozisyon ve görevlere ilişkin her türlü uyuşmazlığın ilk derece olarak Danıştayda bakılacağına ilişkin açık bir düzenlemeye yer verilmemiştir.

Yukarıda belirtilen açıklamalar ve uyuşmazlık konusu olay bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünde Daire Başkanı olarak görev yapan davacının Daire Başkanlığı görevinden alınıp, Aile ve Sosyal Hizmetler Uzmanı (Ş) olarak atanmasına yönelik dava konusu işlemin ilgili Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nde belirtildiği üzere doğrudan doğruya Cumhurbaşkanı kararıyla değil, 08/05/2024 günlü Bakan Oluru ile tesis edildiği anlaşıldığından, uyuşmazlığın Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak bakmakla görevli olduğu uyuşmazlıklar kapsamında bulunmadığı, işbu davanın görüm ve çözümünün, 2576 sayılı Kanun'un 5. maddesi uyarınca genel görevli ilk derece mahkemesi olan idare mahkemelerinin görevinde bulunduğu sonucuna varılmıştır.