Danıştay 3. Daire E.2020/2818 K.2022/3416

Dava konusu istem: Davacı adına, Tasfiye Halinde … Demir Çelik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2007 yılına ait muhtelif kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve … ila … takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emirleri içeriği kamu alacaklarının, 2007 yılının muhtelif dönemleri için süresinde verilen beyannameler ile süresinden sonra verilen düzeltme beyannameleri üzerinden tahakkuk ettirilip vadesinde ödenmeyen kurumlar vergisi, katma değer vergisi, gelir (stopaj) vergisi ile bunların fer'ileri ve aynı yılın Nisan ve Haziran dönemleri için kesilen usulsüzlük ve vergi ziyaı cezaları ile takdir komisyonu kararlarına istinaden re'sen salınan kurumlar vergisi, katma değer vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezasına dayandığı,

değinilen kamu alacaklarının, asıl borçlu şirket tarafından 6111 sayılı Yasa kapsamında yapılandırılmasına karşın taksitlerin süresinde ödenmemesi nedeniyle yapılandırmanın iptal edilmesi üzerine kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ödeme emri ile istenildiğinin anlaşıldığı olayda, yapılandırma işlemiyle alacakların nitelik değiştirip yeni bir borç haline geldiği dikkate alındığında, yapılandırma sonrası ödenmeyen vergi borçlarının öncelikle asıl borçlu şirket adına ödeme emri düzenlenerek tahsil yoluna gidilmesi,

tahsil imkansızlığının bulunması halinde bu durum ortaya konulduktan sonra davacının sorumluluğuna gidilmesi gerekirken bu usule uyulmaksızın davacı adına ödeme emri düzenlemek suretiyle takibat yapılmasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle ödeme emirleri iptal edilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesi kararının, … takip numaralı ödeme emrinin iptali ile …takip numaralı ödeme emrinin 2007 yılının Nisan dönemine ait usulsüzlük cezası ile aynı yılın Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül dönemlerine ait gecikme zammı ile Haziran dönemine ait vergi ziyaı cezası yönünden iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusu, kararın değinilen hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle reddedilmiştir.

20/09/2007 tarihli Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edilen 12/09/2017 tarihli ortaklar kurulu kararı ile davacının tüm hisselerini devrederek şirket ortaklığından ayrıldığı, kanuni temsilcilik görevinin sona erdiğinin anlaşıldığı dolayısıyla dava konusu … takip numaralı ödeme emri içeriği süresinde beyan yoluyla tahakkuk ettirildiği halde vadesinde ödenmeyen 2007 yılına ait kurumlar vergisi ve fer'isinden, vade tarihinde şirketle bağı kalmayan davacının sorumluluğu bulunmadığı;

… takip numaralı ödeme emrinin dayanağı asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emrine ait tebliğ evrakının 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 102. maddesinde öngörülen şahıslara imzalatılmaksızın ilanen tebliğinin usulsüz olduğu gerekçesiyle … takip numaralı ödeme emrinin 2007 yılına ait kurumlar vergisi ve fer'isi ile … takip numaralı ödeme emri yönünden istinaf istemi kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra … takip numaralı ödeme emrinin değinilen kısmı ile … takip numaralı ödeme emri belirtilen gerekçeyle iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ…'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava konusu … ve … takip numaralı ödeme emirleri içeriği kamu alacağına ilişkin olarak asıl borçlu şirket tarafından 6111 sayılı Yasa kapsamında 25/04/2011 tarihinde yapılandırma talebinde bulunulduğu ancak takside bağlanan söz konusu borçların vadesinde ödenmemesi üzerine dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği, 3 takip numaralı ödeme emrinin ise 2007 yılının muhtelif dönemleri için 2013 yılı içerisinde alınan takdir komisyonu kararlarına istinaden re'sen salınan kurumlar vergisi, katma değer vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezalarından oluştuğu, davacının 01/08/2007 tarihinde hisselerini devrederek şirket ortaklığından ayrıldığı ve kanuni temsilcilik görevinin sona erdiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcilerince yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı hükmüne yer verilmiştir.

6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanun'un 19. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, bu Kanuna göre ödenmesi gereken taksitlerden; bir takvim yılında iki veya daha az taksitin, süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde, ödenmeyen veya eksik ödenen taksit tutarlarının son taksiti izleyen ayın sonuna kadar, gecikilen her ay ve kesri için 6183 sayılı Kanunun 51. maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte ödenmesi şartıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanılacağı,

süresinde ödenmeyen veya eksik ödenen taksitlerin belirtilen şekilde de ödenmemesi veya bir takvim yılında ikiden fazla taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde matrah ve vergi artırımına ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanma hakkının kaybedileceği hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemlerine konu yapılan Vergi Dava Dairesi kararının; … takip numaralı ödeme emirinin 2007 yılına ait kurumlar vergisi ve fer'ilerinden kaynaklanan kısmı ile … takip numaralı ödeme emrine ilişkin hüküm fıkraları aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun bulunmuştur.

Af kanunları kapsamındaki yapılandırma sonucunda vergi borçlarıyla ilgili olarak ortaya yeni bir hukuki durum çıkmasına karşın, bu durumun; asıl borçlu şirket nezdinde yapılandırma öncesinde usulüne uygun biçimde tamamlanmış olan takibin yeniden başlatılmasını başka bir ifadeyle yapılandırmanın ihlalinden sonra asıl borçlu adına yeniden ödeme emri düzenlenmesine gerek bulunmamaktadır.

Ancak 6111 sayılı Kanun kapsamındaki yapılandırma sonucu şirkete ait kamu alacaklarına ilişkin yeni bir hukuki durum ortaya çıkmış olup yapılandırmanın ihlali sırasında borçlu şirketle ilişkisi bulunmayan davacının söz konusu borçlar nedeniyle sorumlu tutularak adına düzenlenen ödeme emirleriyle takibe alınmasında hukuka uyarlık bulunmadığından, yazılı gerekçeyle dava konusu … takip numaralı ödeme emri ile … takip numaralı ödeme emrini, içeriği 2007 yılının Nisan dönemine ait usulsüzlük cezası ile aynı yılın Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül dönemlerine ait gecikme zammı ile Haziran dönemine ait vergi ziyaı cezası yönünden iptal eden Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair Vergi Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.