Danıştay 3. Daire E.2020/641 K.2023/3698

Dava konusu istem: Davacı tarafından, iş akdinin ikale sözleşmesiyle sona erdirilmesi üzerine çalıştığı şirket tarafından kendisine kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, işsizlik tazminatı ve ikale tazminatı adı altında yapılan ek ödemelerin istisna kapsamında olduğu iddiasıyla sözü edilen ödemeler üzerinden işverence tevkif edilerek ödenen gelir (stopaj) vergisinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun reddine dair … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile gelir (stopaj) vergisinin kesinti tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İşsizlik tazminatı ve ikale tazminatı adı altında yapılan ek ödemelerin iş akdinin feshedilmesi nedeniyle işsiz kalan davacıya, karşılıklı anlaşmaya bağlı olarak yasal zorunluluk olmadan ve işsizlik sebebiyle yardım amaçlı yapılan ödemeler olduğu, işine son verilen çalışana yapılan ödemelerin fiili hizmetinin karşılığı ödenen ücret niteliği taşımadığı, bu nedenle söz konusu ödemeler üzerinden tevkif edilen vergilerin iadesi istemiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun reddi yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı,

ihbar tazminatının, ihbar sürelerine uyulmadan iş veren tarafından iş akdinin feshedilmesi halinde, 4857 sayılı İş Kanunu'nda belirtilen sürelerle ilgili olarak tazminat adı altında işçiye yapılan bir ödeme olup anılan Kanun'un 17. ve devamı maddelerinde belirtildiği şekliyle peşin olarak yapılan bir ücret ödemesi olduğu, bu nedenle ihbar tazminatı üzerinden tevkif edilen gelir vergisinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun reddinde hukuka aykırılık bulunmadığı, kıdem tazminatı ödemesinin, 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesine göre belirlenecek tutarı aşan kısmının gelir vergisi kesintisine tabi olduğu,

30/11/2017 tarihinde işinden ayrılan davacının 7031 gün kıdem süresi bulunduğu, anılan dönem için ilan edilen kıdem tazminatı yıllık tavan tutarının 4.732,48 TL olduğu, bu tavan tutardan yapılan hesaplamayla net 90.469,91 TL kıdem tazminatına hak kazanıldığı, bu tutar üzerinden sadece yasal olarak kesilmesi gereken damga vergisinin hesaplanarak kesildiği,

hesap çizelgesinde brüt olarak gösterilen 140.828,93 TL'lik tutar üzerinden hesaplanan verginin ise işveren şirket tarafından üstlenildiği dolayısıyla davacıya yapılan kıdem tazminatı ödemesinden gelir vergisi kesintisi yapılmadığı ve davacı aleyhine tesis edilmiş bir işlem bulunmadığından kıdem tazminatı üzerinden tevkif edilen gelir vergisinin iadesi talebiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun reddinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin,

işsizlik tazminatı ve ikale tazminatı adı altında yapılan ek ödemeler ile kıdem tazminatı bedelinden kaynaklanan gelir vergisi kesintisine ilişkin kısmı iptal edilerek sözü edilen ödemeler üzerinden kesintinin yapıldığı tarihten itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmiş, ihbar tazminatı ve kıdem tazminatına isabet eden gelir vergisi kesintisi yönünden ise dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularının, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN DDİALARI

Davalı idare tarafından, davacıya yapılan ödemenin ücret niteliğinde olup olmadığının yorum gerektirmesi nedeniyle iddialarının düzeltme şikayet hükümleri kapsamında incelenemeyeceği, ek ödemenin net olarak yapılması öngörüldüğünden bu tutar üzerinden yapılan ve işverence karşılanan verginin iadesine hükmedilemeyeceği, işe yerleştirme danışmanlığı, bireysel sağlık sigortası ve genel sağlık harcamaları adı altında yapılan ödemelerin işsizlik tazminatı olarak nitelendirilemeyeceği, ikramiye ödemesinin işsizlik sigortası kapsamında olmadığı ve mahkeme kararına istinaden ödeme yapılması durumunda faiz ödenmesine karar verilmesinde hukuka uygunluk olmadığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.

Davacı tarafından, kıdem tazminatının ikale sözleşmesi kapsamında tarafların serbest iradeleri ile anlaşmaları sonucu yapılan bir ödeme olduğundan gelir vergisine tabi olmadığı, ihbar tazminatının da işçiye hizmet karşılığı ödenmesinin söz konusu olmaması nedeniyle ücret niteliğinde olmadığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI

Davalı tarafından temyize konu kararın redde ilişkin hüküm fıkrasında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.