Danıştay 3. Daire E.2022/4145 K.2023/1468

Dava konusu istem: Davacının, yurt dışında mukim ilişkili şirkete emsaline nazaran yüksek oranda royalti bedeli ödemek suretiyle transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunduğu, örtülü olarak dağıtılan kazanca isabet eden katma değer vergisinin indirime konu edilemeyeceği yönünde saptamalara yer veren vergi inceleme raporu uyarınca 2011 yılının Mayıs ile Aralık dönemlerinden sonraki dönemlere devreden katma değer vergisinin azaltılması yolunda tesis edilen işlemin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İnceleme dönemine ve izleyen yıla devreden zarar ve indirim tutarlarının azaltılması yolundaki vergi inceleme raporları, yükümlülerin haklarını sınırlamaları, daha sonraki dönemdeki vergilendirilmelerini doğrudan etkilemeleri ve yürütülmesi zorunlu nitelik taşımaları nedeniyle idari davaya konu oluşturacağından davalı idarenin usule ilişkin itirazlarının yerinde görülmediği, vergi inceleme raporunda, karşılaştırılabilir fiyat yöntemi kullanılarak, otobüs, kamyon, minibüs ve kamyonet üreten, otomobil ve otomobil yedek parçası üretiminde bulunmayan ...

Global Anonim Şirketi'nin lisans anlaşmasının emsal alındığı, emsal alınan mükellef ile davacının aynı piyasaya hitap etmediği, raporda analizi yapılan emsal lisans anlaşmalarının incelenmesinden, üretilen ve başka üreticilerden temin edilen lisans konusu ürünler arasında, ürün menşei, üretim yeri, üretim tekniği ve kapasitesi, ürünün marka değeri ve isim hakkı pazarlama ve satış unsurları, lisans anlaşmasının kapsamı, lisansın binek araç harici araçlara mı yoksa otomobil ve yerel parçaları ile yedek parçalarına mı münhasır olduğu gibi birçok sebebe bağlı olarak royalti oranında farklılıklar olabileceğinin görüldüğü,

bu hususlar dikkate alınmaksızın ve emsal alınan ... Global A.Ş'nin ürettiği otobüs, kamyon, kamyonet ve minibüs gibi araçlar ile binek otomobil ve yedek parçası üreten davacının lisans sözleşmesinin kapsamının aynı olduğunun kabulüyle eksik inceleme sonucu düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca sonraki döneme devreden indirilecek katma değer vergisinin azaltılması işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Aynı vergi incelemesi kapsamında, davacı tarafından, yurt dışında mukim ilişkili şirkete emsallerine aykırı bir şekilde yüksek oranda royalti ödenmek suretiyle transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle 2011 yılı özel hesap döneminde beyan edilmiş olan kurum zararının azaltılmasını öngören vergi inceleme raporunun iptali istemiyle açılan davada,.

Vergi Mahkemesinin davanın kabulü yönündeki … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusunun Dairelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, "...inceleme raporunda, davacı şirketin üretip satışını gerçekleştirdiği mallara ilişkin marka değerine ve emsal şirketlere ait emsal oranlarındaki farklılıklara yönelik uygun düzeltimlerin yapılmamış olmasının, vergi incelemesinde kullanılan karşılaştırılabilir fiyat yönteminin güvenilirliğini azalttığı, yapılan tespit ve değerlendirmelerin, ...

Motor Company tarafından belirlenen nominal royalti oranının emsale aykırı olduğu veya kontrol altındaki işlemler ile kontrol dışı işlemlerin karşılaştırılmasında, belirlenen nominal royalti oranlarının göz ardı edilerek, gerçekleşen royalti oranlarının karşılaştırmaya esas alınması gerektiği hususunda kanaat oluşturmaya yeterli bulunmadığı,

dolayısıyla, bu haliyle, inceleme raporunda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin, davacı şirketçe, dava konusu yılda ödenen royalti bedelinin, emsallere aykırı şekilde belirlendiği hususunda yeterli bulunmadığı sonucuna varılmakla, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı" gerekçesiyle reddine karar verildiğinden, dava konusu dönemde, örtülü olarak dağıtılan bir kazancının bulunduğunun ve örtülü kazanca isabet eden katma değer vergisinin indirime konu edilemeyeceğinin kabulü mümkün görülmediğinden, istinaf başvurusu belirtilen gerekçeyle reddedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Vergi inceleme raporuna karşı dava açılamayacağı, değinilen raporda; aynı sektörde benzer faaliyet gösteren yedi şirketin royalti oranları, lisans bedeli ödemeleri ve bu ödemelerin net satış gelirine oranları karşılaştırılarak emsal lisans bedelinin % 3,60 olarak belirlendiği, davacının bu oranı aşan lisans bedeli ödemelerinin transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı kabul edilerek bu orana karşılık gelen tutarın ilgili dönem kazancına eklenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Sonraki döneme devreden katma değer vergisinin azaltılmasını öngören vergi inceleme raporunun haklarında hukuki sonuç doğurduğu, menfaatlerini ihlal eden icrai bir işlem olduğu, emsal değerlendirmesinde dikkate alınan mükelleflerin gerek faaliyet alanları gerek royalti anlaşmalarının nitelikleri itibarıyla emsal niteliği taşımadığı, emsal alınan mükelleflerin binek araç üretmedikleri, kendilerinin Türkiye'de Ar-Ge faaliyetlerinin olmadığı, katlandıkları lisans bedeli ödemesinin, ilişkili yurt dışı şirket tarafından üretilen gayri maddi varlıklara ilişkin lisans bedelini de içerdiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Vergi Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 26/10/2022 tarih ve E:2022/975, K:2022/1319 sayılı kararıyla Dairemize gönderilen dosya ile ilgili Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.