Danıştay 3. Daire E.2022/904 K.2024/640

Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu … Sosyal Hizmetler Makina İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınamayan 2014 ve 2015 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarihli ve … ila … takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu … takip numaralı ödeme emri ile … takip numaralı ödeme emri içeriği … ila … ila 11, 19 ila 21. satırlarda yer alan kamu alacağının tahsili amacıyla asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin tebliğ edilemediği hususu 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 102. maddesine uygun olarak saptanmaksızın şirket müdürünün ikametgâh adresinde tebliğin usulsüz olduğu, … takip numaralı ödeme emri içeriği 5, 6, 12 ila 18, 22 ve 23. satırlarda yer alan kamu alacakları ile … takip numaralı ödeme emri yönünden ise davacının 20/05/2014 tarihinde şirkete müdür olarak atandığı,

26/06/2015 tarihli ortaklar kurulu kararı ile bu görevinin sona erdiğinin anlaşılması karşısında Mahkemelerince verilen ara kararları üzerine dosyaya sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden … takip numaralı ödeme emri içeriğinin anılan satırlarında yer alan kamu alacağının bir kısmının davacının asıl amme borçlusu şirketteki kanuni temsilci sıfatının sona ermesinin ardından kanuni süresinden sonra verilen beyannameler sebebiyle tahakkuk eden vergiler ile kesilen cezalar,

diğer kısmının ise asıl amme borçlusu şirketin kendi beyanı üzerine tahakkuk eden vergilerden oluştuğu ancak bu vergilerin beyannamelerinin verildiği ve vadelerinin rastladığı dönemlerin davacının adı geçen şirkette kanuni temsilci sıfatının sona erdiği tarihten sonra olduğu,

… takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağının ise asıl amme borçlusu şirketin 2014 ila 2016 yıllarına iat defter ve belgelerinin davacının kanuni temsilci olmadığı 2017 yılında ibraz edilmemesi nedeniyle yapılan tarhiyatlar ile kesilen cezalardan oluştuğu, bu durumda,

davacının asıl borçlu şirkette 26/06/2015 tarihi itibariyle temsil yetkisi bulunmadığından gerek beyannamelerinin verildiği tarih vade tarihi itibariyle kanuni temsilci sıfatıyla sorumlu tutulması mümkün olamayacağı gibi 2017 yılında şirketin defter ve belgelerini ibraz etme görevinin de bulunmadığı anlaşıldığından tahsilinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle ödeme emirleri iptal edilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ…'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi Gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava konusu … takip numaralı ödeme emri ile … takip numaralı ödeme emri içeriği vergi ve cezaların tahsili amacıyla asıl borçlu şirket adına muhtelif tarihlerde düzenlenen … ve … takip numaralı ödeme emirlerinin şirketin o dönemdeki kanuni temsilcisi …'ın ikametgah adresinde 12/05/2017 tarihinde tebliğe çalışıldığı ancak tebliğ zarfının arkasına "taşınmıştır" ibaresi ile birlikte tebliğ tarihinin yazıldığı,

… takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağına yönelik olarak sözü edilen şirket adına düzenlenen … tarihli ve … takip numaralı ödeme emrinin ise asıl borçlu şirketin mükellefiyet kaydının 30/09/2016 tarihinde re'sen terkin edildiğinden bahisle tebliğin çıkarıldığı 23/01/2019 tarihinde kanuni temsilcisi olan …'in Mernis adresine gönderildiği, ilgilinin adreste bulunamadığı şerhiyle tebligatın yapılamayarak iade edildiği, ardından tebligatın 12/04/2019 tarihinde tekrar edildiği,

bu tebliğin de yapılamayarak davalı idareye iade edildiği ve posta memuru tarafından ilgilinin adresindeki kapıya 12/04/2019 tarihli pusulanın yapıştırıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 01/01/2018 tarihinde yürürlüğe giren 28/11/2017 tarih ve 7061 sayılı Kanunun 16. maddesiyle değişik 101. maddesinde, bu Kanuna göre bilinen adreslerin; mükellef tarafından işe başlamada veya adres değişikliğinde bildirilen işyeri adresleri, yoklama fişinde veya ilgilinin imzası bulunmak şartıyla yetkili memurlar tarafından bir tutanakla tespit edilen işyeri adresleri, 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'na göre oluşturulan adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi olduğu, aynı Kanun'un yine 7601 sayılı Kanun'un 17. maddesiyle değişik 102. maddesinin 5. fıkrasında;

bu Kanunun 101. maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinde sayılan adrese tebliğe çıkılan hallerde, tebliğ yapılacak kişinin adresinde bulunamaması durumunda, bulunamama durumunun o adresten geçici ayrılmaları da kapsadığı, durumun, posta memuru tarafından tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek,

tebliğ evrakının gönderildiği idareye iade edileceği, bunun üzerine tebliği çıkaran merci tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğ çıkarılacağı, ikinci defa çıkarılan tebliğ evrakı da aynı sebeplerle tebliğ edilemezse, tebliğ evrakının gönderildiği idareden alınabileceği şerhini içeren bir pusulanın kapıya yapıştırılacağı, bu durumun, posta memuru tarafından tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek,

tebliğ evrakının, gönderildiği idareye iade edileceği, tebliğ evrakının pusulanın yapıştırıldığı tarihten itibaren on beş gün içerisinde muhatabı tarafından alınması hâlinde alındığı günde, bu süre içerisinde alınmaması hâlinde ise on beşinci günde tebliğ yapılmış sayılacağı, Maliye Bakanlığının, bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının, … takip numaralı ödeme emri ile … takip numaralı ödeme emri içeriği 1 ila 4, 7 ila 11, 19 ila 21. satırlarda yer alan kamu alacaklarına ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun bulunmuştur.

Dava konusu … takip numaralı ödeme emrinin 5, 6, 12 ila 18, 22 ve 23. satırlarında yer alan kalan kamu alacaklarının asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin, 31/10/2017 tarihinde ilanen tebliğ edildiğinin görüldüğü olayda ilanen tebliğ yapılabilmesi için şirkete tebliğin sağlanamayacak olması halinde bir müddet sonra tekrar tebliğ yolunun denenmesi gerekirken bu husus göz ardı edilerek ilanen tebliğin usulsüz olduğu,

… takip numaralı ödeme emri içeriği borcun tahsili için asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emrinin ise asıl borçlu şirketin mükellefiyet kaydının 30/09/2016 tarihinde terkin edilmesi nedeniyle 23/01/2019 tarihinde kanuni temsilcisinin Mernis adresine gönderildiği, ilgilinin adreste bulunamadığı şerhiyle iade edilmesi üzerine anılan ödeme emrinin 12/04/2019 tarihinde tekrar aynı adrese tebliğe çıkarıldığı,

bu tebliğin de yapılamayarak davalı idareye iade edildiği ve posta memuru tarafından ilgilinin adresindeki kapıya pusulanın yapıştırıldığı ancak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 102. maddesinin 5. fıkrasında yer alan düzenlemenin aksine, söz konusu tebligat pusulasında tebliğ evrakının hangi idareden alınacağı yönünde bir şerh bulunmadığı gibi ilgili tebliğ alındısında da tebligatın hangi nedenle yapılamadığına dair herhangi bir şerh düşülmediği,

söz konusu tebliğ işleminin de usulüne uygun olmadığı dolayısıyla davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibi için gerekli koşulların oluştuğundan söz edilemeyeceğinden Vergi Mahkemesince … takip numaralı ödeme emrinin belirtilen kısmı ile … takip numaralı ödeme emrinin yazılı gerekçeyle iptaline dair hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddinde sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.