Danıştay 3. Daire E.2023/1196 K.2025/3858

Dava konusu istem: Davacı adına, belgesiz akaryakıt alım satımında bulunanlar arasındaki para transferlerine aracılık yapmak suretiyle elde ettiği komisyon gelirini kayıt ve beyan dışı bıraktığı yolundaki tespitleri içeren vergi tekniği raporuna dayanılarak düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca 2018 yılı için re’sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı gelir vergisi ile tüm dönemler için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı geçici vergilerin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda, 2018 yılında banka hesaplarına eft/havale yoluyla gelen ve hesaplarından gönderilen 31.126.131,31-TL tutarındaki meblağın, menfaat karşılığı olmaksızın transfer edilmesinin iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymadığı,

davacı tarafından bu durumun aksini ispat edici bir belgenin de ibraz edilemediği görüldüğünden, banka hesaplarını başka firmaların/şahısların işlemleri için komisyon karşılığında kullandırmak suretiyle komisyon geliri elde ettiği kanaatine varılan davacı adına, vergi inceleme raporuyla tespit edilen tutar üzerinden % 1 oranında komisyon geliri hesaplanarak bulunan matrah esas alınarak yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı ancak mahsup dönemi geçen geçici vergi aslının aranmayacağı gerekçesiyle bir kat vergi ziyaı cezalı gelir vergisi ve geçici vergilerin bir katı tutarındaki vergi ziyaı cezaları yönünden dava reddedilmiş,

geçici vergi asılları ise kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesi kararının, geçici vergi asıllarının kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasına davalı idare tarafından yöneltilen istinaf başvurusu değinilen hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle reddedilmiştir.

Davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda, davacıya para gönderen kişilerin söz konusu paraların ödünç olarak verildiğini beyan ettikleri, para gönderen kişilere aynı gün veya birkaç gün içinde davacı tarafından para gönderildiği, bu paraların kaçak akaryakıt ticaretinden elde edilen kazanç olduğuna dair veri bulunmadığı görüldüğünden, banka hesaplarını üçüncü şahıslara kullandırarak bankacılık hizmeti verdiği ve verilen bu hizmet karşılığı komisyon geliri elde ettiği yönünde gerek davacı nezdinde gerek para yatıranlar nezdinde somut tespit bulunmaksızın varsayıma dayalı olarak yapılan tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, kararın redde ilişkin kısmı kaldırıldıktan sonra vergi ve cezalar kaldırılmıştır.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının belgesiz akaryakıt alım satımında bulunanlar arasındaki para transferlerine aracılık yapmak suretiyle komisyon geliri elde ettiği hususunun hakkında düzenlenen vergi tekniği raporuyla ortaya konulduğun ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Varsayıma dayalı olarak yapılan tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; mükellefiyet kaydının bulunmadığı, herhangi bir şirket ortaklığının ve yöneticiliğinin de olmadığı, uyuşmazlık konusu dönemde gayrimenkul ve araç alım satımının bulunmadığı, Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına göre 04/03/2014-18/05/2017 tarihleri arasında ...

Petrol Ürünleri Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinde çalıştığı, 2015 ve 2017 yıllarında gerçekleştirilen para transferi işlemlerine aracılık edildiğinden bahisle hakkında vergi tekniği raporlarının düzenlendiği, sekiz ayrı bankada bulunan hesaplarının incelenmesinden, 2016 ve 2018 yıllarında davacı tarafından kredi ödemesi açıklamalı havale/eft'ler, kişisel harcamalar ve kendi hesapları arasındaki küçük tutarlı para aktarımları ile nakit yatırma ve çekme hariç olmak üzere gelen ve giden para transferlerinin tutarının 2016 yılında 13.178.943,93 TL, 2018 yılında ise 31.126.131,31 TL tutarında olduğu,

davacının söz konusu para hareketlerinin bir kısmını nakit olarak aldığı borçların geri ödenmesi amacıyla gönderilen paralar olarak, bir kısmını akaryakıt alım satımı yapan şirketlerden birisinin yeni istasyon satın alması, hesaplarında sıkıntı olduğu için de satış bedelini kendi hesabına yatırmış olmaları olarak açıkladığı,

...'in boşanma aşamasında olduğu ve hesaplarına bloke gelmemesi için gelen tutarların hesabına yönlendirildiğini, ...'nın Trakya Bölgesinde daha önceden kalan batık alacakları ile ilgili tahsilatlarda yardımcı olmasını istemesi üzerine kendisine bu konuda yardımcı olduğunu, İstanbul Ataşehir bölgesinde çalışırken, saha müdürlüğü yapan bir arkadaşı vasıtası ile ..., ..., ..., ... ve ... firmaları ile ilgili gelen bedelleri peyderpey gelen rakamlar kadar hesaplarında bloke olduğundan Biroil firmasından ...'a ve ... firmasından ...'a elden teslim ettiğini,

gönderilen paraların karşı tarafın hesaplarında bloke bulunması sebebiyle kendisine gönderildiğini, aynı şekilde gelenleri nakit olarak kendilerine iade ettiğini, ... Petrol Limited Şirketinin ... Petrolcülükte çalıştığı dönemde bayisi olduğu, ... ile tanışıklığının 2014 yılından başladığı, ...

Petrol Limited Şirketi ve ...'dan gelen paraların, ...'nın yönlendirmesi ile gelen paralar olduğu ve borç olarak alındığı, aralarındaki samimiyete dayanarak herhangi bir evrak düzenlemediklerini, ..., ...

Petrol, ..., ..., ... ve ...'ı tanımadığını, bir başka şahsın hesabına gönderilecek tutarın yanlışlıkla kendisinin IBAN numarasının verilmesinden dolayı kendi hesabına geldiğini, yapılan işleme itiraz süresi geçirilmesi nedeniyle elden iade edildiğini beyan ettiği ve işlemlerin ticarete dayanmadığı ve herhangi bir kar amacı gütmediğini belirttiği tespitlerine yer verildikten sonra, her ne kadar bu paraların borç olarak alındığı ve geri ödemesinin elden yapıldığı iddia edilmekte ise de ödemeye ilişkin herhangi bir belgenin sunulmaması,

tespit edilen para transferleri ilgili olarak bilgisine başvurulan kişilerin ve şirket yetkililerinin ifadelerinde, gerçekleştirilen tüm işlemlerin ticari olmadığını, borç alıp verme işlemi olduğunu beyan etmesi, para transferi gerçekleştirilen şahıs ve şirketlerin akaryakıt ticareti sektöründe yer almaları, borç alma verme işlemleri ile ilgili herhangi bir belgenin ibraz edilmemesi hususları birlikte değerlendirildiğinde,

davacının 2016 ve 2018 takvim yıllarında kendi banka hesapları üzerinden gerçekleştirmiş olduğu işlemlerin belgesiz akaryakıt ticareti yapan şahıs ve kurumlar arasındaki para transferlerinde paravan olarak kullanıldığı ve bunun karşılığında komisyon kazancı elde ettiği sonucuna varılmış,

bankacılık sektörünün para aktarma komisyon oranlarının banka siteleri ana sayfalarında yer alan ürün ve hizmet ücretleri tablosunda yer alan bilgilere göre % 05 olduğu ancak davacının aracılığını gerçekleştirdiği para transferlerinin kaynağının belgesiz akaryakıt alım satım işlemi olması ve bu işlemlerin normal banka işlemlerinden daha yüksek risk barındırması nedeniyle bu işlemlerden % 1 oranında komisyon kazancı elde ettiği, para transferlerini gerçekleştirilen şahıslar belgesiz alım ve belgesiz satıma konu edilen kişiler olduğundan gerçekleştirdiği para transferlerinden her iki taraftan da komisyon kazancı elde edildiği,

komisyon kazancının 2016 ve 2018 takvim yıllarında gönderilen tutarlar ile hesaplarından gönderilen toplam tutarın dikkate alınacağı, katlanmış olduğu herhangi bir gidere ilişkin beyanda bulunulmadığından elde edilen komisyon gelirlerin tamamının ticari kazanç olacağı, para transferlerine aracılık etmek suretiyle elde ettiği komisyon geliri için gelir vergisi, gelir geçici vergisi ve katma değer vergisi yönünden adına mükellefiyetinin tesis edilmesi gerektiği tespitlerine yer verilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 3. maddesinin (B) fıkrasında; vergilendirmede, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, gerçek mahiyetin, yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği, iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia edene ait olduğu düzenlenmiş, 30. maddesinde, resen vergi tarhı, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter,

kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması şeklinde tanımlanmış, aynı Kanun'un 134. maddesinde ise vergi incelemesinden maksadın ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunun araştırılması, saptanması ve sağlanması olduğu kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2015 ila 2018 yılları boyunca faaliyet konuları akaryakıt ticareti olan şahıslarla arasında yüklü miktarda para transferi olduğu tespit edilen, bu para hareketlerinin borç ödemesi olduğu yolundaki beyanını destekleyici herhangi bir belge ibraz edemeyen gayrimenkul veya taşıt alım satımı bulunmadığı gibi herhangi bir şirkette ortaklığı ve yöneticiliği de olmayan davacının yüksek tutarlı ve düzenli para transferlerinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu ve hesapların akaryakıt ticareti yapan şahıs ve şirketler arasındaki para transferlerinde kullanılması karşılığında herhangi bir kazanç elde edilmemesinin ticari teamüllere uygun düşmediği

nazara alındığında, para transferi işlemlerine aracılık etmek suretiyle komisyon geliri elde ettiğinin kabulü gerektiğinden, istinaf başvurusunun yazılı gerekçeyle sonuçlandırıldığı Vergi Dava Dairesi kararının, tarhiyata konu matrahın hukuka uygunluğu yönünden yapılacak incelemenin sonucuna göre yeniden karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir

(X)-KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek nitelikte bulunmadığından, temyiz isteminin reddi gerektiği görüşü ile karara katılmıyoruz.