Danıştay 3. Daire E.2023/2961 K.2024/5360

Dava konusu istem: Davacı adına, ... Hafriyat Nakliyat Metal Gıda Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınamayan 2015 ve 2016 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının kanuni temsilci olduğu döneme ilişkin kamu alacakları için asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ve süresinde ödenmeyen kamu alacaklarının tahsili amacıyla yapılan mal varlığı araştırmalarının sonuçsuz kaldığı anlaşıldığından, alacağın zamanaşımı süresi içerisinde davacıdan takip ve tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Yapılandırma kanunları kapsamında gerçekleştirilen başvurularla borcun nitelik değiştirerek yeni bir borç haline geldiği kabul edildiğinden, yapılandırılan bu borcun ödenmemesi halinde önce asıl borçlu şirketin takip edilmesi, kamu alacağının asıl borçlu şirketten tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması durumunda da yapılandırma ve vade tarihlerinde asıl borçlu şirketin temsilcisi ve ortağı olanların takibi gerekmekte olup asıl borçlu şirketin başvurusu üzerine 6552, 6736 ve 7143 sayılı Kanunlar uyarınca yapılandırıldığı ancak ödeme yapılmadığından iptal edildiği,

sözü edilen yapılandırma ile şirketin vergi borçları nitelik değiştirip yeni bir borç haline geldiğinden ödenmeyen vergi borçlarının asıl borçlu şirketten tahsili amacıyla öncelikle şirket adına ödeme emri düzenlendikten sonra yapılandırma tarihindeki temsilcinin takibi yoluna gidilmesi gerektiğinden davacının takibinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava konusu ödeme emri iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı adına düzenlenen ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının bir dönem kanuni temsilcisi olduğu ... Hafriyat Nakliyat Metal Gıda Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından vergi borçlarının 07/10/2016 ve 23/11/2016 tarihlerinde 6736 sayılı Kanun, 17/07/2018 tarihinde 7143 sayılı Kanun kapsamında yapılandırıldığı, taksitlerin süresinde ödenmemesi nedeniyle yapılandırmaların 18/06/2017 ve 22/05/2019 tarihlerinde iptal edildiği anlaşılmıştır.

Dava konusu ödeme emri içeriği borçlara ait olan ihbarnamelerin ise asıl borçlu şirketin yapılandırmaya başvurduğu tarihlerden sonra 2020 yılında düzenlendiği anlaşılmıştır.

Bir başka anlatımla ödeme emri içeriği borçların yukarıda değinilen yapılandırma kanunlarının ihlalinden dolayı ortaya çıkan borçlar olmadığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Davaların karara bağlanması" başlıklı 22. maddesinin 1. fıkrasında, konular aydınlandığında meselelerin sırasıyla oya konulacağı ve karara bağlanacağı, 24. maddesinin (e) bendinde de, kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçesi ve hükmün kararda belirtileceği kurala bağlanmış olup, aynı Kanun'un 49. maddesinin (2) işaretli fıkrasının (c) bendinde, usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veye eksikliklerin bulunması bozma sebebi olarak sayılmıştır.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, bu ödevlerin yerine getirilmemesi yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen vergi ve buna bağlı alacakların kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kural altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu ödeme emri içeriği kamu alacaklarının, asıl borçlu şirketin yapılandırma kanunlarına başvurduğu tarihlerden sonra ortaya çıktığı dolayısıyla bu borçların değinilen tarihlerde yapılandırılmış olmasının mümkün olmadığı dikkate alındığında, kamu alacağının şirketten tahsil olanağı bulunup bulunmadığı, tahsil imkansızlığının ortaya konulması halinde davacının kanuni temsilci sıfatıyla sorumluluğu değerlendirilerek ulaşılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken kamu alacağının dönemiyle ilgili olarak uyuşmazlığı yanlış nitelendirerek yazılı gerekçeyle ödeme emrini iptal eden Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.