Danıştay 3. Daire E.2023/4339 K.2024/235

Dava konusu istem: Davacının 2018 yılında gerçekleştirdiği indirimli orana tabi bağımsız bölüm teslimleri nedeniyle Yeminli Mali Müşavir tasdik raporuyla nakten katma değer vergisi iade talebinin davalı idarece teslimlerin %8 ve %18 katma değer vergisine tabi olduğundan bahisle kabul edilmeyerek düzeltmelerin yapılmasının istenmesi üzerine 2017 yılının Aralık, 2018 yılının Mart, Kasım ve Aralık, 2019 yılının Ocak ila Nisan dönemleri için ihtirazi kayıtla verilen katma değer vergisi düzeltme beyannamelerine yönelik tahakkuk işleminin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının yapımını gerçekleştirdiği bağımsız bölümlerin yapı ruhsatlarında turizm tesisi olarak kayıtlı olduğu, apart ünite niteliğindeki bağımsız bölümlerin 150 m²'yi geçmediği, gerçekleşen projenin sonucunda bağımsız bölümlerin konut olarak inşa edildiği,

konut olarak satıldığı ve fiilen kullanımının da konut olduğundan bahisle vergi oranının %1 olması gerektiğinden, ihtirazi kayıtla katma değer vergisi beyanamelerinin verildiğinin anlaşıldığı olayda, kişilerin hangi amaçla sattıkları veya alanların hangi amaçla kullandıkları hususunun uygulanacak vergi oranının tespitine esas alınamayacağı, belediyece turizm tesisi olarak ruhsatlandırılan ve turizm tesisi olarak yapı kullanım izni bulunan bağımsız bölümlerin tesliminde konut teslimine ilişkin katma değer vergisi oranının uygulanmayacağından dava konusu edilen tahakkuk işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının ilgili dönemde yapımını üstlendiği İhlas ... Tatil Köyü 2.Etap ... Evleri yapı ruhsatlarının konut olarak düzenlendiği sabit olup söz konusu taşınmazların amacı dışında kullanıldıklarına ilişkin herhangi bir tespit bulunmadığı, inşaatı tamamlanan konutların hak sahiplerine % 1 oranında katma değer vergisi hesaplanarak teslim edildiği,

bu konutların yapımında satın alınan mal ve hizmetler için ödenen ve indirim yoluyla giderilemeyen katma değer vergisinin davacıya iadesi gerekirken aksine yapılmış olan bir saptama veya incelemeye dayanılmadan, taşınmazların inşa edildiği parselin kullanım amacının turizm tesisi olduğu belirtilerek iade talebinin reddi üzerine ihtirazi kayıtla verilen katma değer vergisi düzeltme beyannameleri nedeniyle yapılan tahakkuk işleminin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava konusu işlem iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İhtirazi kayıtla verilen beyannamelerin dava konusu edilemeyeceği, inşa edilen yapıların kullanım amacının turizm tesisi olduğu, inşaat ruhsatında apart otel ruhsatının yer aldığı, taşınmazların konut olarak değerlendirilemeyeceği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Projenin konut amaçlı ve tüm tesisin daimi konut kullanımına göre yapıldığı ve mesken olarak satışların gerçekleştirildiği, turizm tesisi olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının 2018 yılında gerçekleştirmiş olduğu indirimli orana tabi bağımsız bölüm teslimleri nedeniyle Yeminli Mali Müşavir tasdik raporuyla nakten katma değer vergisi iade talebinin, davalı idarece teslimlerin %8 ve %18 katma değer vergisine tabi olduğundan bahisle kabul edilmeyerek düzeltmelerin yapılmasının istenmesi üzerine 2017 yılının Aralık, 2018 yılının Mart, Kasım ve Aralık, 2019 yılının Ocak ila - Nisan dönemlerine ilişkin ihtirazi kayıtla verilen katma değer vergisi düzeltme beyannamelerine yönelik tahakkuk işleminin iptalini istediği,

inşa edilen tesisin yapı ruhsatında, parselin kullanma amacının "turizm tesisi" olduğunun belirtildiği, ayrıca tapu senetlerinde, ana gayrimenkul bölümünde "9 bloktan oluşan apart otel, resepsiyon, kür merkezi ve arsası" bağımsız bölümün niteliği kısmında "apart ünite" yazıldığı, yapı kullanma izin belgelerinde de "kısa süreli konaklama" ibaresinin bulunduğu anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, kanunda aksine hüküm olmadıkça, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri, 2. fıkrasında da bir vergilendirme döneminde indirilecek katma değer vergisi toplamı, mükellefin vergiye tabi işlemleri dolayısıyla hesaplanan katma değer vergisi toplamından fazla olduğu takdirde, aradaki farkın sonraki dönemlere devrolunacağı ve iade edilmeyeceği,

28. madde uyarınca Bakanlar Kurulu tarafından vergi nispeti indirilen teslim ve hizmetlerle ilgili olup teslim ve hizmetin gerçekleştiği vergilendirme döneminde indirilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca tespit edilecek sınırı aşan verginin, bu mükelleflerin vergi ve sosyal sigorta prim borçları ile genel ve katma bütçeli idareler ile belediyelere olan borçlarına ya da döner sermayeli kuruluşlar ile sermayesinin % 51'i veya daha fazlası kamuya ait olan veya özelleştirme kapsamında bulunan işletmeler ile organize sanayi bölgelerinden temin ettikleri mal ve hizmet bedellerine ilişkin borçlarına mahsuben ödeneceği,

yıl içinde mahsuben iade edilemeyen verginin izleyen yıl içinde talep edilmesi şartıyla nakden veya mükellefin yukarıda sayılan borçlarına mahsuben iade edileceği kural altına alınmıştır.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 28.maddesinde vergiye tabi her bir işlem için katma değer vergisi oranının %10 olduğu, Bakanlar Kurulunun bu oranı, dört katına kadar artırmaya, %1'e kadar indirmeye, bu oranlar dahilinde muhtelif mal ve hizmetler ile bazı malların perakende safhası ve inşaatın yapıldığı arsanın veya konutun vergi değeri ve bulunduğu yeri esas alarak konut teslimleri için farklı vergi oranları tespit etmeye yetkilendirildiği,

bu yetki çerçevesinde 2007/13033 sayılı Mal ve Hizmetlere Uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının Tespitine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının 1. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ekli (I) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için %1 katma değer vergisi oranı uygulanacağı hükme bağlanmış ve net alanı 150 m²'ye kadar olan konut teslimleri de ekli (I) sayılı listenin 11. sırasında %1 katma değer vergisi oranı uygulanacak teslim ve hizmetler arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda değinilen düzenlemeler karşısında, %1 katma değer vergisi oranı uygulanacak teslimlerde taşınmazın net alanının 150 m²'nin altında konut niteliğinde olması, net alanının 150 m²'nin üzerinde olan konutların teslimi ile net alanına bakılmaksızın konut niteliğinde olmayan taşınmazların teslimlerinde ise genel oranda katma değer vergisi hesaplanması gerektiği, indirimli orana tabi söz konusu teslimleri nedeniyle yüklenilip indirim yoluyla telafi edilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca tespit edilecek sınırı aşan verginin mahsuben iadeye konu edilebileceği sonucuna varılmaktadır.

Davaya konu taşınmazların; yapı ruhsatında "turizm tesisi", tapu senetlerinin ana gayrimenkul bölümünde "9 bloktan oluşan apart otel, resepsiyon, kür merkezi ve arsası", bağımsız bölüm kısmında ise "apart ünite" yazıldığı, yapı kullanma izin belgelerinde de "kısa süreli konaklama" olarak belirtilerek satışı gerçekleştirilen bağımız bölümlerin konut olarak değerlendirilme olanağı bulunmadığından dava konusu işlemi yazılı gerekçeyle iptal eden Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.