Danıştay 3. Daire E.2023/7409 K.2025/3315

Dava konusu istem: Davacı adına, 2016, 2017 ve 2021 yıllarının muhtelif dönemlerine ait amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emrinin 1 ila 32. sıra numaralarında yer alan kamu alacakları için düzenlenen ihbarnamelerin usule uygun tebliğ edildiği ve içeriği cezalı vergilerin süresinde dava açılmayarak kesinleştiği, 33 ila 45. sıra numaralarında yer alan alacakların ise davacının vermiş olduğu beyannamelere istinaden tahakkuk eden ve vadesi geldiği halde ödenmeyen borçlardan oluştuğu, tarh ve tahsil zaman aşımına uğramayan söz konusu alacakların tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:

Vergi Mahkemesi kararının; ödeme emri içeriği vergi ziyaı cezalarının, tekerrür nedeniyle artırılan kısmının, tekerrüre esas alınan ceza tutarı olan 1.081,86- TL'yi aşan bölümü dışındaki kamu alacağına ilişkin hüküm fıkralarına yöneltilen istinaf başvurusu, sözü edilen hüküm fıkralarının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 339. maddesinde 7338 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikle, tekerrür hükümleri uyarınca artırılacak tutarın, tekerrüre esas alınan cezadan fazla olamayacağı yolunda getirilen lehe düzenleme dikkate alındığında, vergi ziyaı cezasının ancak tekerrüre esas alınan ceza tutarı olan 1.081,86- TL kadar artırılabileceği gerekçesiyle Vergi Mahkemesi kararının, ödeme emri içeriği vergi ziyaı cezalarının tekerrür sebebiyle artırılan kısmının bu tutarı aşan bölümü yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf istemi kabul edilerek değinilen hüküm fıkrası kaldırıldıktan sonra ödeme emri sözü edilen kısım yönünden iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Ödeme emri içeriğindeki amme alacaklarına dayanak alınan vergi ve ceza ihbarnameleri içeriğindeki vergi ziyaı cezasının bir kat kesilmesi gerekirken hukuka aykırı olarak 1,5 kat kesildiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kısmen kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, 2016 yılının Mayıs, Haziran, Eylül ila Aralık, 2017 yılının Şubat ila Mayıs dönemleri için re'sen salınan katma değer vergisi ve bu vergiler üzerinden tekerrür hükümleri gereğince artırılarak kesilen bir kat vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezalarına karşı süresi içerisinde dava açılmadığından sözü edilen vergi ve cezaların kesinleşmesi ve 2021 yılının muhtelif dönemlerine ait beyannameler üzerinden tahakkuk eden vergilerin vadesi geldiği halde ödenmemesi nedeniyle dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği anlaşılmıştır.

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesince 29/11/2022 tarihinde verilen ara kararı ile dava konusu ödeme emri içeriği 2016 ve 2017 yıllarının muhtelif dönemlerine ait katma değer vergisi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri gereğince artırılan kısmına ilişkin bilgi ve belgelerin dosyaya ibrazı istenilmiştir.

Davalı idarece, tekerrürün dayanağının 2016 yılının Şubat dönemine ait muhtasar beyannamenin kanuni süresinden sonra verilmesi nedeniyle düzenlenmiş ... tarih ve ... sayılı vergi ve ceza ihbarnamesinden kaynaklandığı ve bu ihbarnamenin... tarih ve ... nolu tahakkuk fişiyle kesinleştirildiği... tarih ve ... sayılı yazı ile bildirilmiş ve ilgili belgeler ibraz edilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 339. maddesinin olay tarihinde yürürlükte bulunan şeklinde, vergi ziyaına sebebiyet vermekten veya usulsüzlükten dolayı ceza kesilen ve cezası kesinleşenlere, cezanın kesinleştiği tarihi takip eden yılın başından başlamak üzere vergi ziyaında beş, usulsüzlükte iki yıl içinde tekrar ceza kesilmesi durumunda, vergi ziyaı cezasının yüzde elli, usulsüzlük cezasının yüzde yirmibeş oranında artırılmak suretiyle uygulanacağı kurala bağlanmış olup söz konusu madde,

26/10/2021 tarih ve 31640 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7338 sayılı Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 38. maddesinde yapılan değişiklikle, vergi ziyaına sebebiyet vermekten veya usulsüzlükten dolayı ceza kesilen ve cezası kesinleşenlere, vergi ziyaı cezasında cezanın kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren beşinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar, usulsüzlük tarihi ve kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren ikinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar tekrar ceza kesilmesi durumunda, vergi ziyaı cezasının yüzde elli,

usulsüzlük cezasının yüzde yirmibeş oranında artırılmak suretiyle uygulanacağı, şu kadar ki, artırım tutarı kesinleşen cezadan (kesinleşen birden fazla ceza olması durumunda bunlardan tutar itibarıyla en yükseğinden) fazla olamayacağı şeklinde yeniden düzenlenmiştir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 58. maddesinde, kendisine ödeme emri tebliğ olunanların böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında itirazda bulunabileceği hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; dava konusu ödeme emrinin, 13, 19, 22, 25, 28, 31. sıra numarasında yer alan vergi ziyaı cezasının tekerrüre isabet eden kısmı haricindeki kamu alacaklarına ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür.

213 sayılı Kanun'un düzenlemesine yukarıda yer verilen 339. maddesine göre, tekerrüre esas alınacak vergi ziyaı cezasının, tekerrür nedeniyle artırılarak kesilecek vergi ziyaı cezasının ilgili olduğu takvim yılından önceki yılda kesinleşmesi zorunludur.

Buna göre, 2016 yılında kesinleşen vergi ziyaı cezası esas alınarak, aynı yılın Mayıs, Haziran, Eylül, ila Aralık dönemine ilişkin katma değer vergisine bağlı olarak kesilen vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uyarınca artırılması hukuka uygun düşmediğinden dolayısıyla bu durumun 6183 sayılı Kanun'un 58. maddesinde yer alan ''borcum yoktur'' kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden Vergi Dava Dairesi kararının, ödeme emrinin 13, 19, 22, 25, 28 ve 31. sıra numarasındaki vergi ziyaı cezalarının 1.081,86- TL'lik bölümü yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.

(X)-KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar bozulması istenen Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında istemin kabulünü gerektirecek durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ve kararın onanması gerektiği görüşüyle, Daire kararının, dava konusu ödeme emrinin, 13, 19, 22, 25, 28, 31. sıra numarasında yer alan vergi ziyaı cezasının tekerrüre isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasına ilişkin kısmına katılmıyorum.