Danıştay 3. Daire E.2023/8790 K.2025/159

Dava konusu istem: Davacı adına, yasal defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmediğinden bahisle katma değer vergisi indirimleri reddedilmek ve önceki yıldan devreden katma değer vergisinin olmadığı gözetilmek suretiyle yeniden oluşturulan beyan tablosuna göre 2018 yılının Ocak ila Aralık dönemleri için re’sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İncelemeye ibraz edilmeyen ancak dava dilekçesinde dosyaya sunulabileceği belirtilen defter ve belgelerin Mahkemelerince verilen ara kararı ile istenildiği ancak ibraz edilmediği gibi ibraz edilmemesini haklı kılacak zayi belgesi, Mahkeme kararı gibi belgelerin de dosyaya sunulmadığı, dava dilekçesinde, vergi mükellefiyetinin sona ermesi nedeniyle defter ve belge isteme yazısına ait tebliğinin usulsüz olduğu iddia edilmiş ise de mükellefiyeti sona eren gerçek kişilerin, elektronik tebligat adreslerini ancak ölümü yahut gaipliğine karar verildiğinin idare tarafından tespit edildiği durumlar haricinde elektronik tebligat sisteminden çıkışları mümkün olmadığından bu iddianın da yerinde olmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davalı idare tarafından ... tarih ve ... sayılı Vergi İnceleme Raporunda, 30/03/2019 tarihi itibariyle iş yerini terk ettiği tespit edilen davacının elektronik tebligat adresine sahip olması sebebiyle kendisine yapılacak tebliğlerin bu adresine yapılmak suretiyle gerçekleştirileceği iddia edilmiş ise de 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 101. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, işin bırakılması ve yahut işin bırakılmış addolunması hallerinde tebliğin gerçek kişilerde,

adres kayıt sisteminde yer alan yerleşim yeri adresine yapılacağı hüküm altına alınırken aynı Kanun’un 107/A maddesine ise bu hususa ilişkin herhangi bir istisna hükmü eklenmediği dikkate alındığında işi bıraktığı konusunda ihtilaf bulunmayan davacıya, yasal defter ve belge isteme yazısının adres kayıt sisteminde yer alan yerleşim yeri adresinde tebliğ edilmesi gerekirken, elektronik tebligat adresine tebliğ edilmesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğu dolayısıyla uyuşmalık konusu olayda re’sen tarh sebebinin de bulunmadığı gerekçesiyle davacı istinaf istemi kabul edilerek Mahkeme kararı kaldırıldıktan sonra cezalı vergi kaldırılmıştır.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı 30/03/2019 tarihinde bağlı bulunduğu Vergi Dairesi Müdürlüğüne işi bırakma bildiriminde bulunarak faaliyetini terk etmiş, 07/05/2019 tarihinde İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı Bahçelievler Uygulama Genel Müdürlüğü tarafından yapılan e-yoklama ile davacının iş yerini terk ettiği tespit edilmiştir.

T.C. Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu Vergi Kaçakçılığı-3 Denetim Daire Başkalığının 05/02/2021 tarihli görevlendirme yazısına istinaden davacının 2016 ila 2018 yıllarına ait hesap ve işlemlerinin sınırlı olarak incelenmesinin talep edilmesi üzerine ... tarih ve ... sayılı defter ve belge isteme yazısı düzenlenmiş ve davacının faaliyetini sonlandırmış olması nedeniyle elektronik tebligat adresine yazı gönderilmiş ve 13/02/2021 tarihinde tebliğ edilmiş sayılmıştır.

Söz konusu 2018 yılına ait yasal defter ve belgelerin süresi içerisinde mücbir sebep gösterilmeksizin ibraz edilmediğinden bahisle davacının ilgili yıla ait tüm katma değer vergisi indirimleri reddedilmek ve önceki yıldan devreden katma değer vergisinin olmadığı gözetilmek suretiyle beyanları yeniden düzenlenmiş ve aynı yılın Ocak ila Aralık dönemleri için adına üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi salınmış ve bu vergi ve cezalara ilişkin ... tarih ve ... ila ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... sayılı vergi ve ceza ihbarnameler elektronik tebligat adresine gönderilerek 23/08/2021 tarihinde tebliğ edilmiş sayılmıştır.

Davacı tarafından yukarıda tarih ve numarasına yer verilen vergi ve ceza ihbarnamelerinin kaldırılması istemiyle 21/09/2021 tarihinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 93 ila 109. maddelerinde tebliğ esasları, tebliğin muhatapları, posta ve ilan yoluyla tebliğ, memur eliyle tebliğ, elektronik ortamda tebliğ ve tebliğ yerine geçen işlemler düzenlenmiş, tebligatın nerede, nasıl ve kimlere yapılacağı belirlenmiştir.

Aynı Kanun'un "Elektronik ortamda tebliğ" başlıklı 107/A maddesinin birinci fıkrasında, bu Kanun hükümlerine göre tebliğ yapılacak kimselere, 93. maddede sayılan usullerle bağlı kalınmaksızın, tebliğe elverişli elektronik bir adres vasıtasıyla elektronik ortamda tebliğ yapılabileceği, ikinci fıkrasında, elektronik ortamda tebligatın, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılacağı, üçüncü fıkrasında, Maliye Bakanlığının, elektronik ortamda yapılacak tebliğle ilgili her türlü teknik altyapıyı kurmaya veya kurulmuş olanları kullanmaya,

tebliğe elverişli elektronik adres kullanma zorunluluğu getirmeye ve kendisine elektronik ortamda tebliğ yapılacakları ve elektronik tebliğe ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.

Kanunun verdiği yetkiye istinaden 27/08/2015 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 456 sıra nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile de vergi dairelerince düzenlenen ve muhataplarına 213 sayılı Kanun hükümlerine göre tebliği gereken evrakın, Gelir İdaresi Başkanlığı aracılığıyla elektronik ortamda tebliğ edilmesi ile ilgili usul ve esasları belirlenmiş, elektronik ortamda tebliğ ile ilgili oluşturulan sistem ve bu sistemin kullanımına ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir.

Yukarıda anılan Tebliğ'in "Elektronik Tebligat Sisteminden Çıkış" başlıklı 7. maddesinde, gerçek kişilerde, ilgilinin ölümü veya gaipliğine karar verildiğinin idare tarafından tespit edildiği durumlarda ölüm/karar tarihi itibarıyla ilgilinin elektronik tebligat adresinin re’sen kapatılacağı düzenlemesi yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Gerçek kişilerin, ölümü veya gaipliğine karar verildiğinin idare tarafından tespit edildiği durumlar dışında elektronik tebligat adreslerinin kapatılmasının mümkün olmadığı dikkate alındığında, yukarıda yer verilen yasal ve idari düzenlemeler uyarınca Kanun'da elektronik ortamda tebligat yapılabilmesi için öngörülen şartların oluştuğu hallerde 213 sayılı Kanun'un 107/A maddesi uyarınca elektronik ortamda tebliğ edilebileceği açıktır.

Bu durumda ... tarih ve ... sayılı defter ve belge isteme yazısının elektronik ortamda tebliğinin usule aykırılığından söz edilemeyeceğinden yazılı gerekçeyle tarhiyatın kaldırılması yolundaki Vergi Dava Dairesi kararının, davanın esası hakkında karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.

(X)-KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında, kararın bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile kararın onanması gerektiği görüşüyle Karara katılmıyorum.