Danıştay 4. Daire E.2023/11899 K.2023/5615

Dava konusu istem: Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulunun … tarih … 8172 sayılı kararıyla tespit ve ilan edilen Boğaziçi Doğal ve Tarihi Sit Alanında bulunan, 22/07/1983 onay tarihli, 1/1000 ölçekli Boğaziçi Sahil Şeridi ve Öngörünüm Bölgesi Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planında ise sahil şeridi bölgesinde kalan, İstanbul İli, Beykoz İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmazın bahçesinde yapılmak istenilen havuz projesinin uygun olmadığına ilişkin … tarih ve … sayılı İstanbul 2 Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dosyanın incelenmesinden; dava konusu işlemin, Boğaziçi Öngörünüm Bölgesine özgü doğal örtünün tamamen kaldırılıp hafredilmek suretiyle tahrip edileceği, bu haliyle flora ve faunası ile birlikte korunması gerekli alandaki doğal yapının proje nedeniyle bozulacağı ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun amacına aykırılık taşıdığından bahisle tesis edildiği,

mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen raporun değerlendirilmesinden, taşınmazda inşası öngörülen havuzun yapı mahiyetinde olduğunun ve plan hükümlerine aykırılık teşkil etmediğinin, taşınmazın kuzey sınırında, Ağaç Rölöve Planına işlenen iki yaşlı ağacın bulunduğunun, üzerindeki diğer bitkilerin sonrasında alana dikilen türlerden olduğunun, alanda bulunan palmiyelerin ise saksı içerisinde olduğunun ve havuz inşası sırasında herhangi bir zarar görmeden alandan uzaklaştırılabileceğinin,

evin bahçesinde zaman zaman gelip geçen ve konan kuşlar dışında parsel üzerinde herhangi bir fauna elemanına rastlanmadığının, taşınmazdaki bitki örtüsü ile literatürde yer alan bitki örtüsü özellikleri karşılaştırıldığında, alana özgü doğal bir bitki örtüsü bulunmadığının, yapılması planlanan havuz inşaatının mevcut flora ve fauna ile birlikte doğal yapıyı tahrip etmesinin söz konusu olmayacağının anlaşıldığı, bu itibarla; projesinin uygun bulunmamasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun ek gerekçeyle reddine ilişkin İdari Dava Dairesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 10/02/2022 tarih ve E:2020/10037, K:2022/1426 sayılı kararı ile bozulması üzerine, bozma kararına uyularak,

1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı notunda, uygulama yapılabilen parsellerde, bina taban alanı dışında kalan parsel alanının %10'u kadar, %10'u bina taban alanından fazla olan parsellerde ise maksimum bina taban alanı kadar, havuz, havuza ait tesisat odası yapılabileceği düzenlenmiş ise de alanın sit statüsü nedeniyle ilgili Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonunun onayı alınmadan uygulama yapılmasının mümkün olmadığı,

ayrıca, Boğaziçi Kanunu'nun Geçici 5. maddesi uyarınca, 22/07/1983 tarihinde onaylanan, 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarının Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanabileceği, aynı Kanunda, Boğaziçi Alanında yer alan kültürel ve tarihi değerlerin ve doğal güzelliklerin muhafaza edilmesinin ve doğal yapısının korunmasının genel esaslar arasında sayıldığı, yüzme havuzu olarak projelendirilen yapının inşası için temel kazılacağı, alana beton döküleceği, ayrıca havuza ait tesisat odası yapılacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde;

projenin Boğaziçi Sahil Şeridinde bulunan taşınmazın doğal yapısında tahribata yol açacağı ve bu kapsamda Boğaziçi Kanunu'nun amaç ve esaslarına aykırılık oluşturacağı sonucuna varıldığından, dava konusu 23/02/2018 tarih ve 1038 sayılı İstanbul 2 Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu kararında hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle, davalı idarenin istinaf başvurusu kabul edilerek, Mahkeme kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun ile değişik 45. maddesinin 4. maddesi uyarınca kaldırılmasına, aynı Kanun maddesi uyarınca davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Boğaziçi İmar Müdürlüğü tarafından havuz projesinin 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu’na ve 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı İmar Planına uygun olduğu yönünde görüş bildirildiği, İstanbul 6 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla tadilat ve havuz projelerinin uygun olduğuna karar verildiği, uyuşmazlık konusu parsele ilişkin … tarih ve … sayılı restorasyon projesinde de aynı havuz projesinin Boğaziçi İmar Müdürlüğü ve Koruma Kurulu kararları ile onaylandığı ve havuz yapılmasına izin verildiği,

tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu projenin 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’na, 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu’na ve ilgili diğer mevzuata, 1/1000 ölçekli imar planına uygun olduğu ve projenin yapılmasında tabiat varlıkları, flora ve fauna açısından herhangi bir sakınca olmadığı, davalı idarenin aksi yöndeki iddialarının hiçbir bilimsel ve hukuki dayanağının bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.