Danıştay 4. Daire E.2023/13273 K.2025/162

Dava konusu istem: Davacı şirkete ait... adlı geminin Kocaeli İli, Derince İlçesi, Safiport Limanında bulunduğu sırada deniz kirliliğine sebebiyet vermek suretiyle 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 8. maddesinin 1. fıkrası ihlal edildiğinden bahisle, aynı Kanun'un 20. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendinin 3 nolu alt bendi uyarınca 1.674.628,00 TL para cezası verilmesine ilişkin Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığının... tarih ve ... sayılı işlemi ile bildirilen Kocaeli Büyükşehir Belediye Encümeninin... tarih ve ... sayılı idari yaptırım kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlık konusu olayda tüm dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler değerlendirildiğinde.

19/10/2019 tarihinde Safiport Derince Limanında deniz kirliliği olduğuna ilişkin ihbar üzerine olay mahallinde gerçekleştirilen denetimlerde, söz konusu bölgede deniz yüzeyinde görülen petrol türevi kirliliğin limana yanaşık halde bulunan ... adlı geminin kıç tarafında yoğunlaştığı görülerek geminin yakıt ve slaç tanklarından, kirlenen deniz alanından ve kirliliğin bulaşmadığı deniz alanından numuneler alındığı, numunelerin analiz yapılmak üzere Tübitak-MAM'a teslim edildiği,

Tübitak MAM tarafından düzenlenmiş olan 19/11/2019 tarihli analiz raporu, havadan ve denizden çekilen tespit görüntüleri, limanda bulunan sabit kamera görüntüleri değerlendirilmesi sonucunda ... isimli geminin deniz kirliliğine sebebiyet verdiği anlaşılmıştır.

Bu durumda yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca düzenlenen tespit tutanağı, analiz raporu, çekilen fotoğraf görüntüleri ve kamera kayıtları ile davacı tarafından çevre kirliliğine sebebiyet verildiği sabit olduğundan dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan,... İdare Mahkemesinin...... tarih ve E:... K:... sayılı iptal kararı doğrultusunda mahkemede görülmekte olan dava konusu işlemin tesis edildiği, anılan mahkeme kararının ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile kaldırıldığı ve davanın reddine karar verildiği, davanın Danıştay Altıncı Dairesinin E:2022/6424 sayılı dosyasında yargılamasının devam ettiği görüldüğünden, mahkeme kararı üzerine tesis edilen dava konusu işlem hukuka uygun olmakla birlikte, mevcut durumda iki farklı işlem nedeniyle davacıdan tek bir tahsilat yapılması gerektiğinden mükerrer tahsilata sebebiyet verilmemesi gerekmektedir.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu işlemin dayanağı analiz sonuçlarının gerçeği yansıtmadığı, nitekim...Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Değişik İş sayılı dosyasında kamera kayıtları ve diğer görüntüler incelenmek suretiyle düzenlenen bilirkişi raporu ile deniz kirliliğinin söz konusu gemi tarafından deşarj edilmediğinin ortaya konulduğu, dolayısıyla kirliliğin hangi gemiden kaynaklı olduğu noktasında yeterince araştırma yapılmadan işlem tesis edildiği ve şüpheden sanık yararlanır ilkesinin ihlal edildiği,

diğer taraftan meydana gelen kirliliğin davacı tarafından temizletildiğinin gözetilmek suretiyle para cezasının 1/3 oranında uygulanması gerekirken, bu durumun dikkate alınmadığı, sonuç olarak dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, havadan ve denizden çekilmiş olan tespit görüntüleri, Safi Port limanına ait kamera görüntüleri, numune tutanağı, davalı idare ile liman yetkilileri arasında tutulan 19/10/2019 tarihli tutanak, Safi Port limanına ait 20/10/2019 tarihli deniz kirliliği ile mücadele ve müdahale durum raporu ve Tübitak-MAM numune analiz sonucu olmak üzere tüm deliller dikkate alındığında, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Uyuşmazlıkta; söz konusu para cezasına ilişkin idari yaptırım kararının iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararı gereği dava konusu işlem tesis edilmiş ise de, anılan İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılarak, davanın reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 31/05/2023 tarih ve E:2022/6424, K:2023/5385 sayılı kararıyla onandığı görülmüş olup, dava konusu işlemin 2577 sayılı Kanun'un 28. maddesi uyarınca tesis edilmesi nedeniyle hukuka aykırılık bulunmamakla birlikte, mevcut durumda iki farklı işlem nedeniyle davacıdan tek bir tahsilat yapılması gerektiğinden, mükerrer tahsilata sebebiyet verilmemesi gerektiği tabiidir.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.