Danıştay 4. Daire E.2023/8056 K.2023/7152

Dava konusu istem: İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde içkili lokanta faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile ruhsatsız olarak faaliyet göstermeye devam ettiğinden bahisle mühürlenmesine ilişkin 25/05/2017 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ....

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra İstanbul Büyükşehir Belediyesi Zabıta Daire Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü Yangın Önlem Amirliğinin ... tarih ve ... sayılı yangın bakımından incelenen işyerlerine ait muayene raporuna istinaden Üsküdar Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü tarafından davacıya tebliğ edilen ... tarih ve ... sayılı işlemi ile,

yangından korunma yönetmeliğine göre işyerinin bodrum kata inen balansmanlı kagir servis merdiveninin tüm katlarda yangın merdiveni özelliğinde konumlu (70x190 cm ebatlarında, yangına dayanaklı duman sızdırmaz kendiliğinden kapanır yangın kapıları ile geçişli, sokağa müstakil çıkışlı, içerisinde elektrik tesisatı, şalteri vb. olmayacak şekilde) hale getirilmesi, davlumbaz içi otomatik söndürme sistemi yapılması, selenoid vanaya bağlı doğalgaz alarm dedektörünün faal hale getirilmesi,

yangın uyarı butonu, şarjlı yön levhası, şarjlı acil aydınlatma takılması ve 2 adet 6 kg'lık yangın söndürme cihazı bulundurulması gerektiğinin ve tespite konu eksikliklerin 15 gün içerisinde giderilmediği takdirde işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edileceği hususunun bildirildiği, yapılan denetimde tespite konu eksikliklerin ise 15 günlük yasal süre içerisinde tamamlanarak giderildiği,

yangın kapılarının ise mevcut yapıda konumlanması ile ilgili yaşanan teknik bir problem nedeniyle davalı idare nezdinde yapılan başvuru sonucunda alınan teknik yardım neticesinde tamamlandığı ve bu durumun davalı idarenin bilgisi dahilinde olduğu anlaşıldığından, olayın özelliği dikkate alındığında tespite konu eksikliklerin yasal süresi içerisinde giderilmediğinden hareketle davalı idare tarafından tesis edilen davaya konu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali ile işyerinin mühürlenmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra tespit edilen eksikliklerin giderildiğine dair düzenlenen itfaiye raporunun, ruhsatın iptal edildiği tarihten iki ay sonrasına ilişkin olarak 20/07/2017 tarihli olduğu, dolayısıyla ruhsatın iptal edildiği tarihte var olan sebep unsurunun, işlem tarihinden sonra giderilmiş olmasının, davacı adına tesis edilen işlemlerin hukuka aykırı olduğu sonucunu doğurmayacağı belirtilerek temyize konu mahkeme kararının hukuka aykırı olduğu ve bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Davanın; İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde içkili lokanta faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile ruhsatsız olarak faaliyet göstermeye devam ettiğinden bahisle işyerinin mühürlenmesine ilişkin 25/05/2017 tarihli işlemin iptali istemiyle açıldığı anlaşılmaktadır.

... günlü, ... sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin "işyeri açılması" başlıklı 6. maddesinde. "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz.

İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.

İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." düzenlemesine ve "İşyeri açma ve çalışma ruhsatının kesinleşmesi" başlıklı 13. maddesinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edileceği ve bu süre içinde işyerinin kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşeceği,

ruhsatın verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği, verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde ise, ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılacağı düzenlemesine yer verilmiştir. yer verilmiştir.

Dava dosyasının incelenmesinden.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Zabıta Daire Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü Yangın Önlem Amirliği'nin ... tarih ve ... sayılı Yangın Bakımından İncelenen İşyerlerine Ait Muayene Raporuna istinaden Üsküdar Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü tarafından davacıya tebliğ edilen .. tarih ve ... sayılı işlemi ile yangından korunma yönetmeliğine göre işyerinin bodrum kata inen balansmanlı kagir servis merdiveninin tüm katlarda yangın merdiveni özelliğinde konumlu (70x190 cm ebatlarında, yangına dayanaklı duman sızdırmaz kendiliğinden kapanır yangın kapıları ile geçişli, sokağa müstakil çıkışlı, içerisinde elektrik tesisatı,

şalteri vb. olmayacak şekilde) hale getirilmesi, davlumbaz içi otomatik söndürme sistemi yapılması, selenoid vanaya bağlı doğalgaz alarm dedektörünün faal hale getirilmesi, yangın uyarı butonu, şarjlı yön levhası, şarjlı acil aydınlatma takılması ve 2 adet 6 kg'lık yangın söndürme cihazı bulundurulması gerektiği, tespite konu eksikliklerin 15 gün içerisinde giderilmediği takdirde işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edileceği hususunun bildirildiği,

yeni bir itfaiye raporu düzenlenmeksizin 05/05/2017 tarihinde yapılan denetim sonucunda eksikliklerin bir kısmının giderildiği bir kısmının ise giderilmediği yönünde düzenlenen muayene raporuna dayalı olarak davaya konu işlemlerin tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan, 05/05/2017 tarihinde yapılan denetim sonucunda tespit edilen eksikliklerin bir kısmı giderilmemiş olmasına rağmen, daha sonra yangına karşı koruyucu önlemlerin yeterli olduğuna ilişkin ... tarih ve ... sayılı Yangın Bakımından İncelenen İşyerlerine Ait Muayene Raporunun düzenlendiği görülmüştür.

Her ne kadar yangına karşı alınan koruyucu önlemlerin yeterli olduğuna ilişkin rapor sonradan düzenlenmiş olsa da, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte mevzuata uygun olmayan aykırılığın halen mevcut olduğunun açık olduğu, idari işlemlerin ise tesis edildiği tarihteki hukuki ve fiili duruma göre hukuki denetiminin yapılması gerektiği, işlem tarihinden sonra alınan raporun hukuka uygun olarak tesis edilen işlemi hukuka aykırı hale getirmeyeceği, ilgilinin mevcut eksiklikleri giderdikten sonra idareye başvurarak yeniden işlem tesis ettirebileceği, bu konudaki işlemlerin ise ayrı bir davanın konusunu oluşturacağı,

bu duruma göre 3572 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayalı olarak çıkarılan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına ilişkin Yönetmeliğin 13. maddesine uygun olarak tesis edilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenle, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği görüşüyle, onamaya ilişkin çoğunluk kararına katılmıyoruz.