Danıştay 4. Daire E.2023/8366 K.2024/3095

Dava konusu istem: Bayburt İli, Merkez ilçesi, Şingah Mahallesinde bulunan ... ada ... parsel sayılı, davacının hissedar olduğu taşınmaz üzerinde bulunan akaryakıt istasyonu için ... Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketi adına düzenlenen ...tarih ve ... sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının iptali talebiyle davacı tarafından yapılan başvurunun reddine ilişkin ...tarih ve ... sayılı işlem ile bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda. İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'te kişilerin beyanı üzerine düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının müktesap hak doğurmayacağı açıkça belirtilmiş olup, bu düzenlemeye göre diğer hissedarın beyanı üzerine ...

Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketi adına düzenlenen dava konusu ruhsatın, Yönetmelik'te aranan şartları taşımadığı veya kaybettiğinin tespiti hâlinde iptal edilmesi gerektiği, taşınmazın kullanılmasına ve işyerinin işletilmesine olanak sağlayan mülkiyet durumunun ya da (intifa hakkı, kira sözleşmesi gibi) hukuksal ilişkinin de, işyerinin işletildiği sürece mevcut olması gerektiğine göre, bu şartı sağlamayan ya da kaybeden şirket adına düzenlenen ruhsatın iptal edilmesi gerektiğinin açık olduğu, bu durumda;

davacının paylı maliki olduğu taşınmaz ve üzerindeki işyeri için kullanma ve yararlanma konusunda muvafakat vermediği ve bu konuda arasında hukuken geçerli bir ilişki bulunmadığı şirket adına düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesi gerekirken, davacının bu yönde yaptığı başvurusunun ve itirazının reddedilmesine dair dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Bayburt Ticaret ve Sanayi Odası tarafından düzenlenen ve dava dosyasına sunulan 29/06/2012 tarihli Yetki Belgesi ile ... Petrol Ürünleri Ltd. Şti'nin şirket yetkilisi olduğunun belirtildiği, yine Bayburt Ticaret Sicil Memurluğu tarafından düzenlenen 23/11/2011 tarihli belgeden ... Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İth. İhr. Ltd. Şti'nin şirket yetkilisi olduğu anlaşılan ...'in verdiği 08/02/2013 tarihli dilekçede ... Ltd. Şti'ye ait olan işyerini ... Petrol Ltd. Şti'ye devretttiğinden dolayı ... Petrol Ltd. Şti adına yeni işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesinin talep edildiği, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 8 maddesi uyarınca ruhsatın düzenlendiği ve söz konusu ruhsatın hukuka uygun olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun’un 3. maddesinde Belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan işyerleri ve işletmelere işyeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyenin yetkili olduğu belirtildikten sonra; 4. maddesinde yetkili idarenin, iznin verilmesi için yapacağı beyan ve incelemelerde; a) İnsan sağlığına zarar vermemek, b) Çevre kirliliğine yol açmamak, c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak genel kriterlerine göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacağı hükme bağlanmıştır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesinde, "(...) İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişilerin, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvuracağı, 23. maddesinde ise ikinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müessese açmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerin;

işin özelliğine göre bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun olarak işyerini düzenledikten sonra bu Yönetmeliğin eki Örnek 2’de yer alan başvuru formunu doldurarak yetkili idareye ibraz edeceği, yetkili idarelerin, ikinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müesseseler için yapılacak beyan ve incelemelerde; insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması,

yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemeleri esas alacağı düzenlenmiş, Örnek 1 kısmında sıhhî müesseseler için, Örnek 2. kısmında gayrîsıhhî müesseseler için yer verilen başvuru ve beyan formlarının 6. maddelerinde ise işyerinin mülkiyet durumuna yer verilmiştir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in, İşletmecinin Değişmesi ve İşyerinin Nakli başlıklı 8. maddesinde ise "Ruhsatta belirtilen faaliyet konusu ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu halinde dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenleneceği" hükmüne yer verilmiştir.

Dava dosyasının incelenmesinden. Bayburt İli, Merkez İlçesi, ... Mahallesinde bulunan ... ada, ... parsel sayılı petrol istasyonu ve arsa niteliğindeki taşınmazda davacının 5/12 oranında hissedar olduğu, taşınmazda İ.Ö.'nün 5/12 oranında ve M.Ö.'nün de 2/12 oranında hissesinin bulunduğu, söz konusu taşınmaz üzerinde bulunan benzin ve LPG istasyonu için ...

Petrol Ürünleri İnşaat Taahhüt Gıda Oto Ürünleri Turizm İthalat ve İhracat Limited Şirketi (davacı ve taşınmazın diğer hissedarı olan İ.Ö.'nün ortak olduğu) adına işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlendiği, 08/02/2013 tarihli dilekçe ile şirketin yetkilisi İ.Ö. tarafından, taşınmazdaki işyerinin yine kendisinin yetkilisi olduğu ... Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketine devredildiği belirtilerek ...

Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketi adına işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlenmesi talebiyle davalı idareye yapılan başvuru üzerine taşınmaz üzerindeki akaryakıt istasyonu için İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 8. maddesi uyarınca ...

Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketi adına ... günlü, ... sayılı dava konusu İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının düzenlendiği, davacı tarafından verilen 15/12/2020 günlü dilekçeyle ... Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketi adına düzenlenen ruhsatın iptal edilmesi talebinde bulunulduğu, istemin reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık konusu akaryakıt istasyonun bulunduğu taşınmazın paylı maliki ve aynı zamanda ilk ruhsat sahibi ... Petrol Ürünleri İnşaat Taahhüt Gıda Oto Ürünleri Turizm İthalat ve İhracat Limited Şirketinin ortağı olan İ.Ö. tarafından yapılan 08/02/2013 tarihli ruhsat devir başvurusu sonucunda, ruhsat ... Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketi'ne devredilmiştir. Davacı tarafından ruhsatın iptali istemiyle verilen 15/12/2020 günlü dilekçe de ise; "... Petrol İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda İthalat İhracat Limited Şirketi tarafından ruhsat başvurusunda bulunulurken davacı tarafından buna muvafakat verildiği, ancak diğer ortakların taahhüt ettikleri yükümlülükleri yerine getirmemeleri nedeniyle muvafakatin geri çekildiği" ifade edilmiştir.

Bu durumda, ruhsat devrinin yapıldığı 08/02/2013 tarihinde davacının muvafakatiyle bu devrin yapıldığını açıkça beyan etmesi ve devir sonrasında 15/12/2020 tarihli dilekçeye kadar davacının, taşınmazın kullanımına ve ruhsat devrine ilişkin herhangi bir itirazının bulunmaması karşısında; tüm şirket ortaklarının muvafakatiyle ruhsat devrinin hukuka uygun olarak yapıldığı ve dava konusu ruhsatın iptalini gerektiren bir neden bulunmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu işlemlerin iptali yolundaki Mahkeme kararına karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.