Danıştay 4. Daire E.2023/9934 K.2024/6581

Dava konusu istem: Diyarbakır ili, Bağlar ilçesi, ... (...) mahallesinde yer alan ve davacının hissedarı olduğu (eski) ... parseller ile bu parseller karşılığında tahsisi gerçekleştirilen yeni ... ve ... parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsellere ilişkin kısmı iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının toplulaştırma işlemi öncesinde müşterek malik olduğu 17 adet taşınmazın toplam alanı olan 148.605,32 m² lik alanda 349 kişi ile hissedar iken, yapılan toplulaştırma işlemi ile 30 adet parselde toplam 449 kişi ile birlikte davacının hissedar kılındığı, davaya konu parsellerden bazılarının arazi yapısı ve sınıfı itibariyle eşdeğer olmaları ve birbirlerine yakın bir konumda olmaları nedeniyle bu parsellerden oluşturulabilecek tek parsel ile toplamda ... veya ... parsel oluşturularak toplulaştırılması mümkünken bu imkanın değerlendirilmediği,

toplulaştırma sonrası tahsisi yapılan yeni parsellerde davacının hisse paylarının 33,03 m², 40,06 m² ve 239,71 m² gibi çok küçük değerler olduğu, toplulaştırmanın amacına, ilkelerine ve mevzuata uygun olarak yapılmadığı anlaşıldığından dava konusu toplulaştırma işleminin anılan parsellere ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu parsellerin bulunduğu alanda yapılan 2. toplulaştırmanın arazilerinden geçen çevre yolu ve sulama şebeke hatlarının kullanımını bozduğundan yeni bir sistem oluşturmak istemeleri üzerine arazi sahiplerinin isteği üzerine yapıldığı, kurum görevlileri ile mahalle sakinleri arasında yapılan görüşmelerde maliklerin %95'inin hazır bulunduğu, görüşmeler sonucunda mahallede değerli- değersiz taşınmazların belirlendiği, parsellerden müstakil olabilecekler müstakil, olamayanlar ise kendi kardeş, baba ve amca çocukları ile müşterekli olarak planlandığı, bu konuda maliklerin %95'i ile mutabakat sağladığı, imza altına alındığı,

askılar tamamlanarak yer teslimlerinin yapıldığı, şuan fiilen tüm malikler ve davacı ailenin de zeminde yeni yerlerini kullandığı, arazi toplulaştırma çalışmalarında fiilen görev almamış, arazi toplulaştırma kanun ve yönetmeliklerine hakim olmayan bilirkişilerce yazılan raporların davalı kurum çalışmalarını zora soktuğu, verilen hatalı raporlar neticesinde hem toplulaştırma hem de sulama çalışmalarında aksama meydana geldiği,

yapılan toplulaştırma işleminin iptal edilmesi durumunda bu durumdan etkilenecek olan tüm maliklerinin, yapılan toplulaştırma işleminin iptal edilmemesini, iptal edilirse kötü etkileneceklerini belirttiği, toplulaştırma ile parsel sayısının 17 den 30 çıkarılmasının tek başına işlemin iptal gerekçesi olamayacağı, diğer maliklerin bu durumdan şikayetçi olmadıkları, bölgede özellikle fiili kullanımlar ile tapuların birbirini tutmaması,

resmi tapularına göre işlem yapılması durumunda nasıl bir sosyal sorun çıkacağının dikkate alınması gerektiği, toplulaştırma işleminin sadece teknik boyutu ile değerlendirilmesinin bölgede ciddi sorunlar ortaya çıkaracağı, davacının toplulaştırma öncesinde 126.000 m² lik ... parseli kullandığı, bu parsellerin tapuda yer alan kadastro parseli olmadığı, davacının kadastro parselini kullanmadığına bilirkişi heyetince değinilmediği, keşif esnasında ... ada ... parsel sayılı taşınmazda ev olduğunu belirten bilirkişi heyetinin evin kim tarafından ne zaman yapıldığı hususunu incelemediği,

anılan evin 2019 yılının 7. ayında davacı tarafından yapıldığı, hisse alan ilişkisinde toplulaştırma sonrası davacının hissedar oranının düştüğü, dava konusu parsellerde yapılan toplulaştırma işleminin iptal edilmesinin teknik açıdan zorluklar doğuracağı, telafisi mümkün olmayan sosyal sorunlar doğuracağı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.