Danıştay 4. Daire E.2024/1462 K.2025/973

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, İstanbul ili, Çekmeköy ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde "Balonlu naylon ve balonlu naylon torba imalatı" faaliyeti yürütmek için işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun başvuru beyan formu ekinde sunulan kira sözleşmesi ile söz konusu yerin tapusu ve emlak beyanı karşılaştırıldığında kiraya verenin mülk sahiplerinden farklı olduğu gerekçesiyle reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, her ne kadar davacı şirket ile ruhsat başvurusuna konu taşınmazın paydaşı olan ...'nın tek sahibi ve yetkilisi olduğu ... Yapı Teknik Mimarlık İnşaat San. ve Tic. Ltd.

Şti. arasında taşınmazın kiraya verilmesi hususunda akdedilmiş bir kira sözleşmesi bulunduğu görülmekte ise de, anılan şirketin taşınmazın maliki olmadığı, tüzel kişiliğin sahibi olunmasının paylı mülkiyete konu taşınmaza ilişkin olarak şirket adına kira sözleşmesi akdetme hak ve yetkisi vermeyeceğinin açık olduğu, bunun yanında paylı mülkiyete konu taşınmazın kiraya verilmesi hususunda 4721 sayılı Kanunun 691. maddesi uyarınca pay ve paydaş çoğunluğunun sağlanması gerektiği hususunda ihtilaf bulunmadığı,

dolayısıyla davacı şirket ile ruhsat başvurusuna konu taşınmazın maliki/hissedarları arasında imzalanmış yazılı kira sözleşmesi bulunmadığından ruhsat başvurusu esnasında kira ilişkisini inceleme yetkisi bulunan davalı idarece, ruhsat başvurusunun taşınmazın mülk sahipleri ile akdedilmiş kira sözleşmesi bulunmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idarenin kira sözleşmesinin geçersizliği yönünde yetki kullanarak başvurusunu reddettiği, kira sözleşmesi halen yürürlükte olup, taraflarca ya da mahkemece verilmiş aksi yönde bir kararın bulunmadığı, ...nın kiraya veren şirketin yüzde yüz hissesine sahip ve şirketin tek yetkilisi olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre işyeri açma ve çalışma ruhsat başvurularında işyeri ile maddi bağlantıyı gösterir kira sözleşmesi ya da tapu kaydının sunulması gerekmekte olup, ...'nın ise kiraya veren şirketin sahibi ve yetkilisi olduğu davalı tarafından bilindiği bununla birlikte kira sözleşmesinin de taraflar ya da üçüncü kişiler nezdinde ihtilaflı olmadığı, yargı kararıyla geçersizliğine karar verilmediği,

öte yandan davalı idarenin kira sözleşmesinin geçersizliğine karar verme gibi bir yetkisinin de bulunmadığı dikkate alındığında ruhsat başvurusun sadece bu yönden reddi işleminde hukuka uyarlık bulunmadığından davacının temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi kararının temyizen incelenerek bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Dava; işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi istemiyle yapılan başvurunun başvuru beyan formu ekinde sunulan kira sözleşmesi ile söz konusu yerin tapusu ve emlak beyanı karşılaştırıldığında kiraya verenin mülk sahiplerinden farklı olduğu gerekçesiyle reddine ilişkin... tarih ve ... sayılı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü işleminin iptali isteminden kaynaklanmaktadır.

Ruhsat başvurularında, matbu başvuru formlarında mülkiyet durumu: kira (kira sözleşmesi) ya da malik (tapu sureti) seçeneklerinden birisinin sunulması gerekmetedir.

Uyuşmazlıkta, davaya konu işyerinin tapu kaydında i hisse çoğunluğunun .../... ile ... adına ait olduğu buna rağmen 30/12/2020 tarihli kira sözleşmesi ile ...'nın tek sahibi ve yetkilisi olduğu ... Mimarlık İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şirketince davacı şirkete dört yıllığına kiralandığı, bu kira sözleşmesi uyarınca yapılan ruhsat başvurusunun kira sözleşmesinin malik tarafından yapılmadığı gerekçesiyle reddedilmesi üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İdare mahkemesince, şirketin taşınmazın maliki olmadığı, tüzel kişiliğin sahibi olunmasının paylı mülkiyete konu taşınmaza ilişkin olarak şirket adına kira sözleşmesi akdetme hak ve yetkisi vermeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre işyeri açma ve çalışma ruhsat başvurularında işyeri ile maddi bağlantıyı gösterir kira sözleşmesi ya da tapu kaydının sunulması gerekmekte olup, ...'nın kiraya veren şirketin sahibi ve yetkilisi olduğu,

davalı tarafından bilindiği bununla birlikte kira sözleşmesinin taraflar ya da üçüncü kişiler nezdinde uyuşmazlık konusu olmadığı, yargı kararıyla geçersizliğine karar verilmediği, öte yandan davalı idarenin söz konusu kira sözleşmesinin geçersizliğine karar vermesi gibi bir yetkisinin de bulunmadığı dikkate alındığında ruhsat başvurusun sadece bu yönden reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından davacının temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi kararının bozulması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki Dairemiz kararına katılmıyorum.