Danıştay 4. Daire E.2024/530 K.2025/1025

Dava konusu istem: İstanbul ili, Beşiktaş ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, ... Apartmanı No:..., İç Kapı No: ... adresinde faaliyet gösteren işyerinin ruhsatsız faaliyette bulunduğundan bahisle mühürlenerek faaliyetten men edilmesine ilişkin Beşiktaş Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğünün ... tarihli işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu mühürleme işlemindeki adres ile mühürleme işlemine dayanak alınan tespit tutanağındaki adreslerin farklı olduğunun davalı idare tarafından anlaşılmış olmasına rağmen dava konusu işlemin tesis edildiği,

davacı şirkete ait kahvehane faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatında belirtilen eksikliklerin giderilme şartının dava konusu mühürleme işleminden daha öncesi bir tarihte giderilmiş olduğunun sabit olduğu ve davacı şirkete ait işyerinde kumar oynatıldığı yönünde her türlü şüpheden uzak somut bir tespit olmadığı sonucuna varılmış olup eksik inceleme sonucunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varıldığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu mühürleme işleminin usul ve mevzuata uygun olarak tesis edildiği, daha sonra, Beşiktaş İlçe Emniyet Müdürlüğünün yazısı üzerine, kahvehane olarak işletilen işyerinin genel asayiş ve genel güvenlik yönünden sakıncalı olduğu ve ruhsatının iptal edilmesinin uygun olacağı idarelerine bildirilmesi üzerine No:... adresindeki işyeri ruhsatının iptal edildiği, ayrıca, davacı tarafın kendisini vekil ile temsil ettirmemesine rağmen lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2559 sayılı Polis Vazife ve Salâhiyet Kanunu’nun 7. maddesinde;” Kişilerin tek tek veya toplu olarak eğlenmesi, dinlenmesi veya konaklaması için açılan otel, motel, pansiyon… ve benzeri yerler umuma açık istirahat ve eğlence yeri sayılır... Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin ruhsatı bağlı olduğu kolluk kuvvetinin görüşü alındıktan sonra belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeler; bu alanların dışında il özel idareleri tarafından verilir.

Kolluk kuvveti görüşünü yedi gün içinde verir. Ruhsat talepleri bir ay içinde sonuçlandırılır. İzin alınmadan açılan umuma açık istirahat ve eğlence yerleri kapatılır. Bu iş yerlerinin faaliyet göstereceği alanları belirlemeye veya mevcut umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin bu amaç için ayrılan yerlerde toplanmasına, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeler; bu alanlar dışında il özel idareleri yetkilidir.

Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin bulunacağı alanların tespiti ve bu yerlerin ruhsatlandırılmasında uygulanacak usul ve esaslar İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir. Bu iş yerleri için düzenlenen iş yeri açma ve çalışma ruhsatlarının bir örneği yetkili kolluk kuvvetine gönderilir. Bu iş yerleri genel güvenlik ve asayiş yönünden genel kolluk tarafından denetlenir.

Bu yerlerin ruhsatlandırılmasında 14/06/1989 günlü, 3572 sayılı İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanunun 5 inci ve 6 ncı maddelerinin hükümleri uygulanmaz.” hükmü yer almıştır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılması" başlıklı 32. maddesinde ”Umuma açık istirahat ve eğlence yeri açmak ve işletmek isteyen gerçek ve tüzel kişiler Örnek-1 de yer alan başvuru ve beyan formu ile yetkili idareye başvurur.

Umuma açık istirahat ve eğlence yerinin açılması ve faaliyette bulunmasına belediye sınırları ve mücavir alan sınırları içinde belediye, bu alanlar dışında il özel idaresi tarafından izin verilir. İl özel idaresi ve belediyeler, umuma açık istirahat ve eğlence yeri ruhsatını vermeden önce kolluk kuvvetinin görüşünü alır.

Yetkili kolluk kuvveti, açılacak yerin genel güvenlik ve asayişin korunması açısından kolaylıkla kontrol edilebilecek bir yerde ve konumda olup olmadığını dikkate alarak, işyeri hakkındaki görüşünü mülki idare amiri vasıtasıyla yedi gün içinde bildirir. Umuma açık istirahat ve eğlence yeri açılması hususundaki başvurular yetkili idareler tarafından bir ay içinde sonuçlandırılır.

İzin almadan açılan umuma açık istirahat ve eğlence yerleri, yetkili idarelerin ilgili birimleri tarafından sebebi bir tutanakla belirlenmek ve mühürlenmek suretiyle re’sen kapatılır. Kollukça, izin almadan açıldığı tespit edilen umuma açık istirahat ve eğlence yerleri düzenlenecek bir tutanakla kapatılmak üzere yetkili idareye bildirilir.

Yetkili idare yapılan bildirim üzerine izin almadan açılan yeri kapatarak en geç üç gün içinde kolluğa bilgi verir…” düzenlemesine yer verilmiştir.

11/04/2007 tarih ve 26490 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan, Belediye Zabıta Yönetmeliğinin; zabıtanın görevlerini düzenleyen 10. maddesinin. (3). bendinde; belediye karar organları tarafından alınmış kararları, emir ve yasakları uygulamak, alınan karar, emir ve yasaklara uymayanlar hakkında gerekli müeyyideleri uygulamak. (19). bendinde.

Ruhsatsız olarak açılan veya ruhsata aykırı olarak işletilen işyerleri ile ilgili olarak 14/6/1989 tarihli ve 3572 sayılı İşyeri Açma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun ile .../2005 tarihli ve 2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri gereğince, işyerinin açma ruhsatı alıp almadığını kontrol etmek, yetkili mercilerce verilen işyeri kapatma cezasını uygulamak ve gereken işlemleri yapmak zabıtanın görevleri arasında sayılmış.

Belediye zabıtasının yetkilerini düzenleyen 11. maddesinin (1) fıkrasının (a) bendinde, "Görevleri ile ilgili konularda işyerlerinde denetim yapmak, sahip veya işletenlerinden ilgili belgeleri istemek ve haklarında tutanak düzenlemek”, Belediye zabıtasının ilgili mevzuatın ve yetkili belediye organlarının yüklediği görevleri yerine getirebilmek için belediye sınırları içindeki yetkileri arasında sayılmıştır.

Dosyanın incelenmesinden. Beşiktaş Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü ekiplerince düzenlenen 21/10/2022 tarihli tutanakta, Beşiktaş İlçe Emniyet Asayiş Büro ekiplerinin daveti üzerine davacı şirkete ait İstanbul ili, Beşiktaş ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, ...

Apt, No:... adresine gelindiği, ... vergi kimlik numarası ile faaliyet gösteren işyerinde davalı idare görevlilerince yapılan iktisadi kontrollerde, işyeri ilgilisince zabıta memurlarına ... tarih, ... sıra numaralı Beşiktaş Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünden alınmış işyeri açma ve çalışma ruhsatı ibraz edildiği, fakat, işyeri ruhsatında kapı numarasının ... yazılı olduğu, söz konusu işyerinin kapı numarası, vergi levhası, yazar kasa fişi ve elektrik faturasında kapı numarasının ise ... olduğunun görülmesi üzerine,

işyeri ilgilisinden, mevcut işyerinin kapı numarasına ait işyeri açma ve çalışma ruhsatı istenmesi üzerine başkaca ruhsat ibraz edilemediğinden, ... kapı numaralı adresin polis ekipleri ile müştereken mühürlendiği hususlarına yer verildiği, polis ve zabıta memurlarınca, ... kapı numaralı adreste bulunan işyerinin, 21/10/2022 tarihli mühürleme zaptı ile mühürlenerek sanat ve ticaretten men edilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, idare mahkemesince verilen kararda, davacı şirkete ait kahvehane faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatında belirtilen eksikliklerin giderilme şartının dava konusu mühürleme işleminden daha öncesi bir tarihte giderilmiş olduğunun sabit olduğu belirtilmişse de, 30/09/2022 tarihli itfaiye uygunluk raporunda işyeri adresinin, ... Mah. ... Cad.

No:... olarak, Beşiktaş Belediye Başkanlığı tarafından verilmiş dava dosyasında bulunan işyerine ait ... tarih, ... sıra no'lu işyeri açma ve çalışma ruhsatında da, ... Mah. ... Caddesi ... Apartmanı No:... olarak yazılı olduğu görüldüğünden; davacı şirket tarafından ruhsatsız olarak faaliyette bulunulduğu 21/10/2022 tarihinde Zabıta Müdürlüğünce tespit edilmesi üzerine, ... Mah. ... Caddesi ... Apartmanı No:...

İç Kapı No:... adresindeki ruhsatsız işyerinin mühürlenmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yöndeki Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

Öte yandan, davalı idare tarafından, temyize konu kararın, kendisini vekil ile temsil ettirmeyen davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmı yönünden de temyiz edildiği görülmekle birlikte, bozma kararı üzerine yeniden yapılacak yargılamada bu hususun da dikkate alınarak yeniden karar verileceği tabidir.

(X) KARŞI OY

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararı ve dayandığı gerekçe, usul ve hukuka uygun olup bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, anılan kararın onanması gerektiği oyuyla çoğunluğun kararına katılmıyorum.