Danıştay 4. Daire E.2025/2520 K.2025/4233

2- ... 3- ... 4- ... 5- ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Edirne ili, Keşan ilçesi, ... Sahili, ... Mevkii, ... ada ... ve ... parsel maliki olan davacılar tarafından, 1989 yılında yapılan imar uygulaması sonucu yeşil alan (çocuk oyun bahçesi) olarak kamuya terk edilen ve imar planında yeşil alan olarak belirlenen taşınmaz üzerinde, 2021 yılında davalı idare tarafından çıkılan ihale neticesinde üçüncü bir şahsa inşa ettirilmek suretiyle kiraya verilen yapı için üçüncü şahıs adına düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline dair başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem ile ... tarih ve ... numaralı iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu iş yeri için iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenebilmesi için yapı kullanma izin belgesinin varlığının yanında söz konusu iş yerinin bulunduğu taşınmazla ilgili olarak imar planında ticari alan olarak belirlenen alanda bulunması gerektiği, söz konusu yapının yapı kullanma izin belgesi bulunmadığı gibi, taşınmazın imar planında "çocuk bahçesi" fonksiyonunda kaldığı dikkate alındığında, dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline dair başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatında hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacıların malik olmadığı, yıllar önce taşınmazı kamuya terk ettikleri, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesinde hukuka aykırılık olmadığı, taşınmazın planda ticari alanda kalması gerekmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin 1. fıkrasında, bu Kanun'da hüküm bulunmayan hususlarda; hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, üçüncü şahısların davaya katılması, davanın ihbarı, tarafların vekilleri, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve duruşma sırasında tarafların mahkemenin sukünunu ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemler, elektronik işlemler ile ses ve görüntü nakledilmesi yoluyla duruşma icrasında Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı; ancak, davanın ihbarının Danıştay, mahkeme veya hâkim tarafından re'sen yapılacağı kurala bağlanmıştır.

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nu yürürlükten kaldıran 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinin 1. fıkrasında, davanın taraflarının, müdahillerin ve yargılamanın diğer ilgililerinin, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olduğu.

61. maddesinin 1. fıkrasında, taraflardan birinin, davayı kaybettiği takdirde, üçüncü kişiye veya üçüncü kişinin kendisine rücu edeceğini düşünüyorsa, tahkikat sonuçlanıncaya kadar davayı üçüncü kişiye ihbar edebileceği.

65. maddesinin 1. fıkrasında, bir yargılamanın konusu olan hak veya şey üzerinde kısmen ya da tamamen hak iddia eden üçüncü kişinin, hüküm verilinceye kadar bu durumu ileri sürerek, yargılamanın taraflarına karşı aynı mahkemede dava açabileceği, 2. fıkrasında, asli müdahale davası ile asıl yargılamanın birlikte yürütüleceği ve karara bağlanacağı.

66. maddesinde ise üçüncü kişinin, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer'î müdahil olarak davada yer alabileceği hükmü bulunmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, iptali istenilen işyeri açma ve çalışma ruhsatı adına düzenlenen Ali Kara'ya davanın ihbar edilmediği ve mahkeme tarafından adı geçen kişinin menfaatini etkileyecek biçimde hüküm kurulduğu, yargılamanın menfaati etkilenenin davaya dahil edilmeksizin yürütüldüğü, Ali Kara'nın temyiz aşamasında davalı yanında müdahillik talebi olduğu anlaşılmıştır.

Yapılacak yargılamanın, ruhsat sahibinin menfaatini etkileyeceği açık olduğundan, yargılamanın sağlıklı yürütülebilmesi açısından İdare Mahkemesince, öncelikle işyeri açma ve çalışma ruhsatı sahibi olan Ali Kara'nın müdahillik talebini karara bağlaması, bundan sonra davanını esası hakkında karar vermesi gerekmektedir.

Bu nedenle, menfaati etkilenecek olan ruhsat sahibine ihbar yapılmaksızın yapılan yargılama sonucunda verilen İdare Mahkemesi kararının istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun ihbar müessesesi ile ilgili atıfta bulunduğu 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 61. maddesinde, taraflardan biri davayı kaybettiği takdirde, üçüncü kişiye veya üçüncü kişinin kendisine rücu edeceğini düşünüyorsa, tahkikat sonuçlanıncaya kadar davayı üçüncü kişiye ihbar edebileceği; 65. maddesinde ise, bir yargılamanın konusu olan hak veya şey üzerinde kısmen ya da tamamen hak iddia eden üçüncü kişi, hüküm verilinceye kadar bu durumu ileri sürerek, yargılamanın taraflarına karşı aynı mahkemede dava açabileceği; 68. maddesinde ise müdahale talebinin kabulü hâlinde müdahil, davayı ancak bulunduğu noktadan itibaren takip edebileceği düzenlenmiştir.

Yukarıda ifade edilen düzenlemelerden, yargılamanın her aşamasında menfaati etkilenenin davaya müdahil talebinde bulunulabileceği ve yargılamaya kaldığı yerden itibaren takip edebileceği anlaşılmaktadır.

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden, menfaati etkilenen işyeri açma ve çalışma ruhsatı sahibi Ali Kara'nın, mahkeme kararına yapılan istinaf başvurusunun reddi üzerine temyiz aşamasında karardan haberdar olması üzerine müdahale talebinde bulunduğu, bu durumda yargılamanın temyiz aşamasında olsa da devam ettiği dikkate alındığında, müdahillik konusunda Dairemizin karar vermesi gerektiği görüşüyle, müdahillik talebinin idare dava dairesince değerlendirilmek suretiyle yeniden karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle verilen bozma kararına katılmıyorum.