Danıştay 6. Daire E.1993/3088 K.1994/2443

İMAR DÜZENLEMELERİNDE ÖNCELİKLE DÜZENLEMEYE GİRECEK ALANIN BOYUTLARININ, DAHA SONRADA BU ALANDA GENEL HİZMETLERE AYRILACAK ALANLARIN BELİRLENECEĞİ, DÜZENLEME ORTAKLIK PAYININ DÜZENLEMEYE TABİ TUTULAN ARAZİ VE ARSALARIN DÜZENLEMEYE GİREN KISIMLARININ YÜZÖLÇÜMLERİ İLE GENEL HİZMETLERE AYRILAN ALANLARIN ORANLANMASI YOLUYLA BULUNACAĞI, UMUMİ HİZMETLERE AYRILAN ALANLAR DÜZENLEME ORTAKLIK PAYI OLARAK ALINAN ARSA VE ARAZİ PARÇALARININ TOPLAMI YOLUYLA KARŞILANAMIYORSA BU DURUMDA KAMULAŞTIRMA YÖNTEMİNİN UYGULANACAĞI, BUNA GÖRE SÖZ KONUSU BU ALANLAR BELİRLENMEKSİZİN DÜZENLEME ORTAKLIK PAYININ ALINAMAYACAĞI HK.<

Dava, ... parsel sayılı taşınmazın 2981 sayılı Yasa uyarınca düzenlemeye tabi tutulmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince, ... m2 yüzölçümlü taşınmazdan % 35 oranında düzenleme ortaklık payı olarak ... m2 nin alındığı, ... hissenin bedele dönüştürüldüğü kalan hissesine karşılık ... m2 yüzölçümlü … parselin verildiği, ... m2 lik taşınmazın ... m2 sinin imar ıslah planında çocuk bahçesi ve ... m2 sinin de yola ayrıldığı toplam düzenleme alanı ile kamuya ayrılan alanların miktarının ne kadar olduğunun sorulması,

üzerine ara kararına verilen cevapda ıslah imar planının uygulanması sonucunda oluşan ada ve parsellerin sayısının çok fazla olduğu ve geniş bir alanı kapsaması nedeniyle kamuya ayrılan alan miktarı hakkında kesin bir bilgi verilmediği sadece davacının taşınmazına komşu diğer adalardaki parsellerden de % 35 oranında düzenleme ortaklık payı alındığının bildirildiği, bu durumda dava konusu işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacı tarafından temyiz edilmiştir.

2981 sayılı Yasanın 10/C maddesinde; "imar mevzuatına aykırı bina yapılmış, hisseli arsa ve araziler veya özel parselasyona dayalı arazilerde imar adası veya parseli olabilecek büyüklükte alanlarda, binalı veya binasız arsa ve arazileri birbirleriyle, yol fazlalarıyla veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerle birleştirmeye bunları yeniden ada ve parsellere ayırmaya, yapıları yeniden doğan imar ada veya parseli içinde kalanları yapı sahiplerine, yapı olmayanları diğer hisse sahiplerine müstakil veya hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre vermeye,

bunlar adına tescil ettirmeye ve tescil işlemi dışında kalanların hisselerini 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa göre tespit edilecek bedeli peşin ödenmek veya parsel sahipleri aleyhine kanuni ipotek tesis edilerek, tapu sicilinden terkin ettirmeye Belediye veya Valilikler resen yetkilidir.

Belediye veya Valiliklerin talebi halinde bu yetkiler kadastro müdürlüklerince de kullanılır... ıslah imar planı ile düzenlemeye tabi tutulan arsa ve arazilerin yeni sahiplerine verilmesinde valilik veya belediyelerce arsa ve arazilerin durumuna göre düzenleme ortaklık payı alınabilir..." hükmü yer almaktadır.

Buna göre yapılacak imar düzenlemelerinde öncelikle düzenlemeye girecek alanın boyutlarının daha sonrada bu alanda genel hizmetlere ayrılacak alanların belirleneceği düzenleme ortaklık payının düzenlemeye tabi tutlan arazi ve arsaların düzenlemeye giren kısımlarının yüzölçümleri ile genel hizmetlere ayrılan alanların oranlanması yoluyla bulunacağı umumi hizmetlere ayrılan alanlar düzenleme ortaklık payı olarak alınan arsa ve arazi parçalarının toplamı yoluyla karşılanamıyorsa bu durumda kamulaştırma yönteminin uygulanacağı açıktır.

İdare Mahkemesince 4.6.1991 ve 11.2.1993 günlü ara kararlarıyla düzenleme sahasında düzenlemeye giren toplam düzenleme alanı ile bu düzenleme ile kamuya ayrılan alanların ne miktarda olduğunun sorulmasına karşın davalı idarece verilen 21.4.1993 günlü yanıtta ıslah imar planının uygulanması sonucunda oluşan ada ve parsellerin sayısının çok fazla olduğu ve geniş bir alanı kapsaması nedeniyle kamuya ayrılan alan miktarı hakkında kesin bir bilgi verilemediği belirtilmiş ise de, sözkonusu bu alanlar belirlenmeksizin düzenleme ortaklık payının alınması ve oranının da belirlenmesi imar mevzuatına göre mümkün bulunmamaktadır.

Bu nedenle yukarıda belirtilen hususların ayrıntılı bir incelemesi sonucu uyuşmazlığın çözüme ulaştırılması gerekmektedir.