Danıştay 6. Daire E.2016/4763 K.2020/11900

Dava konusu istem: İstanbul ili, Eyüpsultan ilçesi, … sokağında bulunan yapının maliki olan davacı tarafından, yapının müstakil parsel içerisinde yer alacak şekilde 19.03.2005 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli Alibeyköy Uygulama İmar Planında plan tadilatı yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Eyüp Belediye Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; dava konusu yapının 29.08.2003 tasdik tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planında "kısmen konut, kısmen yol ve kısmen yeşil alan" sınırlarında kaldığı, yapının anılan plan uyarınca düzenlenen 19.03.2005 tasdik tarihli 1/1000 ölçekli Alibeyköy Uygulama İmar Planında da üst ölçekli plana uygun olarak "kısmen yol, kısmen park ve kısmen konut" alanında kaldığı görüldüğünden, 1/5000 ölçekli nazım imar planına uygun olduğu anlaşılan ve şehircilik ve planlama esasları ile kamu yararına aykırılığı kanıtlanamayan dava konusu imar planında ve bu planın tadili istemli başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

1/5000 ölçekli nazım imar planında parsel bazında düzenleme yapılamadığı, parsel bazında düzenlemelerin 1/1000 ölçekli uygulama imar planında yapılabildiği, plan sınırının düz ve düzgün olmasının esas olduğu, idarece sırf zarar verme kastı ile plan çizgilerinin kırık, eğri büğrü olacak şekilde belirlendiği, bu düzenlemenin plan tekniklerine ve şehircilik ilkelerine açıkça aykırı olduğu, mahkemece bilirkişi incelemesine dahi gerek görülmeden eksik inceleme sonucu karar verildiği, davalı idareden iki konuda talepte bulunduğu,

bunlardan birincisinin 1/1000 ölçekli planda yapılacak küçük sınır ve doğrultu düzeltmeleri ile binasının kayıtsız alanda kalan kısmının kayıtlı alan içine alınması, ikincisinin ise bunun uygun görülmemesi halinde 1/5000 ölçekli planda gerekli değişikliklerin yapılması için İstanbul Büyükşehir Belediyesine müracaat edilmesi olduğu, davalı idarenin taleplerini tümden reddettiği, mevcut durumun korunmasında hiçbir kamu yararı olmadığı gibi talebinin yerine getirilmesinde de hiçbir kamu zararı olmadığı, mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Dava konusu uygulama imar planında park ve yol alanı olarak ayrılan yerlerin konut alanı olmasına ilişkin davacı isteminin meri 1/5000 ölçekli nazım imar planı kararlarına aykırı olduğu, bu istemin 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği gerektirdiği, bu konuda idarenin yetkisi ve sorumluluğunun bulunmadığı, dava konusu uygulama imar planının üst ölçekli nazım imar planına uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 7039 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 36. maddesi uyarınca Eyüp İlçesinin adı, Eyüpsultan olarak değiştirildiğinden, hasım mevkiinde yer alan idarenin "Eyüpsultan Belediye Başkanlığı" olarak düzeltilmesine karar verilerek işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İstanbul ili, Eyüpsultan ilçesi, … sokağında bulunan yapının maliki olan davacı tarafından, üzerinde bina yaptığı arsayı 1970 yılında mülga Alibeyköy Belediyesinden satın aldığı, imar planında binanın bulunduğu alanın 49,30 m2'lik kısmının … ada … parselde, 58,90 m2'lik kısmının yolda, 122,52 m2'lik kısmının ise … adada yer alan park alanında kaldığı belirtilerek, bu kısımların ayrılarak 230,72 m2 alanlı yeni bir parsel oluşturacak şekilde 1/1000 ölçekli uygulama imar planında değişiklik yapılması istenilmiştir. Bu başvuru ''Eyüp Belediye ... '' tarafından imzalanan … tarih ve … sayılı yazı ile reddedilmiştir. Bunun üzerine imar plan değişikliği talebinin reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanunu'nun, “Planların hazırlanması ve yürürlüğe konulması” başlıklı 8. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde, "İmar Planları; Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planından meydana gelir. Mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya yaptırılır. Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer. Bu planlar onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir

ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. Belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazlar ve planları belediye meclisi onbeş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar. Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler de yukarıdaki usullere tabidir ." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen kanun hükümlerine göre imar planı, imar planı revizyonu ve imar planı değişlikliklerini onaylama yetkisi belediye meclisine ait olduğundan, belediyelere yapılan imar planı değişikliği tekliflerinin karara bağlanmak üzere belediye meclisine sunulması gerekmektedir. İmar planı değişikliği tekliflerinin belediye meclisine sunulmaksızın doğrudan belediye başkanlığınca reddedilmesi yetki unsuru yönünden hukuka aykırı olacaktır.

Bu itibarla, davacının imar plan değişikliği teklifinin belediye meclisi tarafından görüşülüp karara bağlanması gerekirken, söz konusu teklifin belediye meclisine sunulmaksızın belediye başkan yardımcısı işlemiyle reddedilmesinde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, davanın reddine ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.