Danıştay 6. Daire E.2019/1955 K.2022/3729

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

6545 sayılı Türk Ceza Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 103. maddesinin b) bendi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan Yasanın 27. maddesiyle 2577 sayılı Yasaya eklenen Geçici 8. maddenin 1. fıkrasındaki "Bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3 üncü maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır.

Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır." kuralı uyarınca, bu maddeye göre kararın düzeltilmesi yolundaki istemin incelemesine geçilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 14/11/2018 tarihli, E:2015/1825, K:2018/9171 sayılı kararı kaldırılarak işin esası incelendi:

Dava, Tekirdağ ili, Süleymanpaşa ilçesi, ...Mahallesi, ...pafta, ...ve ...parsel sayılı taşınmazların maliki olan davacının, imar planında yol boşluğu olarak görülen ve (mülga) Karacakılavuz Belediyesi adına ihdası yapılan sahibi olduğu parsellere bitişik ...ve ...sayılı parsellerin kendisine satılması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Tekirdağ Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararı ile bu karara yaptığı itirazın reddine ilişkin ...tarihli, ...sayılı kararın iptali istemiyle açılmış,

İdare Mahkemesince yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi üzerine düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, davacıya ait ...pafta, ...ve ...sayılı parseller ile komşu Karacakılavuz Belediyesi adına yoldan ihdasen tescili yapılan komşu ...ve ...sayılı parsellerin imar adası oluşturabilmesi için birlikte tevhidinin zorunlu olduğu,

halihazırda kullanılan yolun daraltılması ve imar adası hatlarını bozan bir durum sözkonusu olmayacağından dava konusu işlemin şehircilik ve planlama ilkelerine, belde ihtiyaçlarına, üst ölçekli planlara ve imar mevzuatına uygun olmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiş bu karar davalı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde, nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının;

genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan olarak, uygulama imar planı ise;

tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.

3194 sayılı İmar Kanununun 15.maddesinin işlem tarihindeki halinde, "İmar planlarına göre yol, meydan, yeşil saha, park ve otopark gibi umumi hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan gayrimenkullerin bu kısımlarının ifrazına veya tevhidine izin verilmez. İmar parselasyon planı tamamlanmış olan yerlerde yapılacak ifraz veya tevhidin bu planlara uygun olması şarttır. İmar planlarında parsel cepheleri tayin edilmeyen yerlerde yapılacak ifrazların, asgari cephe genişlikleri ve büyüklükleri yönetmelikte belirtilen esaslara göre tespit edilir. İmar planı dışında kalan alanlarda yönetmeliklerinde tayin edilecek miktarlardan küçük ifrazlara izin verilmez." hükmüne yer verilmiştir.

3194 sayılı İmar Kanununun işlem tarihinde yürürlükte bulunan "Arazi ve arsa düzenlemesi" başlıklı 18. maddesinin 1. fıkrasında, imar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri maliklerinin veya diğer hak sahiplerinin muvafakati aranmaksızın, birbirleri ile yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyelerin yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.

Dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan mülga İmar Kanununun 18 inci Maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlemesi ile İlgili Esaslar Hakkında Yönetmeliğin "İfraz ve Tevhit işlemleri" başlıklı 15. maddesinde ise, "Arazi ve arsa düzenlemesi yapılmış imar adalarındaki bir veya birkaç parselde, meskun alanlardaki kadastro parsellerinde, maliklerin müracaatı üzerine imar planı ve mevzuatına uygun olmak şartıyla ifraz ve tevhit işlemleri yapılabilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

Yukarıda detaylarına yer verilen yasal düzenlemeler uyarınca, imar planı bulunan alanlarda ifraz ve tevhit yapılabilmesi için öncelikle 1/1000 ölçekli uygulama imar planına uygun olarak parselasyon yapılmış olması gerektiğinden ve bu doğrultuda planlı alanlarda parselasyon yapılmadan tevhit yapılamayacağından, bu hususun araştırılmasından sonra yeni taşınmazın yapı adasındaki diğer parsellerin inşaat durumunu olumsuz etkileyip etkilemediği, tevhit sonucu oluşan taşınmazın formunun, imar mevzuatına ve şehircilik ilkelerine uygun şekilde yapı yapmaya elverişli nitelikte olup olmadığı hususunun açıklığa kavuşturulması uyuşmazlığın çözümü için önem arz etmektedir.

Bakılan dava ile Dairemizin E:2019/18216 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden, bakılan davanın davacısı tarafından uyuşmazlık konusu taşınmazların bulunduğu alanda 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin kabulüne ilişkin Süleymanpaşa Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararı ile anılan kararın onaylanmasına ilişkin Tekirdağ Büyükşehir Belediye Meclisinin ...tarihli, ...sayılı kararının iptaline karar verilmesiyle istemiyle açılan davada, ...İdare Mahkemesince E: ...sayılı dosyada yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden,

uyuşmazlığa konu alanda parselasyon işlemi yapılmadığı, davacının belediye mülkiyetinde bulunan ...ve ...sayılı parselleri satın alarak kendi mülkiyetindeki ...ve ...sayılı parseller ile tevhit işlemi yapmasının parsel büyüklüğü yönünden mevzuata uygun olmayacağı tespitlerine yer verildiği anlaşılmıştır.