Danıştay 6. Daire E.2020/5476 K.2022/2100

Dava konusu istem: Burdur ili, Bucak ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın … parsel sayılı taşınmaz ile birlikte yapılaşmasını öngören … tarihli, … sayılı Bucak Belediye Meclis Kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli Bucak 3. Etap Revizyon Uygulama İmar planında değişiklik yapılması ve söz konusu parsellerin bağımsız olarak yapılaşmasına izin verilmesi talebinin reddine dair Bucak Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, plan teklifinin fonksiyon değişikliğine yol açmadığı ve yoğunluk, ulaşım, çevresel etkiler, sosyal donatı gibi unsurlar açısından olumsuz etkilerinin bulunmadığı, mevcut imar planında … sayılı ada için getirilen çekme mesafeleri ilişkin yapılaşma koşulları ve Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde tanımlanan parsel derinlikleri nedniyle;

… ve … parsel sayılı taşınmazların ayrı parseller olarak yapılaşmalarının mümkün olmadığı, plan değişikliği talebinin sadece … parsel sayılı taşınmaza ilişkin farklı bir yapı nizamı ve ön bahçe mesafesi ile parselin tamamında yapılaşma öngördüğü,

bunun da yapı adasındaki diğer parsellere göre ayrıcalıklı bir hak oluşturacağı, revizyon uygulama imar planı notuna göre … sayılı adadaki parsellerin 19.50 metrelik yoldan cephe alacağı, bunun için de … ve … parsel sayılı taşınmazların tevhit edilmeleri gerektiği, aksi takdirde … parsel sayılı taşınmazın mağduriyet yaşayacağı anlaşıldığından davaya konu imar planı değişikliliğinin reddine ilişkin kararın şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Plan değişikliği teklifinin plan ana kararlarını, sürekliliğini ve bütünlüğünü, sosyal ve teknik altyapı dengesini bozmayacak nitelikte olduğu, bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayandığı, temyiz edilen kararın gerekçesi olan dava konusu parselin tevhit edilmesi gerektiğini belirtilen … parsel sayılı taşınmaz üzerinde; imar planına aykırı olarak ve ruhsatsız yapılmış 3 katlı 6 dairelik yapının mevcut olduğu, dava tarihi ve keşif tarihi itibariyle … parsel sayılı taşınmaz üzerindeki binanın sahibi imar barışından (affından) yararlanarak mevcut binasını hukuki güvenceye kavuşturduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … ' IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Burdur ili, Bucak ilçesi … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alan, … tarihli, … sayılı Bucak Belediye Meclis Kararı ile onaylanan Bucak 3. Etap Revizyon Uygulama İmar planında ticari alan fonksiyonuna ayrılmış, bitişik nizam, 5 kat yapılaşma koşulu getirilmiş, 5 metre yapı çekme mesafesi bırakılmıştır. Bu yapılaşma koşullarının kendisini mağdur ettiği iddiasıyla … parsel sayılı taşınmazın maliki olan davacı tarafından, … parsel sayılı taşınmaz ile birlikte yapılaşmasını içerir imar planında değişiklik yapılması ve söz konusu parsellerin bağımsız olarak yapılaşmasına izin verilmesi istemiyle 12.12.2017 tarihinde yapılan başvurunun Bucak Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla reddedilmesi üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun, “Planların hazırlanması ve yürürlüğe konulması” başlıklı 8. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde, "İmar Planları. Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planından meydana gelir. Mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya yaptırılır.

Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer. Bu planlar onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. Belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazlar ve planları belediye meclisi onbeş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar.

Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler de yukarıdaki usullere tabidir ." hükmüne yer verilmiştir.

Planlı Anlar İmar Yönetmeliğinin "Parsel Büyüklükleri" başlıklı 6. maddesinde , parsel derinliklerinin konut ve ticaret bölgelerinde ön bahçeli nizamda ön bahçe mesafesi + (13.00) metreden az olmayacağı kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davanın maddi ve hukuki koşulları dikkate alınarak uyuşmazlığın çözümlenmesi hukukun genel ilkelerindendir. Bu kapsamda; hakimin, maddi olayı tam olarak nitelendirdikten sonra hukuki değerlendirmesini yapması gerekir. Bu anlamda maddi olay ve uyuşmazlığın konusu doğru ortaya konulup tüm iddia ve savunmalar değerlendirilmeden karar verilmesi adil yargılanma hakkına aykırı olur.

Uyuşmazlıkta davacının plan değişikliği teklifinin … parsel sayılı taşınmazın tek başına yapılaşamayacağı, davacıya ait … parsel sayılı taşınmaz ile tevhit edilmesi gerektiğinden bahisle ret edildiği, davacı tarafından, … parsel sayılı taşınmaz üzerinde plana aykırı ve ruhsatsız yapılaşma olduğu ve imar barışından (affından) yararlanarak mevcut binanın hukuki güvenceye kavuştuğu bu nedenle tek başına yapılaşmayacağı durumunun söz konusu olmadığı iddia edilmektedir.

Dosyanın incelenmesinden, hükme esas alınan bilirkişi raporunda özetle, … parsel sayılı taşınmazın tek başına yapılaşmasının mümkün olmadığı bu nedenle … parsel sayılı taşınmaz ile tevhit edilmesi gerektiği, aksi halde … parsel sayılı taşınmazın mağduriyet yaşayacağı şeklinde tespitlerin yer aldığı, ancak davacıya ait … parsel sayılı taşınmazın tevhit edilmeden tek başına yapılaşıp yapılaşamayacağı hususunda bir değerlendirme yapılmadığı ve … parsel sayılı taşınmaz üzerinde 3194 sayılı İmar Kanununun Geçici 16. maddesinden yararlanılan bir yapının bulunup bulunmadığına ilişkin inceleme yapılmadan karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince ek rapor alınarak, parsel derinliği, yapı nizamı ve çekme mesafeleri ve diğer taşınmaza ilişkin yukarıda yer verilen hususlar dikkate alınmak suretiyle davacıya ait parselin tevhit edilmeden tek başına yapılaşıp yapılaşamayacağı değerlendirilerek dava konusu plan değişikliği talebi hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.