Danıştay 6. Daire E.2020/9271 K.2023/6158

2- … Belediye Başkanlığı/… VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI): … Valiliği VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Adana İli, Sarıçam İlçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parseli kapsayan alanda Sarıçam İlçe Belediye Meclisinin … tarih ve … kararıyla kabul edilen ve Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile. İdare Mahkemesi'nin E:… sayılı dosyasında yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu hazırlanan bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; ...

İdare Mahkemesi'nin … gün ve E:…, K:… sayılı kararıyla hukuka uygun bulunan 1/5000 ölçekli nazım imar planında, dava konusu taşınmazın büyük bir bölümünün “yeşil alan (park alanı)” olarak planlanmış olan alan sınırları içerisinde kaldığı, bir bölümünün ise taşıt yolu olarak öngörülmüş olan 15 mt enkesitli imar yolunun güzergahı içerisinde kaldığı, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğiyle de taşınmazın "park alanı, imar yolu, TAKS: 0.30, E: 1.60 Yençok: serbest konut alanı" kullanımında bırakıldığı,

sonuç olarak üst ölçek 1/5000 ölçekli nazım imar planıyla planların kademeli birlikteliği ilkesinin sağlandığı anlaşıldığından dava konusu imar planının kamu yararı, şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına uygun olduğu sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda. Uyuşmazlıkta, dava konusu planın dayanağı olan Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin parsele ilişkin kısmının iptali istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararına yapılan istinaf başvurusu üzerine. Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; " bilirkişi raporunda belirtilen teknik açıklamalar ışığında dava dosyasının incelenmesinden, anılan bilirkişi raporunda her ne kadar davacının sahibi olduğu parselin davaya konu planda yeşil alan kullanıma ayrılmasının şehircilik ilkeleri, planlama esası ve kumu yararına uygun olduğu belirtilmekte ise de, dava konusu olan 1/5000 ölçekli nazım imar plan değişikliği ile 542 hektarlık alanda köklü değişiklikler yapıldığı ve "MİA (Merkezi İş Alanı)",

"Ticaret Alanı" olarak planlanmış olan alanların arazi kullanım kararının tamamen değiştirilerek "TİCK (Ticaret + Konut Alanı) kullanımına, "Konut Alanı" olarak planlanmış olan çok geniş bir alanın arazi kullanım kararının tamamen değiştirilerek "TİCK (Ticaret + Konut Alanı)" kullanımına dönüştürüldüğü, spor alanı olarak planlanmış olan alanın konut alanına, konut alanı olarak planlanmış olan alanların spor alanı ve yeşil alana dönüştürüldüğü,

plan değişikliğine konu olan alanlarda yapılan düzenlemelerin, alanda yürürlükte olan imar planının plan ana kararlarını doğrudan etkileyen, sosyal ve teknik altyapı alanları, ulaşım sistemi vs. üzerindeki etkileri bakımından alanda yürürlükte olan imar planının plan bütünlüğünü doğrudan etkileyen düzenlemeler olduğundan, alanda yapılan bu düzenlemelerin plan değişikliği ile değil, plan revizyonu ile yapılması gerekirken, idarece bu yöntem uygulanmayarak gerçekleştirilen 1/5000 Nazım İmar Planı değişikliğine ilişkin dava konusu işlemde bu yönden hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığından,

davanın reddi yolundaki Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir." gerekçesiyle davanın reddine ilişkin kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, bu durumda, davacının maliki olduğu taşınmaza ilişkin dava konusu planın dayanağı 1/5000 ölçekli nazım imar planı mahkeme kararı ile iptaline karar verildiğinden,

dayanağı kalmayan dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, 1/1000 ölçekli uygulama imar planının Sarıçam Belediyesince yapıldığından kendilerine husumet yöneltilemeyeceği, dayanak 1/5000 ölçekli nazım imar planının iptaline yönelik Mahkeme kararının henüz kesinleşmediği, bu sebeple dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının dayanaksız kaldığından bahsedilemeyeceği ileri sürülmektedir. Davalı Sarıçam Belediye Başkanlığı tarafından, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının 1/5000 ölçekli nazım imar planına uygun olduğu, planların kademeli birlikteliği ilkesinin sağlandığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının maliki olduğu Adana İli, Sarıçam İlçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parselin park alanı, imar yolu, TAKS: 0.30, E: 1.60 Yençok: serbest konut alanı olarak belirlenmesine ilişkin Sarıçam İlçe Belediye Meclisinin … tarih ve … kararıyla kabul edilen ve Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin 30/06/2017 tarihinde 1 ay süreyle askıya çıkarıldığı, askı süresi içerisinde davacı tarfından yapılan itirazın … tarih ve … sayılı Sarıçam Belediye Meclisince reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun "Tanımlar" başlıklı 5. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan şeklinde, nazım imar planı; varsa bölge ve çevre düzeni planlarına uygun olarak hali hazır haritalar üzerine yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme, yön ve büyüklükleri ile ilkelerini,

ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları gösteren ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporu ile beraber bir bütün olan plan, uygulama imar planı ise, tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare mahkemesi kararına dayanak oluşturan, Adana İli, Sarıçam İlçesi, … Mahallesi, … ada, .. parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin iptali istemyle açılan davanın reddi yolunda ... İdare Mahkemesince verilen ... tarihli, E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline dair … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı, Danıştay Altıncı Dairesinin 15/06/2023 tarih ve E:2019/17448, K: 2023/6157 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Bu durumda, İdari Dava Dairesince Dairemizin yukarıda anılan bozma kararı göz önünde bulundurularak yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.