Danıştay 6. Daire E.2021/6344 K.2022/5191

2- (DAVALI) ...Belediye Başkanlığı - ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF

1- ...Belediye Başkanlığı 2- ...

İSTEMİN KONUSU

.... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Samsun İli, Atakum İlçesi, ...Mahallesi, ...pafta, ...parsel sayılı taşınmazda ruhsat ve eki projesine aykırı ilaveler yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 6.332,12-TL para cezası verilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Atakum Belediye Encümeni kararı ile aynı Kanunun 32. maddesi uyarınca ruhsata aykırılıkların giderilmemesi halinde yıkım kararı verileceğine yönelik ...günlü, ...sayılı Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 26/06/2019 tarih ve E:2019/4289, K:2019/6525 sayılı kararıyla Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı işlemi ve para cezasının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 13. alt bendi uyarınca artırılmasına ilişkin kısmının bozulması, 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca verilen temel para cezası ile (c) bendinin 2. ve 10. alt bentleri uyarınca para cezasının artırılmasına ilişkin kısmının onanması üzerine bozma kararına uyularak,

para cezası verilmesine ilişkin Atakum Belediye Encümeni'nin ... tarih ve ... sayılı kararının 487,09.-TL kısmının iptali, para cezası verilmesine ilişkin Atakum Belediye Encümeni'nin ...tarih ve ...sayılı kararının 5.845,03.-TL kısmı ile Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü'nün ...tarih ve ...sayılı işlemi yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

1-Davacı tarafından; Yapı kayıt belgesi alınması nedeniyle İmar Kanununa aykırılık teşkil edecek bir durumun kalmadığı, kanun ve usule aykırı kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüştür. 2- Davalı Atakum Belediye Başkanlığı tarafından; 3194 sayılı Kanunun 42/2. maddesinin (c) bendinin 13. alt bendi uyarınca uygulanan artırım için somut tespit yapıldığının sabit olması karşısında aksi yöndeki Mahkeme kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

SAVUNMALARIN ÖZETİ

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Samsun İli, Atakum İlçesi, ...Mahallesi, ...pafta, ...parsel sayılı taşınmazda ruhsat ve eki projesine aykırı olarak, mevcut zemin+1+2 katlı binanın çatısına 78,30+72,43 m²'lik sundurma yaparak ilave kat oluşturulduğunun tespitine ilişkin 09/09/2015 tarihli yapı tatil tutanağının düzenlenmesinin ardından, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 6.332,12-TL para cezası verilmesine ilişkin ...günlü, ...sayılı Atakum Belediye Encümeni kararı ile aynı Kanunun 32. maddesi uyarınca ruhsata aykırılıkların giderilmemesi halinde yıkım kararı verileceğine yönelik ...günlü, ...sayılı Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü işleminin tesis edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Tutanaklar" başlıklı 23. maddesinde; her dava dosyası için görüşmelere katılan başkan ve üyelerin ve tarafların ad ve soyadlarını, incelenen dosya numarasını, kısaca dava konusunu ve verilen kararın neticesini gösteren bir tutanak düzenleneceği, bu tutanakların görüşmelere katılanlar tarafından aynı toplantıda imzalanacağı ve dosyalarında saklanacağı hükme bağlanmıştır

Anılan Kanunun ilk mahkeme kararının verildiği tarihte yürürlükte bulunan 49. maddesinde,

"1. Temyiz incelemesi sonunda Danıştay:

a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c) Usul hükümlerine uyulmamış olunması sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozar.

2. Temyiz incelenmesi sonunda karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise kararın düzeltilerek onanmasına karar verilir.

3. Kararın bozulması halinde dosya, Danıştayca kararı veren mahkemeye gönderilir. Mahkeme, dosyayı diğer öncelikli işlere nazaran daha öncelikle inceler ve varsa gerekli tahkik işlemlerini tamamlayarak yeniden karar verir.

4. Mahkeme bozmaya uymayarak eski kararında ısrar edebilir. Israr kararının ilgili tarafından temyizi halinde, dava, konusuna göre Danıştay İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulunca incelenir. Danıştayın ilgili dava dairesinin kararı uygun görülürse mahkemenin kararı bozulur; aksi halde onanır. Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kurulları kararlarına uyulması zorunludur.

5. Kararların kısmen onaylanması ve kısmen bozulması hallerinde kesinleşen kısım Danıştay kararında belirtilir." hükmü yer almıştır.

Yukarıda anılan yasal düzenlemelere göre, Danıştayca verilen bozma kararları üzerine, ilk derece mahkemelerinin, bozma kararında yazılı esaslara uygun olarak karar verme ya da ilk kararlarında ısrar etme imkanları bulunmakla birlikte, Mahkeme tarafından, bozma kararına uyulması yönünde karar verildiği takdirde dosyanın, Danıştayca verilen bozma kararındaki yazılı esaslara uygun olarak incelenmek suretiyle, yeniden karar verileceği açıktır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davaya konu taşınmazda ruhsat ve eki projesine aykırı ilave yapı yapıldığının tespiti üzerine, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 6.332,12-TL para cezası verilmesine ilişkin ...günlü, ...sayılı Atakum Belediye Encümeni kararı ile aynı Kanunun 32. maddesi uyarınca ruhsata aykırılıkların giderilmemesi halinde yıkım kararı verileceğine yönelik ...günlü, ...sayılı Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü işlemlerinin iptali istemiyle açılan dava İdare Mahkemesi tarafından reddedilmiş, Danıştay Altıncı Dairesinin 26/06/2019 tarih ve E:2019/4289,

K:2019/6525 sayılı kararıyla İdare Mahkemesi kararının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca verilen temel para cezası ile (c) bendinin 2 ve 10. alt bentleri uyarınca para cezasının artırılmasına ilişkin bu kısmı onanmış, 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 13. alt bendi uyarınca artırılmasına ilişkin kısmı ile yıkıma ilişkin kısmı ise bozulmuştur.

Bu durumda, Mahkeme tarafından davanın sadece temel para cezasının 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 13. alt bendi uyarınca artırılmasına ilişkin kısmı ile yıkıma ilişkin kısmı hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

Bozma kararına uyularak verilen İdare Mahkemesi kararının gerekçesinde 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 6.332,12-TL para cezası verilmesine ilişkin Atakum Belediye Encümeni'nin ... günlü, ... sayılı kararının, para cezasının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 13. alt bendi uyarınca artırılmasına ilişkin kısım yönünden incelenmesinden;

para cezasına konu ruhsata aykırılığın, çevre ve görüntü kirliliğine sebebiyet verdiğinden bahisle 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin (13) sayılı alt bendinde belirlenen artırımın uygulandığı görülmekle birlikte, bu hususa ilişkin somut ve ikna edici bir tespitin tutanakta ya da işlemde yer almadığı ve bu bendin uygulanma gerekçelerinin ortaya konulamadığı kanaatine varıldığından, dava konusu para cezasının bu alt bende isabet eden kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı.

3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca ruhsata aykırılıkların giderilmemesi halinde yıkım kararı verileceğine ilişkin Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü'nün ...günlü, ...sayılı işleminin iptali istemi yönünden incelenmesinden ise;

yetkili merci olan belediye encümeni tarafından yıkım kararı alınmadan, çatı tadilatına ilişkin kısmın yıkımına yönelik tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık görülmediği belirtilmekle birlikte, hüküm fıkrasında para cezası verilmesine ilişkin Atakum Belediye Encümeni'nin ...tarih ve ...sayılı kararının 487,09.-TL'lik kısmı (c/13 artırımına isabet eden) iptal edilmiş, para cezası verilmesine ilişkin Atakum Belediye Encümeni'nin ...tarih ve ...sayılı kararının 5.845,03.-TL'lik kısmı ile davanın Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü'nün ...tarih ve ...sayılı işlemine yönelik kısmı ise reddedilmiştir.

İdare Mahkemesi tarafından 10/02/2021 tarihli görüşme tutanağında ise kararın sonucu "Bozma kararına uyma-Bozulan kısım yönünden iptal" olarak yazılmıştır.

Bu durumda öncelikle görüşme tutanağı ile Mahkeme karar sonucu birbirinden farklı olan temyize konu kararda usul kurallarına uygunluk görülmemiştir.

Öte yandan, kararın gerekçesinde Atakum Belediye Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline karar verildiği belirtilmişken, hüküm fıkrasında, gerekçe ile çelişkili olarak, davanın bu kısmının reddedilmesinde de yasal isabet bulunmamaktadır.

Son olarak, Dairemiz kararı ile Atakum Belediye Encümeni'nin ...tarih ve ...sayılı kararının 5.845,03.-TL'lik kısmı onanarak kesinleşmiş olmasına karşın, Mahkeme tarafından kararın kesinleşen kısmı hakkında yeniden hüküm tesis edilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.