Danıştay 6. Daire E.2022/112 K.2022/8709

II- (DAVALI YANINDA MÜDAHİL) … Gıda İnş. ve Nak. Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti.

VEKİLLERİ

Av. …, Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …

VEKİLİ : Av. …

DAVACI YANINDA MÜDAHİLLER : 1- … 2- …

3- … 4- … VEKİLLERİ : Av. … 5- …

İSTEMİN KONUSU

Dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 14/04/2016 tarih ve E:2012/2183, K:2016/1690 sayılı kararıyla bozulması üzerine bozma kararına uyulmayarak, … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 05/04/2021 tarih ve E:2020/3217, K:2021/710 sayılı kararıyla onanmasına karar verilmesi üzerine temyiz incelemesinin yapılmasına ilişkindir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Kastamonu ili, Doğanyurt ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın kullanımının akaryakıt ve LPG istasyon alanı olarak belirlenmesine yönelik 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin onaylanmasına ilişkin … tarih ve … sayılı Doğanyurt Belediye Meclis kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu hazırlanan rapor ve dosyada yer alan diğer bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, plan değişikliğini gerekli kılacak zorunlulukların oluşmadığı, plan yapım tekniklerine uygun olarak planlanma yapılmadığı, parselin konumu gereği akaryakıt ve LPG istasyonu kullanımına uygun olmadığı, akaryakıt istasyonları açısından gerekli olan emniyet kurallarına uyulmadığı anlaşıldığından dava konusu 1/5.000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinde şehircilik ilkeleri, planlama esasları, kentsel tasarım ölçütleri ve kamu yararı açısından hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı ... Belediye Başkanlığı tarafından; … İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında komşu parsel maliki davacılar tarafından aynı dava konusu işlemin iptali istemiyle dava açıldığı, anılan dosya kapsamında İdare Mahkemesince mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde hazırlanan bilirkişi raporunda dava konusu imar planı değişikliğinin mevzuata uygun olduğu, parsele getirilen akaryakıt ve lpg kullanımının asgari standartları sağladığı yönündeki tespitler doğrultusunda davanın reddine karar verildiği, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği bu davanın da reddi gerektiği ileri sürülmektedir.

Davalı yanında müdahil tarafından; Danıştay tarafından verilen bozma kararına karşı İdare Mahkemesinin direnme kararı veremeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, … İdare Mahkemesince verilen dava konusu işlemin iptaline yönelik … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın Dairemizin 14/04/2016 tarih, E:2012/2183, K:2016/1690 sayılı kararı ile davanın ehliyet yönünden reddi gerektiği gerekçesiyle bozulması üzerine, Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline yönelik ısrar kararının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 05/04/2021 tarih ve E:2020/3217, K:2021/710 sayılı kararı ile davacının sübjektif dava açma ehliyeti bulunduğu gerekçesiyle onanması, uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmek üzere dosyanın Dairemize gönderilmesi üzerine Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Kastamonu ili, Doğanyurt ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın konut alanı olan kullanımının Doğanyurt Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile akaryakıt ve LPG istasyonu olarak değiştirildiği, davacı tarafından bu değişikliğe karşı yapılan itirazın Doğanyurt Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinin işlem tarihi itibarıyla yürürlükte olan halinde, nazım imar planı; varsa bölge ve çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ilkelerini,

ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla bütün olan plan; uygulama imar planı da; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar plan esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını,bunların yoğunluk düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgilerini ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.

5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 8. maddesinde, Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 45. maddesinde ve Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 37. maddesinde akaryakıt ve LPG istasyonları arasındaki mesafenin, aynı yönde olmak üzere; şehirlerarası yollarda on, şehir içi yollarda bir kilometreden az olamayacağı, kuralına yer verilmiştir.

TS 11939 numaralı sıvılaştırılmış petrol gazları (LPG)-ikmal istasyonu-karayolu taşıtları için emniyet kurallarına ilişkin TSE standardının "LPG ikmal istasyonunda uyulması gereken asgari emniyet mesafeleri başlıklı" Çizelge-2 tablosunda LPG tankı (yeraltı) ve LPG dispenseri ile hastane, okul vb. yerlere ilişkin sağlanması gerekli asgari mesafeler belirtilmiş, söz konusu tablonun Not 2 maddesinde hastane, okul ve topluma açık binaların bulunduğu arsa ile LPG istasyonunun kendi arsası arasında, mesken, arsa, karayolu veya demiryolu olması durumunda belirtilen emniyet mesafeleri en yakınındaki hastane,

okul ve topluma açık binaların bulunduğu arsanın sınırından alınacağı, Not 4 maddesinde ise standartta belirtilen bir takım önlemlerin alınması halinde istasyondaki tanklar ile hastane, okul ve topluma açık binalar arasındaki mesafelerin 1/3 oranına kadar düşürüleceği hükmüne yer verildiği, TS 12820 numaralı akaryakıt istasyonları-emniyet gereklerine ilişkin TSE standardında ise akaryakıt yönünden LPG ile ilgili benzer kuralların düzenlendiği anlaşılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda; taşınmaz üzerinde gerçekleştirilmesi planlanan akaryakıt ve LPG istasyonuna yönelik hazırlanan 1/100 ölçekli vaziyet planının dava konusu imar planı değişikliğine göre hazırlandığı, vaziyet planında kanopi, dispenserler, idare binası, yer altı akaryakıt tankları ve yer üstü LPG tankının yol ve komşu parsel sınırlarına göre olan emniyet mesafelerinin gösterildiği, gerekli emniyet mesafeleri büyük oranda sağlanabilmekle birlikte yer altı tanklarının idari binaya olan en yakın mesafesi 4.00 m. olması gerekirken 2.50 m. olarak projelendirildiği,

ayrıca yer altı tanklarının dış cidarının karayolu (şehir içi) arsa sınırına olan en az mesafesi 6.00 m. olması gerekirken 5.00 m. olarak projelendirildiği, taşınmazın TS 12820 numaralı standartlarda belirlenen gerekli emniyet koşullarını sağlayacak ölçülere uygun bir imar parseli olmadığı, 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinde ise taşınmazın plan lejandında yer almayan gösterimle işaretlendiği, lejantta gösterilmeyen ve çevre ulaşım ilişkileriyle kentsel kullanımlar açısından etkileri değerlendirilmeyen nazım imar planı değişikliğinin şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kentsel tasarım ölçütlerine uygun olmadığı,

nazım imar planında yapılan değişikliği zorunlu kılacak nesnel gerekçelerin neler olduğunun açıklanamadığını, kamu yararı açısından nasıl bir zorunluluğun ortaya çıktığının bilimsel verilere dayalı olarak ortaya konulamadığı yönünde görüş ve tespitlerde bulunulduğu anlaşılmıştır.

Anılan bilirkişi raporunda her ne kadar, yer altı tanklarının idari binaya olan en yakın mesafesi 4.00 m. olması gerekirken 2.50 m. olarak, ayrıca yer altı tanklarının dış cidarının karayolu (şehir içi) arsa sınırına olan en az mesafesi 6.00 m. olması gerekirken 5.00 m. olarak projelendirildiği belirtilmiş ise de, raporda bu ölçümlerin TSE tarafından 2002 yılı Mart ayında yayımlanan TS 12820 sayılı "Akaryakıt İstasyonları Emniyet Kuralları" isimli standart kitapçığından alındığı, ancak dava konusu işlem tarihinde 2006 yılı Temmuz ayında yayımlanan TS 12820 sayılı standardının geçerli olduğu,

bu standardın "Çizelge 2-Akaryakıt istasyonunda uygulanacak asgari emniyet mesafeleri" tablosunda yer alan ölçümlere göre tankların idari binaya olan en yakın mesafesinin 2.00 m. ve komşu arsa sınırına olan en az mesafesi 3.00 m. olması gerektiği, ayrıca tablonun 4. notunda komşu arsa sınırı için "üzerinde herhangi bir yapının parçası olmayan veya yangına dayanıklılık süresi TS EN 1355-1 en az 4 saat olan en az 25 cm. kalınlığında ve en az 1 m. yüksekliğinde betonarme (TS EN 1364-1 e uygun olarak yapılmış) duvar olması durumunda bu mesafe 1 m. olarak alınır." ifadesinin yer aldığı anlaşılmıştır.

Nitekim, komşu parsel maliki davacılar tarafından aynı dava konusu işlemin iptali istemiyle.

İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada, mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde hazırlanan bilirkişi raporunda; dava konusu imar planı değişikliklerinin kullanım kararları ve yapılanma koşulları açısından birbiriyle uyumlu olduğu, Cide-İnebolu Karayolunun Doğanyurt İlçe Merkezine bağlayan ulaşım aksı üzerinde konumlandırılan uyuşmazlığa konu taşınmaz üzerindeki akaryakıt ve LPG ikmal istasyonunun ulaşım ilişkileri açısından uygun olduğu,

konumu, eğimli arazi yapısı ve diğer merkezlere uzaklığı nedeniyle ulaşım zorluğu bulunan Doğanyurt ilçe merkezindeki ulaşım araçlarının ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik akaryakıt ve LPG ikmal istasyonun faaliyet göstermesinde kamusal yarar bulunduğu,

… ada … sayılı parselde (yeni … ada, … sayılı parselde) faaliyet gösteren istasyonda TS11939 ve TS12820 mecburi standart tebliğleri ile getirilen asgari emniyet mesafelerinin sağlandığı yönünde görüş ve tespitlere yer verilerek dava konusu işlemin imar mevzuatına, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve plan yapım tekniklerine uygun olduğu gerekçesiyle davanın bir kısım davacılar yönünden reddine, bir kısım davacılar yönünden feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına ilişkin.

İdare Mahkemesinin … tarih ve K:… sayılı kararının redde ilişkin kısmına karşı yapılan istinaf başvurusunun. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, anılan kararın temyiz edilmesi üzerine de Danıştay Altıncı Dairesinin 18/10/2022 tarih ve E:2019/17457, K:2022/8710 sayılı kararıyla onandığı görülmektedir.

Bu itibarla, yukarıda yer verilen açıklamalar ve yargı kararı göz önünde bulundurulmak suretiyle karar verilmesi gerektiğinden, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.