Danıştay 6. Daire E.2022/3629 K.2023/6840

2- … VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı /… VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: İzmir İli, Menemen İlçesi, … Mahallesi, … , … ve … parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonu ve ilavesine karşı yapılan itirazın reddine ilişkin İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; davacının dava konusu plana yapmış olduğu itirazın, son askı ilan süresini izleyen altmış gün içerisinde yanıtlanmayarak zımnen reddedilmiş sayıldığı 18/10/2020 tarihini izleyen günden itibaren 60 günlük dava açma süresi içerisinde (en geç 17.12.2020 tarihinde) dava açılması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra itirazın reddine dair kararının tebliği üzerine 25.02.2021 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Temyize konu kararda, 07/01/2022 tarihli ara kararına verilen cevabı yazı ve eki belgelerden, İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin … günlü, … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … ve … sayılı kararları ile dava konusu nazım imar planına yapılan itirazların bir kısmının kabul edildiği,

kabul edilen itirazlar doğrultusunda planda yapılan değişiklikler ile anılan meclis kararlarının 01/10/2021-01/11/2021 tarihleri arasında ilan edilerek planın kesinleştiği, bu hale göre dava açma süresinin son ilan süresinin son gününden itibaren başlatılması gerektiği açık olduğundan, son ilan tarihi olan 01/11/2021 tarihini izleyen 60 günlük yasal idari dava açma süresi içinde olacak şekilde en son 31/12/2021 tarihine kadar dava açılması gerekirken bu süreler geçirildikten sonra 25/02/2021 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varıldığından,

davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararına yapılan başvurunun yukarıda belirtilen gerekçe ile reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu edilen plana karşı yapılan itirazın reddine dair işlemin tebliği üzerine süresinde davanın açıldığı, 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi kapsamında verilen cevabın tebliği üzerine sürenin hesaplanması gerektiği, ret kararının tebliği ile yeniden dava açma süresinin başladığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İzmir ili, Menemen ilçesi,.

Mahallesi, … , … ve … parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonunu ve ilavesinin, 21/07/2020-19/08/2020 tarihleri arasında askıya çıkarıldığı, davacılar tarafından 17/08/2020 tarihinde askı süresi içinde plana itiraz edildiği, İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin 16/10/2020 tarihli kararı ile itirazın reddedildiği, anılan kararın 22/01/2021 tarihli yazı ile 28/01/2021 tarihinde davacılara tebliği üzerine,

itirazın reddine ilişkin İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli ve … sayılı işleminin iptali istemiyle 25/02/2021 tarihinde bakılan davanın açıldığı, davacıların itirazının reddedildiği tarih olan 16/10/2020 tarihinde İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … , … ve … sayılı kararları ile başka şahıslar tarından yapılan itirazların kabulüne karar verildiği, kabul edilen itirazlar doğrultusunda planda yapılan değişiklikler ile anılan meclis kararlarının 01/10/2021-01/11/2021 tarihleri arasında ilan edildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun “Dava Açma Süresi” başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay’da ve İdare Mahkemelerinde altmış (60) gün olduğu; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabileceği kurala bağlanmış, yine aynı Kanunun “Üst Makamlara Başvurma” başlıklı 11. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce,

idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, altmış (60) gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı kurala bağlanmıştır.

3194 sayılı İmar Kanununun 5.maddesinde nazım imar planı, "varsa bölge planlarının mekâna ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini, nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla beraber bütün olan plan" olarak tanımlanmıştır.

Aynı Kanununun 8. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, imar planlarının, nazım imar planı ve uygulama imar planından meydana geldiği, mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planlarının ilgili belediyelerce yapılacağı veya yaptırılacağı, planların, belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe gireceği, bu planların onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edileceği, bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebileceği,

belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazların ve planların belediye meclisince on beş gün içinde incelenerek kesin karara bağlanacağı, onaylanmış planlarda yapılacak değişikliklerin de yukarıdaki usullere tabi olduğu, kesinleşen imar planlarının bir kopyasının, Bakanlıkça oluşturulan elektronik ortamdaki Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısı üzerinden, ilgili idaresi tarafından, arşivlenmek üzere Bakanlığa gönderileceği hükümlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İmar Kanunun 8. maddenin (b) bendi gereğince, düzenleyici işlem niteliğindeki imar planlarının askı suretiyle bir ay süreyle ilan edileceği, ilan süresi içinde itiraz olmaması halinde kesinleşeceği, askıda itiraz olması halinde itirazın kabul edildiği durumda imar planının en son halinin tekrar askıya çıkarılarak itiraz olmaması halinde kesinleşeceği açıktır.

Dava dosyasının incelenmesinden, dava konusu edilen plana askı süresi içerisinde yapılan itirazlar neticesinde İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin 16/10/2020 tarihli kararları ile birtakım itirazların kabul edildiği bunun sonucunda, kabul edilen itirazlara ilişkin meclis kararları ile planda yapılan değişikliklerin 01/10/2021-01/11/2021 tarihleri arasında askıda ilan edildiği, davacılar tarafından, ikinci askı-ilan tarihinden önce, kabul edilen itirazlar kapsamında yapılan plan değişikliği henüz kesinleşmeden 25/02/2021 tarihinde, itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, kabul edilen itirazlar sonucu yapılan plan değişikliğinin plan bütününe etkisinin ne olduğu, anılan değişikliklerin davacıların taşınmazlarının durumunu etkileyip etkilemediği ve yapılan değiklikler sonrası planın tamamı yönünden mi askıya çıkarıldığı hususları araştırılarak dava açma süresinin buna göre hesaplanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun değişik gerekçe ile reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.