Danıştay 6. Daire E.2022/6817 K.2023/4425

2- (DAVALI) ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF

1- ... Belediye Başkanlığı 2- ... Turistik İşletmeleri Ltd. Şti.

İSTEMİN KONUSU

... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Muğla İli, Marmaris İlçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... sayılı parselde bulunan taşınmaz üzerinde 3194 sayılı İmar Kanununun 33. maddesi ve Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin 21. maddesi uyarınca verilen muvakkat yapı izni kapsamında inşa edilen yapıların ruhsatsız yapıldığından bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrası uyarınca toplam 61.187,13 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Marmaris Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının, Danıştay Altıncı Dairesinin 14/11/2019 tarih ve E:2019/5484, K:2019/11076 sayılı kararı ile bozulması üzerine, bozma kararına uyulmak suretiyle verilen temyize konu kararda; temel para cezası ile c/3, 5, 8 ve 12 alt bentleri uyarınca yapılan artırımın hukuka uygun olduğu,

dava konusu taşınmazın yapılaşmaya yasaklanan alanda kaldığına ilişkin bilgi-belgenin sunulamaması nedeniyle c/6 alt bendi uyarınca yapılan artırım tutarı olan 10.197,85 TL'lik kısmında, yapı tatil zaptı eki krokide ... , ... , ... olarak adlandırılan ve mimari projede A, B ve C Blok olarak gösterilen 372,72 m² büyüklüğündeki yapıların geçici yapı ruhsatına aykırı olarak inşa edildikleri anlaşıldığından,

bu yapıların ruhsatsız olduğu kabulünden hareketle c/8 alt bendi uyarınca yapılan artırım tutarı olan 20.088,64 TL'lik kısmında, çevre ve görüntü kirliliğine sebebiyet verildiğinin idarece somut biçimde ortaya konulamaması nedeniyle c/13 alt bendi uyarınca yapılan artırım tutarı olan 2.549,46 TL'lik kısmında, sonuç olarak para cezasının toplam 32.835,95 TL'lik kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu encümen kararı ile verilen para cezasının 32.835,95 TL'lik kısmının iptaline, para cezasının 28.351,18 TL'lik kısmı bakımından ise davanın reddine karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİALARI

1- Davacı tarafından, bilirkişi raporunda onaylı mimari projesinde A, B ve C Blok şeklinde gösterilen ... , ... ve ... numaralı yapıların geçici yapı ruhsatı ve eki projeye uygun olduğunun ve bu yapıların muvakkat yapı sınıfında ve ruhsat eki mimari projesinde belirtilen çelik yapı taşıyıcı sistemi ile sökülebilir ve başka bir yere nakledilebilir malzemeden yapıldığının belirtildiği, Mahkemenin çözümü özel ve teknik uzmanlık gerektiren uyuşmazlık hakkında görevlendirme talimatına uygun bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelerden ayrılmasının haklı ve bilimsel bir gerekçesinin bulunmadığı,

Mahkemenin bilirkişi raporundaki tespitlerden ayrılarak 24/01/2000 tarihli onaylı projeye konu yapıların muvakkat nitelikte olmadığı sonucuna ulaşmasının hatalı ve hukuka aykırı olduğu, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, yapı tatil tutanağında ... numara ile gösterilen jeneratörün yapı vasfı taşımadığı ve parsel sınırları dışında kaldığı, keza ... numaralı yapı olarak adlandırılan pergolenin ruhsata tabi olmadığı,

18 numaralı yapı için ise yapı kayıt belgesi alındığından dava konusu işlemin iptalinin gerektiği, 3194 sayılı Kanunun geçici 16. Maddesinin yıkım ve tahsil edilemeyen idari para cezalarının iptali hususunda ilgili idareyi muhatap alan hükümler olsa dahi Mahkemece göz ardı edilemeyeceği ileri sürülmektedir.

2- Davalı tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI

1- Davacı tarafından, davalı idarenin temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. 2- Davalı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Muğla İli, Marmaris İlçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... sayılı parselde bulunan taşınmaz üzerinde 3194 sayılı İmar Kanununun 33. maddesi ve Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin 21. maddesi uyarınca verilen muvakkat yapı izni kapsamında inşa edilen yapıların ruhsatsız yapıldığından bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrası uyarınca toplam 61.187,13 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve... sayılı Marmaris Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

18/05/2018 günlü, 30425 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin 7143 sayılı Kanunun 16. maddesi ile 3194 sayılı İmar Kanununa eklenen Geçici 16. maddenin 1. fıkrasında.

"Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara 31/10/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve 31/12/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir.

Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir." hükmüne, 4. fıkrasında ise. "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili bu Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan madde uyarınca 06/06/2018 günlü, 30443 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esasların 6. maddesinin 1. fıkrasında "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapıların malikleri, bu belgenin bir örneğini belediye ve mücavir alan sınırları içinde ilgili belediyesine, bu sınırlar dışında il özel idaresine vermek zorundadır." hükmü, 3. fıkrasında da "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir. " hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

3194 sayılı Kanunun Geçici 16. maddesi uyarınca yapı kayıt belgesi verilen yapıların malikleri tarafından, bu belgenin bir örneğinin belediyeye ve mücavir alan sınırları içinde ilgili belediyesine, bu sınırlar dışında il özel idaresine verilmesi, bu belgeye istinaden yapı kayıt belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezalarının iptal edilmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta; davacı vekili tarafından verilen 31/10/2022 tarihli dilekçe ve eklerinin incelenmesinden, dava konusu ... tarih ve ... sayılı Marmaris Belediye Encümeni kararıyla verilen para cezasının, davacı tarafından uyuşmazlık konusu yapıya ilişkin olarak "Yapı Kayıt Belgesi" alınması nedeniyle ... tarih ve ... sayılı Marmaris Belediye Encümeni kararıyla iptal edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; İdare Mahkemesince, dava konusu para cezasının iptaline dair yeni bir encümen kararı alındığı dikkate alınarak, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.