Danıştay 6. Daire E.2022/73 K.2024/6470

II- DAVALI ... Belediye Başkanlığ-... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF

I- DAVALI ... Belediye Başkanlığı II- DAVACI ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Kaş Belediye Başkanlığı'nın ... tarihli, ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda. Antalya İli, Kaş İlçesi,...

Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız yapı yapıldığından bahisle Kaş Belediye Encümeni'nin... tarihli ... sayılı kararıyla 165.721,31-TL, ... tarihli ve ... sayılı kararıyla 79.034,22-TL idari para cezası tatbik edildiği; bu cezalarla birlikte 15,00-TL pul ücreti alacağının tahsili için dava konusu ödeme emrinin tesis edildiği; ödeme emri içeriğinde yer alan 165.721,31-TL'lik imar para cezasına ilişkin encümen kararının...

İdare Mahkemesi'nin E:..., K:... sayılı kararıyla iptaline karar verildiği. 79.034,22-TL'lik imar para cezasının tahakkukuna ilişkin belediye encümeni kararına karşı açılan davada ise ...

İdare Mahkemesinin E:..., K:... sayılı dilekçe ret kararı üzerine davacı tarafından davanın yenilenmediği belirtilerek, dava konusu ödeme emrinin 165.721,31-TL'lik kısmında, alacağın dayanağına ilişkin işlemin mahkeme kararıyla iptaline karar verilmiş olması sebebiyle, 15,00-TL'lik pul ücretine ilişkin kısmında, tahakkuka dair bilgi ve belge sunulmaması sebebiyle hukuka uyarlık; kesinleşen 79.034,22-TL'lik kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Belirtilen gerekçeyle, ödeme emrinin 165.721,31-TL'lik imar para cezasına ilişkin kısmı ile pul ücretine ilişkin 15,00-TL'lik kısmının iptaline, 79.034,22-TL'lik imar para cezasına yönelik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

1. Davacı tarafından, temyize konu kararın davanın reddine ilişkin kısmının usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. 2. Davalı tarafından, temyize konu kararın dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

1. Davacı tarafından, temyiz edilen kararın dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmında bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, kararın, usul ve kanuna uygun olan bu kısmının onanması gerektiği savunulmaktadır. 2. Davalı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Antalya İli, Kaş İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız yapı ve izinsiz uygulamalar yapıldığından bahisle Kaş Belediye Encümeni'nin ...tarihli ... sayılı kararıyla 165.721,31-TL, ...tarihli ve ... sayılı kararıyla da 79.034,22-TL idari para cezası verilmiştir. Söz konusu cezalarla birlikte 15,00-TL tutarındaki posta pulu ücretinin tahsili için Kaş Belediye Başkanlığı'nın ... tarihli, ... sayılı ödeme emri düzenlenmiştir. Söz konusu ödeme emrinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un "Ödeme emri" başlıklı 55. maddesinde, "(1) Amme alacağını vadesinde ödemiyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir “ödeme emri” ile tebliğ olunur.

(2) Ödeme emrinde borcun asıl ve ferilerinin mahiyet ve miktarları, nereye ödeneceği, müddetinde ödemediği veya mal bildiriminde bulunmadığı takdirde borcun cebren tahsil ve borçlunun mal bildiriminde bulununcaya kadar üç ayı geçmemek üzere hapis ile tazyik olunacağı, gerçeğe aykırı bildirimde bulunduğu takdirde hapis ile cezalandırılacağı kayıtlı bulunur.

Ayrıca, borçlunun 114 üncü maddedeki vazifeleri ve bu vazifeleri yerine getirmediği takdirde hakkında tatbik edilecek olan ceza bu ödeme emrinde kendisine bildirilir. (3) Belediye hududu dışındaki köylerde bulunan borçlulara ödeme emirleri muhtarlıkça tebliğ olunur.

Ödeme emirlerinin muhtarlığa tevdii tarihinden itibaren 15 gün içinde tebligat yapılmadığı takdirde ödeme emirleri tebliğ edilmemiş olan borçluların isimleri ödeme emri hüküm ve mahiyetindeki bir "ödeme cetveline" alınarak borçlular borçlarını ödemeye ve mal bildiriminde bulunmaya çağırılırlar.

Ödeme cetveli köy ihtiyar kurulu kapısına bir örneği de köyde herkesin görebileceği umumi bir mahalle 10 gün müddetle asılmak suretiyle tebliğ olunur ve cetvelin asıldığı köy muhtarlığınca münadi vasıtasiyle ilan olunur. Cetvel asılırken ve indirilirken keyfiyet muhtarlıkça zabıt varakasiyle tesbit edilir. Cebren tahsil ve takip ödeme emrinin tebliği veya ödeme cetvelinin indirilmesi tarihinde başlamış olur.

(4) Borcunu vadesinde ödemiyenlere ait malları elinde bulunduran üçüncü şahıslardan bu malları 15 gün içinde bildirmeleri istenir.

" hükmüne. "Ödeme emrine itiraz" başlıklı 58. maddesinde ise, "Kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahıs, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde alacaklı tahsil dairesine ait itiraz işlerine bakan vergi itiraz komisyonu nezdinde itirazda bulunabilir.

İtirazın şekli, incelenmesi ve itiraz incelemelerinin iadesi hususlarında Vergi Usul Kanunu hükümleri tatbik olunur.(2) Borcun bir kısmına itiraz eden borçlunun o kısmın cihet ve miktarını açıkça göstermesi lazımdır, aksi halde itiraz edilmemiş sayılır. (3) (Mülga üçüncü fıkra: 28/1/2010-5951/1 md.) (4) İtiraz komisyonu bu itirazları en geç 7 gün içinde karara bağlamak mecburiyetindedir.

(5) (İptal fıkra: Anayasa Mahkemesinin 21/4/2022 tarihli ve E.: 2021/119, K.: 2022/48 sayılı Kararı ile.) (6) İtiraz komisyonlarının bu konudaki kararları kesindir. (7) Borcun tamamına bu madde gereğince vakı itirazların tamamen veya kısmen reddi halinde, borçlu ret kararının kendisine tebliği tarihinden itibaren 15 gün içinde mal bildiriminde bulunmak mecburiyetindedir.

(8) Borcun bir kısmına karşı bu madde gereğince vakı itirazlar mal bildiriminde bulunma müddetini uzatamaz." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

6183 sayılı Kanun'un yukarıda yer verilen, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere yedi gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları hususunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı; ödeme emrinde borcun asıl ve ferilerinin mahiyet ve miktarları, nereye ödeneceği, müddetinde ödenmediği veya mal bildiriminde bulunulmadığı takdirde borcun cebren tahsil ve borçlunun mal bildiriminde bulununcaya kadar üç ayı geçmemek üzere hapis ile tazyik olunacağı;

borçlunun 114. maddedeki vazifelerinin ve bunları yerine getirmediği takdirde hakkında tatbik edilecek olan cezanın bildirileceğine ilişkin hükümlerinden, idari para cezası verilmesine ilişkin her bir işlemin farklı hukuki sonuçlar doğuracağı ve yargısal denetiminin ayrı yapılacağı; dolayısıyla, her bir cezaya yönelik olarak ayrı bir ödeme emri düzenlenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Uyuşmazlıkta, dava konusu ödeme emrinin dayanağının 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca 79.034,22-TL idari para cezası verilmesine ilişkin Kaş Belediye Encümeni'nin ... tarihli, ... sayılı kararı ile aynı Encümen'in 165.721,31-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarihli, ... sayılı kararı olduğu görülmektedir.

Bu durumda, her bir para cezası için ayrı ayrı ödeme emri düzenlenmesi gerekirken, tek bir ödeme emri düzenlenerek alacakların tahsili yoluna gidilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığından; dava konusu işlemin kısmen iptali, kısmen davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına taraflarca yapılan istinaf başvurularının reddi yolunda verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.