Danıştay 6. Daire E.2024/3447 K.2025/4502

Dava konusu istem: Bursa İli, Nilüfer İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde imar mevzuatına aykırı yapı yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca toplam 5.323.611,01-TL idari para cezası verilmesine dair ... tarih ve ... sayılı Nilüfer Belediye Encümeni kararının ve dayanağı ... tarih ve ... cilt/sahife numaralı yapı ruhsatı ve tatil zaptının ve anılan para cezasının tahsili amacıyla Nilüfer Belediye Başkanlığı'nca düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... kararda; davacı tarafından, Nilüfer Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile dayanağı ... tarih ve ... sayılı yapı tatil ve tespit zaptının iptali istemiyle açılan davada... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemlerin iptaline karar verildiği, iş bu kararın istinaf incelemesinin ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nin E:... sayılı dosyasında devam ettiğinin görüldüğü, ... İdare Mahkemesi'nin E:... sayılı dava dosyasına kayden açılan dava ile tarafları, konusu ve sebepleri aynı olan işbu davanın, bu kısmı yönünden derdestlik nedeniyle esasının incelenmesine hukuken olanak bulunmadığı, dava konusu ödeme emrinin dayanağını teşkil eden Nilüfer Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada, ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla anılan işlemin iptaline karar verildiği görüldüğünden, para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle Nilüfer Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile dayanağı ... tarih ve ... sayılı yapı tatil ve tespit zaptı yönünden davanın derdestlik nedeniyle incelenmesizin reddine, dava konusu ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge Mahkemesi kararının özeti: Taraflarca yapılan istinaf başvuruları üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, para cezasının, davacının yapı maliki olduğu dönemde yapılan imalatlara ilişkin olarak kesildiği, Mahkemece, ödeme emrinin iptaline dayanak alınan Mahkeme kararının henüz kesinleşmediği belirtilerek temyize konu kararın temyiz edilen kısmının usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu idari dava dairesi kararının temyiz edilen kısmının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bursa İli, Nilüfer İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde imar mevzuatına aykırı yapı yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca verilen 5.323.611,01-TL idari para cezasının tahsili amacıyla dava konusu ... tarih ve ... ödeme emri düzenlenmiştir. Bunun üzerine, bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde; ''Amme alacağını vadesinde ödemiyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir “ödeme emri” ile tebliğ olunur...", hükmü ile 58. maddesinde; "Kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahıs, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde alacaklı tahsil dairesine ait itiraz işlerine bakan vergi itiraz komisyonu nezdinde itirazda bulunabilir. İtirazın şekli, incelenmesi ve itiraz incelemelerinin iadesi hususlarında Vergi Usul Kanunu hükümleri tatbik olunur. ...'' hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta; ödeme emrinin dayanağı niteliğinde olan ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca idari para cezası verilmesine yönelik tesis edilen belediye encümeni kararının iptali istemiyle açılan davada, dava konusu para cezasının iptali yolundaki ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolunda ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, Dairemizin 30/09/2025 tarih ve E:2022/7591, K:2025/4501 sayılı kararıyla bozulmasına karar verilmiştir.

Bu itibarla; dava konusu ödeme emrinin dayanağı olan para cezasına karşı açılan davada verilen söz konusu bozma kararı üzerine yeniden verilecek karar dikkate alınarak, oluşacak yeni hukuki duruma göre bakılmakta olan davada yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.