Danıştay 7. Daire E.2021/2287 K.2024/1184

Dava konusu istem: Davacı adına 2018 yılında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 8 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın kıymetinin gözetim kıymetine yükseltilmesi suretiyle fazladan ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca geri verilmesi istemiyle yapılan başvuruların reddine ilişkin kararlara vaki itirazın reddine dair işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:...

K:... sayılı kararıyla; davacı tarafından ithal edilen eşyaların beyan edilen kıymetinin, İthalatta Gözetim ve Korunma Önlemleri Uygulanmasına İlişkin Tebliğ'de öngörülen kıymetin altında olması sebebiyle, gözetim belgesi ibrazı zorunluluğunun getirildiği, Tebliğ'de belirtilen birim kıymet, eşyanın, Gümrük Kanunu hükümlerine göre belirlenmiş gerçek satış bedeli olmadığından, gözetim önlemleri nedeniyle artırılan değer üzerinden fazladan ödenen gümrük vergilerinin geri verilmesi istemiyle yapılan başvuruların reddine dair kararlara vaki itirazın reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği,

iade istemine konu edilen tutarlara yönelik Mahkemelerince yapılan hesaplama neticesinde gözetim önlemleri nedeniyle artırılan değeri aşan tutarda iade isteminde bulunulduğu anlaşılmış olup, anılan tutarda hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin fatura kıymeti ile gözetim kıymeti arasındaki farka isabet eden kısmının iptali ile fazladan ödenen bu tutarın idareye başvuru tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine; kalan kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu hüküm fıkrasının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Uyuşmazlık konusu serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyaya ait vergilerin yükümlünün beyanı doğrultusunda tahsil edilerek gümrük işlemlerinin tamamlandığı, yükümlünün ticaret politikası önlemlerinden kaçınmak amacıyla kendi beyanıyla gümrük kıymetini artırdığı,

"beyanın bağlayıcılığı ilkesi" doğrultusunda tahsil edilen vergilerin iade edilemeyeceği, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca iade talebinde bulunabilmek için kanunen ödenmemeleri gerektiği halde tahakkuk etmiş ve ödenmiş vergilerin yanlışlıkla alındığı ve fuzulen tahsil olunduğunun açık olmasının gerektiği, olayda ise davacının ek kıymet beyanının kasten yapılan tahrifat olarak değerlendirileceği, Avrupa Adalet Divanının, yükümlünün eşyanın kıymetini bilerek ve isteyerek gerçek kıymetinin üzerinde beyan etmesi halinde geri verme ve kaldırmaya ilişkin hükümlerin uygulanmayacağı,

anılan hükümlerin sadece hata halinde uygulanabilir olduğu yolunda 15/12/1987 tarih ve Case:328/85 sayılı ilke kararının bulunduğu, bu içtihat doğrultusunda 4458 sayılı Kanun'un 211. maddesinde öngörülen koşulların gerçekleşmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan bölge idare mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasının yasal faize isabet eden kısmı aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, anılan hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.

Kararın, faiz istemine ilişkin hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmına gelince;

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 24/10/2019 tarih ve 7190 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik 1. fıkrasında, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faizin ödeneceği hükmü yer almaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, olayda, serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin 23/07/2018 ile 31/08/2018 tarihleri arasında tescil edildiği, vergilerin geri verilmesinde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faiziyle iade edilmesine ilişkin yasal değişikliğin ise 07/11/2019 tarihinde yürürlüğe girdiği anlaşılmaktadır.

Buna göre, fazla ödemeye konu serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin 07/11/2019 tarihinden önce tescil edilmiş olması karşısında, fazladan ödenen tutarın gümrük yükümlülüğünün başladığı beyannamelerin tescil tarihleri itibarıyla 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'da öngörülen yasal faiz oranında hesaplanacak faiziyle iade edilmesi gerekmekte olup,

anılan tarihte yürürlükte olmayan hükme dayanılarak tecil faiziyle iadeye ilişkin hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmında hukuka uygunluk bulunmamakla birlikte yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan bu hususun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesi ile değişik 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca düzeltilmesi mümkün yanlışlık kapsamında bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.